Mazkur maqolada XIX asr oxiri o‘zbek mumtoz adabiyotining yirik vakili Ochildimurod Miriy lirikasida talmeh san’atining qo‘llanish xususiyatlari tadqiq etiladi. Tadqiqot manbasi sifatida shoirning Muhammadjon Mahmudov tomonidan nashrga tayyorlangan “Tanlangan asarlar” to‘plamidagi g‘azal va muxammaslar tahlil qilindi. Talmehlar semantik va funksional jihatdan tasniflanib, payg‘ambarlar va muqaddas shaxslar, ishqiy-dostoniy qahramonlar, “Shohnoma” epik obrazlari, muqaddas joylar, tasavvufiy siymolar, ramziy geografiya hamda adabiy-madaniy shaxslar bilan bog‘liq yetti asosiy kategoriya aniqlandi. Tahlil jarayonida Miriy talmehlarining rivoyat qatlamini faollashtirish, qiyosiy mubolag‘a yaratish, ideal oshiq obrazini shakllantirish, satirik-tanqidiy ma’no hosil qilish va adabiy vorislikni ifodalash kabi funksiyalari ochib berildi. Shuningdek, shoir poetikasida “ma’noviy zanjir” tamoyili asosida tashkil topgan talmehlar tizimi mavjudligi ko‘rsatildi. Tadqiqot natijalari Miriy lirikasida talmeh san’ati shunchaki badiiy bezak emas, balki mazmunni chuqurlashtiruvchi va madaniy xotirani faollashtiruvchi muhim poetik vosita ekanligini tasdiqlaydi.
| Mualliflar | Abdullayeva, Hurriyat |
|---|---|
| Jurnal | Science time |
| Nashriyot | Ажиниёз номидаги Нукус давлат педагогика институти |
| ISSN | 2992-8850 |
| Nashr sanasi | 2026-05-28 |
| Jild | 4 |
| Son | 5/2 |
| Betlar | 503-514 |
| Til | O‘zbek |
| Ilmiy soha | Filologiya |
| DOI | 10.66345/stj.v4i5/2.6418 |
| Indeksga qo‘shilgan | 2026-08-27 |
DOI: 10.66345/stj.v4i5/2.6418 · Maqolaning asl sahifasi
Miriy, talmeh, mumtoz she’riyat, badiiy san’atlar, g‘azal, poetika, adabiy vorislik, ma’noviy zanjir, talmeh funksiyalari, Sharq adabiyoti.
| APA | Abdullayeva, Hurriyat (2026). OCHILDIMUROD MIRIY G‘AZALLARIDA TALMEH POETIKASI. Science time, 4(5/2), 503-514. https://doi.org/10.66345/stj.v4i5/2.6418 |
|---|---|
| GOST (OAK) | Abdullayeva, Hurriyat OCHILDIMUROD MIRIY G‘AZALLARIDA TALMEH POETIKASI // Science time. – 2026. – T. 4, № 5/2. – B. 503-514. – DOI: 10.66345/stj.v4i5/2.6418. |
| MLA | Abdullayeva, Hurriyat. “OCHILDIMUROD MIRIY G‘AZALLARIDA TALMEH POETIKASI.” Science time, 4(5/2), 503-514, 2026. https://doi.org/10.66345/stj.v4i5/2.6418 |
| Chicago | Abdullayeva, Hurriyat. “OCHILDIMUROD MIRIY G‘AZALLARIDA TALMEH POETIKASI.” Science time, 4(5/2), 503-514 (2026). https://doi.org/10.66345/stj.v4i5/2.6418 |
| Harvard | Abdullayeva, Hurriyat (2026) ‘OCHILDIMUROD MIRIY G‘AZALLARIDA TALMEH POETIKASI’, Science time, 4(5/2), 503-514. https://doi.org/10.66345/stj.v4i5/2.6418 |
| BibTeX | @article{abdullayevahurriyat2026,
title = {OCHILDIMUROD MIRIY G‘AZALLARIDA TALMEH POETIKASI},
author = {Abdullayeva, Hurriyat},
journal = {Science time},
year = {2026},
volume = {4},
number = {5/2},
pages = {503-514},
doi = {10.66345/stj.v4i5/2.6418},
url = {https://doi.org/10.66345/stj.v4i5/2.6418}
} |
Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash
Ushbu maqolada qoraqalpoq amaliy san’ati vositasida oliy ta’lim muassasalari talabalarining kreativ loyihalash qobiliyatlarini rivojlantirish masalasi ilmiy-pedagogik va metodik jihatdan tahlil qilinadi. Tadqiqotda…
