Turkiy singarmonizm masalasi

Usmonova, Sofiyaxon, Tojiyeva, Shahnoza, Sotiboldiyev , Dilhayot

Қўқон университети хабарномаси · 2025-yil

Annotatsiya

Ushbu maqolada turkiy, xususan, o‘zbek tilida kuzatiladigan singarmonizm hodisasining tarixiy taraqqiyoti, fonetik tizimdagi o‘zgarishlari va hozirgi davrdagi izlari batafsil tahlil qilinadi. Tadqiqotda singarmonizmning qadimgi turkiy til davridagi tabiiy fonetik qonun sifatidagi mavqei, zamonaviy o‘zbek tilidagi zaiflashuvi hamda funksional imkoniyatlarining torayishi ilmiy manbalar asosida yoritiladi. Maqolada, shuningdek, XX asr boshlarida alifbo islohoti, imlo me’yorlari va singarmonizm masalasi yuzasidan olib borilgan ilmiy bahslar, jadid ziyolilari, fonetist olimlar va Turkologiya maktabi vakillarining qarashlari qiyosiy tarzda tahlil etilgan. Shu davrdagi lotin yozuviga o‘tish jarayoni, imlo tamoyillarining shakllanishi va fonetik prinsipga tayanish masalasida bildirilgan turli yondashuvlar o‘zaro solishtiriladi. Muallif singarmonizmning O‘rta Osiyo turkiy tillaridagi fonologik o‘rni, uning yo‘qolishiga olib kelgan ijtimoiy-lingvistik omillar, shuningdek, bugungi o‘zbek tilida saqlanib qolgan ayrim izlari va dialektal ko‘rinishlarini ham ko‘rsatib o‘tadi. Maqola turkiy tillar fonetikasini o‘rganish, o‘zbek tili tarixini tadqiq etish va fonologik tizimning evolyutsiyasini tushunishga qaratilgan muhim ilmiy izlanish sifatida baholanadi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarUsmonova, Sofiyaxon, Tojiyeva, Shahnoza, Sotiboldiyev , Dilhayot
JurnalҚўқон университети хабарномаси
NashriyotҚўқон университети
ISSN2181-1695
Nashr sanasi2025-11-10
Jild16
Betlar12-15
TilO‘zbek
Ilmiy sohaFilologiya
Indeksga qo‘shilgan2026-08-26

Kalit so‘zlar

turkiy tillar, o‘zbek tili, alifbo, til va imlo, singarmonizm, maqolalar, turli xil qarashlar.

Ilmiy soha

Iqtibos keltirish

APAUsmonova, Sofiyaxon, Tojiyeva, Shahnoza, & Sotiboldiyev , Dilhayot (2025). TURKIY SINGARMONIZM MASALASI. Қўқон университети хабарномаси, 16, 12-15. https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1288
GOST (OAK)Usmonova, Sofiyaxon, Tojiyeva, Shahnoza, Sotiboldiyev , Dilhayot TURKIY SINGARMONIZM MASALASI // Қўқон университети хабарномаси. – 2025. – T. 16. – B. 12-15.
MLAUsmonova, Sofiyaxon, Tojiyeva, Shahnoza, and Sotiboldiyev , Dilhayot. “TURKIY SINGARMONIZM MASALASI.” Қўқон университети хабарномаси, 16, 12-15, 2025. https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1288
ChicagoUsmonova, Sofiyaxon, Tojiyeva, Shahnoza, and Sotiboldiyev , Dilhayot. “TURKIY SINGARMONIZM MASALASI.” Қўқон университети хабарномаси, 16, 12-15 (2025). https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1288
HarvardUsmonova, Sofiyaxon, Tojiyeva, Shahnoza, and Sotiboldiyev , Dilhayot (2025) ‘TURKIY SINGARMONIZM MASALASI’, Қўқон университети хабарномаси, 16, 12-15. https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1288
BibTeX
@article{usmonovasofiyaxon2025,
  title = {TURKIY SINGARMONIZM MASALASI},
  author = {Usmonova, Sofiyaxon and Tojiyeva, Shahnoza and Sotiboldiyev , Dilhayot},
  journal = {Қўқон университети хабарномаси},
  year = {2025},
  volume = {16},
  pages = {12-15},
  url = {https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1288}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Қўқон университети хабарномаси jurnalidan boshqa maqolalar

Қўқон университети хабарномаси — barcha maqolalar · 2025-yil arxivi

Filologiya sohasidagi boshqa maqolalar

Filologiya sohasidagi OAK jurnallari