Qadimgi Naxshabning diniy me’morchiligi: Yerqo‘rg‘on ibodatxonasi misolida

Eshmurodova , Marjon

Мактабгача ва мактаб таълими · 2026-yil

Annotatsiya

Ushbu maqolada Qashqadaryo vohasining tarixiy-madaniy taraqqiyotida alohida o‘rin tutgan Yerqo‘rg‘onshahristonining diniy me’moriy majmuasi, uning shakllanish bosqichlari, ritual-marosimiy vazifalari, makon topografiyasiva sakral geografiya tamoyillari ilmiy manbalar hamda arxeologik ma’lumotlar asosida tahlil qilinadi. Qadimgi Naxshabvohasining diniy hayotida ibodatxonalar nafaqat marosim markazi sifatida, balki jamiyatning ideologik va mafkuraviyboshqaruv tizimi shakllanishida ham muhim rol o‘ynagan. Yerqo‘rg‘on ibodatxonasining paxsali devorlari, altar tizimi,tashqi ritual maydonlari, ruhoniylar faoliyati bilan bog‘liq me’moriy elementlar, shuningdek, marosimlarning jamiyatningijtimoiy tuzilmasiga ko‘rsatgan ta’siri tarixiy jarayonlar bilan uzviy bog‘liq holda yoritiladi. Tadqiqotda me’morchilikningkosmologik tamoyillarga asoslanishi, altar joylashuvining sharqqa yo‘nalishi, ibodatxona makonining simmetrik bo‘linishihamda ritual yo‘laklarning diniy-ma’naviy mazmundagi ahamiyati ko‘rsatib beriladi. Shuningdek, Yerqo‘rg‘on ibodatxonasiningmintaqaning sakral geografik tizimidagi markaziy o‘rni, qadimgi Naxshab jamiyatining diniy identiteti va madaniyxotirasi shakllanishidagi roli keng tahlil qilinadi. Maqolada arxeologik dalillarning tarixiy manbalardagi ma’lumotlar bilano‘zaro uyg‘unligi asosida diniy me’morchilikning ijtimoiy-iqtisodiy jarayonlar bilan bog‘liqligi ilmiy jihatdan asoslanadi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarEshmurodova , Marjon
JurnalМактабгача ва мактаб таълими
Nashr sanasi2026-01-20
Jild4
Son1
TilO‘zbek
DOI10.5281/zenodo.18454603

Kalit so‘zlar

Yerqo‘rg‘on, Naxshab, diniy me’morchilik, sakral makon, ibodatxona, Sug‘d, arxeologiya

Ilmiy soha

Мактабгача ва мактаб таълими jurnalidan boshqa maqolalar

Мактабгача ва мактаб таълими — barcha maqolalar