Mazkur maqolada atoqli otlarning semantik xususiyatlari, lingvistik tabiati va tasniflanishiga oid nazariy qarashlar tahlil qilinadi. Tadqiqotda onomastik birliklarning tasnifi hamda atoqli otlar ma’nosi masalasiga doir…
The rapid proliferation of digital communication has introduced internet memes as ubiquitous artefacts of contemporary online culture. Despite their informal origins, internet memes present distinctive pedagogical…
O‘zbek adabiyoti tarixining muhim bir yillari shayboniylar davri bilan bog‘liq. Mumtoz adabiyotimiz o‘zining rang-barangligi va badiiy kamoloti bilan jahon madaniy boyligining muhim bir qismi bo‘lib, jumladan, turkiy…
Ushbu maqolada zamonaviy lingvodidaktikada sun'iy intellekt konseptining rivojlanish tarixi va fundamental nazariy asoslari tadqiq etiladi. Tizimlarning til o'rgatish metodologiyasidagi o'rni va pedagogik imkoniyatlari…
Ushbu maqolada nutqiy xulq-atvorning gender sotsiolingvistikasi doirasida erkaklar va ayollar nutqidagi leksik hamda pragmatik tafovutlar tahlil qilinadi. Tadqiqot gender lingvistikasi, pragmalingvistika va…
Ushbu maqolada badiiy asarlarda frazeologik birliklar, xususan, maqol iboralarni tarjima qilishning nazariy va amaliy jihatlari yoritilgan. Tadqiqotning maqsadi – badiiy matnlardagi maqol va iboralarning tarjima…
Ushbu maqolada o‘zbek adabiyoti tarixida tatabbu asarlarning vujudga kelishi, ularga qo‘yiladigan talabalar haqida fikr yuritiladi. Shu bilan birga Qo‘qon adabiy muhiti asoschisi Umarxon Amiriy va uning Xorazm adabiy…
Ushbu maqolada Togʻay Murodning “Otamdan qolgan dalalar” romanida qo‘llanilgan xalqona poetik birliklarning lingvopoetik xususiyatlari tahlil qilinadi. Maqolada badiiy matndagi vaqt, tabiat va ijtimoiy muhitni…
Статья посвящена анализу невербальной семиотики как механизму трансляции и сохранения культурного кода русской лингвокультурной общности. Рассматриваются основные компоненты невербальной коммуникации — кинесика (жесты…
Science time — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi
Ushbu maqolada ingliz tilini xorijiy til sifatida o‘rganishda yangi so‘zlarni vizual va verbal usullar orqali o‘zlashtirish samaradorligi tahlil qilinadi. Tadqiqotda vizual materiallar (rasmlar, grafik tasvirlar va…
Ushbu maqolada mashina tarjimasi (MT) vositalarining Toshkent Kimyo xalqaro universitetida tahsil olayotgan o‘zbek-ingliz ikki tilli talabalarning ingliz tilidagi yozma ishlarida uchraydigan xatolarga ta’siri…
Maqolada 1892-yilda “Туркестанские ведомости” gazetasida chop etilgan Sattorxon Abdulg'afforovning “Qo'qon xonligining ruslar tomonidan istilo etilishidan oldingi ichki ahvoli haqida qisqacha ocherk” asarining…
This article examines the linguistic units and metaphorical fields that structure English ecological discourse — the texts that construct public understanding of nature and environmental crisis. Drawing on Conceptual…
Maqolada 1929–1930-yillardan boshlab O‘zbekiston SSRda amalga oshirilgan yalpi kollektivlashtirish, “quloqlarni sinf sifatida tugatish” siyosati va majburiy surgunning mahalliy jamiyat hayotiga ta’siri Farg‘ona vodiysi…
Amudaryo quyi oqimidagi sugʻoriladigan hududlarda qishloq xoʻjaligi qurgʻoqchiligini asosan yogʻin emas, balki daryodan olinadigan suv hajmi belgilaydi. Tadqiqotda Xorazm viloyatida bir yillik (2000, 2008, 2011) va…