“SADDI ISKANDARIY” DOSTONIDA TO‘Y, BAZM VA MUSIQA BILAN BOG‘LIQ TERMINLARNING QO‘LLANILISH XUSUSIYATI

A X Mavlonov

Samarqand davlat universiteti ilmiy tadqiqotlar axborotnomasi · 2020-yil

Annotatsiya

Alisher Navoiy nafaqat o‘zbek, balki butun jahon adabiyoti, san’ati, madaniyati va tilshunosligiga ulkan hissa qo‘shgan betakror siymolardan biridir. U tom ma’noda o‘zbek tilining asoschisi, g‘azal mulkining sultonidir. Turk tilida hech kim Navoiychalik “ko‘p va xo‘p” (Bobur) ijod qilmagan. “Saddi Iskandariy” “Xamsa”dagi dostonlarning hajman eng kattasidir. U 89 bobdan iborat. Dostonda juda ko‘p mavzuga doir terminlar qo‘llanilgan. Masalan, harbiy, dengizchilik, chorvadorlik, dehqonchilik, naqqoshlik, hayvonot olami, baliqchilik, oila, saroy, davlat ishlari, ijtimoiy-siyosiy va boshqa mavzuga doir terminlarni ko‘plab uchratamiz. Ushbu maqolada oila, nikoh, to‘y, musiqa, bayram, bazm bilan bog‘liq terminlar o‘rganilib, tuzilish, morfologik, leksik jihatdan tahlil qilindi. Ushbu terminlarni o‘zbek tilining izohli lug‘atidan o‘rganganimizda o‘zbek, arab va fors tillariga mansubligi ma’lum bo‘ldi. Bu terminlarning ko‘pchiligi hozirda umumiste’moldan chiqib ketgan bo‘lsa, ba’zilari o‘rnini boshqa bir so‘zga bo‘shatib bergan, yana bir qismi esa hozir ham ishlatiladi. Biz maqolamizda buni batafsil yoritishga harakat qildik.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarA X Mavlonov
JurnalSamarqand davlat universiteti ilmiy tadqiqotlar axborotnomasi
Nashr sanasi2020-07-10
Jild6
Son124/2
Betlar1-9
Tiluz
DOI10.59251/2181-1296.v6.1242.1511

Samarqand davlat universiteti ilmiy tadqiqotlar axborotnomasi jurnalidan boshqa maqolalar

Samarqand davlat universiteti ilmiy tadqiqotlar axborotnomasi — barcha maqolalar