Статья посвящена альтернативным способам разрешения споров и их особенностям. Система внесудебного разрешения споров или альтернативные механизмы разрешения споров – ADR (Alternative Dispute Resolution) – существует во многих зарубежных странах уже много десятилетий. Понятие альтернативного разрешения споров подразумевает собой широкий спектр механизмов разрешения споров, которые не дублируют судебные процессы и являются их альтернативой. Начало своего развития институт альтернативного разрешения споров берет с древних времен. В определенные периоды своего исторического развития в обществе возникали различные формы разрешения споров, они представляли собой целую систему методов и процедур, способных разрешить конфликтную ситуацию. Проведен анализ возникновения и развития института альтернативного разрешения споров на примере зарубежных стран (США, Канада, Индия, Германия, Италия, Испания, Кыргызстан, Казахстан) и Узбекистана, а также его текущее состояние. Приведены первые специальные законы, регулирующие альтернативные процедуры. Соединенные Штаты – первая страна, где возникли различные программы по развитию процедур альтернативного разрешения споров. Автором исследовано применение альтернативного разрешения споров в Узбекистане (махалля, третейские суды, медиация). Проанализировав развитие института альтернативного разрешения споров в Узбекистане и зарубежных странах автором отмечены особенности данного института.
| Mualliflar | Хайрулина , Асаль, Xayrulina , Asal, Хайрулина , Асаль |
|---|---|
| Jurnal | Юриспруденция |
| Nashriyot | Тошкент давлат юридик университети |
| ISSN | 2181-1938 |
| Nashr sanasi | 2026-02-04 |
| Jild | 1 |
| Son | 5 |
| Betlar | 110-116 |
| Til | Rus |
| Ilmiy soha | Yuridik |
| Indeksga qo‘shilgan | 2026-08-27 |
альтернативные способы разрешения споров, судебное и внесудебное разрешение споров, Свод законов США, Единообразный закон о посредничестве, община, панчаяты, аксакалы, институт биев, махалля, примирительная комиссия, медиация., низоларни ҳал қилишнинг муқобил усуллари, суд ва суддан ташқари низоларни ҳал қилиш, Америка Қўшма Штатлари қонунлари, Ягона воситачилик қонуни, жамоа, панчаят, оқсоқол, Бий институти, маҳалла, яраштириш комиссияси, воситачилик., Alternative Dispute Resolution, judicial and out-of-court dispute resolution, United States Code, The Uniform Mediation Act, community, panchayat, aksakals, biys institute, mahalla, conciliation commission, mediation.
| APA | Хайрулина , Асаль, Xayrulina , Asal, & Хайрулина , Асаль (2026). ВОЗНИКНОВЕНИЕ И РАЗВИТИЕ АЛЬТЕРНАТИВНЫХ СПОСОБОВ РАЗРЕШЕНИЯ СПОРОВ: НАЦИОНАЛЬНЫЙ И ЗАРУБЕЖНЫЙ ОПЫТ. Юриспруденция, 1(5), 110-116. https://yurisprudensiya.tsul.uz/index.php/yurisprudensiya/article/view/260 |
|---|---|
| GOST (OAK) | Хайрулина , Асаль, Xayrulina , Asal, Хайрулина , Асаль ВОЗНИКНОВЕНИЕ И РАЗВИТИЕ АЛЬТЕРНАТИВНЫХ СПОСОБОВ РАЗРЕШЕНИЯ СПОРОВ: НАЦИОНАЛЬНЫЙ И ЗАРУБЕЖНЫЙ ОПЫТ // Юриспруденция. – 2026. – T. 1, № 5. – С. 110-116. |
| MLA | Хайрулина , Асаль, Xayrulina , Asal, and Хайрулина , Асаль. “ВОЗНИКНОВЕНИЕ И РАЗВИТИЕ АЛЬТЕРНАТИВНЫХ СПОСОБОВ РАЗРЕШЕНИЯ СПОРОВ: НАЦИОНАЛЬНЫЙ И ЗАРУБЕЖНЫЙ ОПЫТ.” Юриспруденция, 1(5), 110-116, 2026. https://yurisprudensiya.tsul.uz/index.php/yurisprudensiya/article/view/260 |
| Chicago | Хайрулина , Асаль, Xayrulina , Asal, and Хайрулина , Асаль. “ВОЗНИКНОВЕНИЕ И РАЗВИТИЕ АЛЬТЕРНАТИВНЫХ СПОСОБОВ РАЗРЕШЕНИЯ СПОРОВ: НАЦИОНАЛЬНЫЙ И ЗАРУБЕЖНЫЙ ОПЫТ.” Юриспруденция, 1(5), 110-116 (2026). https://yurisprudensiya.tsul.uz/index.php/yurisprudensiya/article/view/260 |
