Mashinasozlik korxonalarida qo‘llaniladigan liniyalar va ularni o‘rgatish metodikasi

Sardorbek Kucharov

Ўзбекистон Республикаси ИИВ Академияси Ахборотномаси · 2025-yil

Annotatsiya

Maqolada Robotlarning mexanizmlari zamonaviy texnika taraqqiyotida muhim o‘rin tutishi va ularning turli vazifalarni bajarish uchun maxsus mexanik va elektron tizimlari haqida ma’lumotlar keltirilgan. Shuningdek maqolada mashinasozlik korxonalarida ishlab chiqarish jarayonlarini tashkil etishda keng qo‘llaniladigan texnologik liniyalar, ularning turlari, tuzilishi hamda samaradorligini oshirish yo‘llari batafsil yoritilgan. Ishlab chiqarish liniyalari — bu mashinasozlik tarmoqlarida ketma-ket joylashtirilgan va muayyan texnologik operatsiyalarni bajaruvchi mashina, dastgoh, transport vositalari hamda boshqaruv tizimlarining majmuasidir. Ushbu liniyalar ishlab chiqarish jarayonini mexanizatsiyalash va avtomatlashtirish, mahsulot sifatini oshirish, mehnat unumdorligini ko‘paytirish va ishlab chiqarish xarajatlarini kamaytirish imkonini beradi. Ishda mashinasozlik korxonalarida uchraydigan uzluksiz (kontinual), diskret (bo‘linma) va kombinatsiyalashgan liniyalar hamda ularning texnologik afzalliklari tahlil qilingan. Shuningdek, zamonaviy avtomatlashtirilgan liniyalarning tarkibiy qismlari — robotlar, transport tizimlari, sensorlar va boshqaruv modullari haqida ma’lumot berilgan. Liniyalar ishini optimallashtirishda raqamli texnologiyalar va sanoat 4.0 konsepsiyasining ahamiyati ham ko‘rsatib o‘tilgan. Tadqiqotning metodik qismi mashinasozlik yo‘nalishida tahsil olayotgan talabalar uchun ishlab chiqarish liniyalarini o‘rgatishning samarali pedagogik usullarini ishlab chiqishga bag‘ishlangan. Unda o‘quv jarayonida modellashtirish, virtual laboratoriyalar, interaktiv o‘qitish texnologiyalari, loyihaviy yondashuv va amaliy mashg‘ulotlarni ishlab chiqarish bilan integratsiyalash kabi metodlar tavsiya etilgan. Mazkur metodik yondashuvlar talabalarda texnologik jarayonlarni tahlil qilish, ishlab chiqarish liniyalarini loyihalash va ularni boshqarish ko‘nikmalarini shakllantirishga xizmat qiladi. Shuningdek, o‘qitish jarayonini ishlab chiqarish amaliyoti bilan uzviy bog‘lash, zamonaviy dasturiy vositalardan (CAD/CAM/CAE tizimlari) foydalanish bo‘yicha tavsiyalar berilgan.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarSardorbek Kucharov
JurnalЎзбекистон Республикаси ИИВ Академияси Ахборотномаси
NashriyotЎзбекистон Республикаси ИИВ Академияси
ISSN2181-2438, 3060-5164
Nashr sanasi2025-12-30
Jild2
Son4
Betlar28-32
TilO‘zbek
Ilmiy sohaPedagogika
DOI10.56143/2181-2438-2025-4-28-32
Indeksga qo‘shilgan2026-09-02

DOI: 10.56143/2181-2438-2025-4-28-32 · Maqolaning asl sahifasi · PDF

Ilmiy soha

Pedagogika

Iqtibos keltirish

APASardorbek Kucharov (2025). Mashinasozlik korxonalarida qo‘llaniladigan liniyalar va ularni o‘rgatish metodikasi. Ўзбекистон Республикаси ИИВ Академияси Ахборотномаси, 2(4), 28-32. https://doi.org/10.56143/2181-2438-2025-4-28-32
GOST (OAK)Sardorbek Kucharov Mashinasozlik korxonalarida qo‘llaniladigan liniyalar va ularni o‘rgatish metodikasi // Ўзбекистон Республикаси ИИВ Академияси Ахборотномаси. – 2025. – T. 2, № 4. – B. 28-32. – DOI: 10.56143/2181-2438-2025-4-28-32.
MLASardorbek Kucharov. “Mashinasozlik korxonalarida qo‘llaniladigan liniyalar va ularni o‘rgatish metodikasi.” Ўзбекистон Республикаси ИИВ Академияси Ахборотномаси, 2(4), 28-32, 2025. https://doi.org/10.56143/2181-2438-2025-4-28-32
ChicagoSardorbek Kucharov. “Mashinasozlik korxonalarida qo‘llaniladigan liniyalar va ularni o‘rgatish metodikasi.” Ўзбекистон Республикаси ИИВ Академияси Ахборотномаси, 2(4), 28-32 (2025). https://doi.org/10.56143/2181-2438-2025-4-28-32
HarvardSardorbek Kucharov (2025) ‘Mashinasozlik korxonalarida qo‘llaniladigan liniyalar va ularni o‘rgatish metodikasi’, Ўзбекистон Республикаси ИИВ Академияси Ахборотномаси, 2(4), 28-32. https://doi.org/10.56143/2181-2438-2025-4-28-32
BibTeX
@article{sardorbekkucharov2025,
  title = {Mashinasozlik korxonalarida qo‘llaniladigan liniyalar va ularni o‘rgatish metodikasi},
  author = {Sardorbek Kucharov},
  journal = {Ўзбекистон Республикаси ИИВ Академияси Ахборотномаси},
  year = {2025},
  volume = {2},
  number = {4},
  pages = {28-32},
  doi = {10.56143/2181-2438-2025-4-28-32},
  url = {https://doi.org/10.56143/2181-2438-2025-4-28-32}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Ўзбекистон Республикаси ИИВ Академияси Ахборотномаси jurnalidan boshqa maqolalar

Ўзбекистон Республикаси ИИВ Академияси Ахборотномаси — barcha maqolalar · 2025-yil arxivi

Sardorbek Kucharov — boshqa maqolalari

Pedagogika sohasidagi boshqa maqolalar

Pedagogika sohasidagi OAK jurnallari