| Harvard | Хайрулина , Асаль, Xayrulina , Asal, and Хайрулина , Асаль (2026) ‘ВОЗНИКНОВЕНИЕ И РАЗВИТИЕ АЛЬТЕРНАТИВНЫХ СПОСОБОВ РАЗРЕШЕНИЯ СПОРОВ: НАЦИОНАЛЬНЫЙ И ЗАРУБЕЖНЫЙ ОПЫТ’, Юриспруденция, 1(5), 110-116. https://yurisprudensiya.tsul.uz/index.php/yurisprudensiya/article/view/260 |
| BibTeX | @article{article2026,
title = {ВОЗНИКНОВЕНИЕ И РАЗВИТИЕ АЛЬТЕРНАТИВНЫХ СПОСОБОВ РАЗРЕШЕНИЯ СПОРОВ: НАЦИОНАЛЬНЫЙ И ЗАРУБЕЖНЫЙ ОПЫТ},
author = {Хайрулина , Асаль and Xayrulina , Asal and Хайрулина , Асаль},
journal = {Юриспруденция},
year = {2026},
volume = {1},
number = {5},
pages = {110-116},
url = {https://yurisprudensiya.tsul.uz/index.php/yurisprudensiya/article/view/260}
} |
Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash
Мазкур мақолада фуқаролик ишлари бўйича биринчи инстанция суди ҳужжатлари тушунчаси ва уларнинг турлари таҳлил этилган. Хусусан, суд ҳужжатлари тушунчаси ва турлари, бу борадаги ҳуқуқшунос олимларнинг илмий-назарий…
Мамлакатимизни модернизация ва ислоҳ этиш шароитида ҳуқуқни муҳофаза қилувчи ва суд-ҳуқуқ соҳасида амалга оширилаётган ислоҳотлар, аввало, инсон ҳуқуқлари, эркинликлари ва қонуний манфаатларини ҳар томонлама ҳимоя…
Mazkur maqolada fuqarolik sud ishlariga sun’iy intellektni tatbiq etish orqali odil sudlov faoliyati shaffofligini oshirish mumkinligi bayon etilgan. Sun’iy intellekt huquqiy maslahat, qaror qabul qilishda yordam yoki…
Mazkur maqolada Harakatlar strategiyasida ko‘rsatilgan sud protsessida tomonlarning tortishuvi va teng huquqlik tamoyili belgilanganligi, prokurorlarning asosiy yo‘nalishlari, iqtisodiy sud ishlarini yuritishda prokuror…
Ushbu mаqolаda fuqarolik sud ishlarini yuritish jarayonida qo‘llaniladigan majburlov choralari tushunchasi, zarurati, ahamiyati va majburlov choralarini qo‘llash bilan bog‘liq amaliy muammolar, bu boradagi xalqaro…
Mazkur maqolada fuqarolik protsessida advokat ishtirokida amalga oshirilayotgan so‘nggi islohotlar, ushbu islohotlarni amalga oshirishga sabab bo‘lgan holatlar, islohotlardan ko‘zlangan maqsadlar, fuqarolik protsessida…
В статье 64 Конституции Республики Узбекистан гарантируется, что родители обязаны содержать и воспитывать своих детей до достижения ими совершеннолетия. В данной статье приводится порядок добровольной уплаты алиментов…
Юриспруденция соҳасининг “Меҳнат ҳуқуқи. Ижтимоий таъминот ҳуқуқи” ихтисослигига мувофиқ ҳарбий хизматчилар ижтимоий таъминотнинг асосий субъектларидан бири ҳисобланади. Шунга кўра, ушбу мақолада Миллий гвардия тизимида…
Меҳнат шартномасини бекор қилиш тартиб ва тамойилларининг аниқ белгилаб қўйилиши, бир томондан, меҳнат муносабатлари асоссиз равишда тугатилишига қарши ҳуқуқий ҳимоя воситаси бўлса, иккинчи томондан меҳнат қилиш…
Ushbu maqolada qilmishni kvalifikatsiya qilish tushunchasi, metodologik asoslari va bosqichlari keltirilgan. Jinoyatlarni kvalifikatsiya qilish murakkab jarayon bo‘lib, kvalifikatsiyani amalga oshiradigan tergovchi…
Юриспруденция — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi
The article is devoted to alternative methods of dispute resolution in the Republic of Uzbekistan. The author examines the use of alternative methods of dispute resolution in Uzbekistan and their features. The author…
The article is devoted to alternative dispute resolution methods, their types and features, pre-trial and out-of-court dispute settlement procedures. The analysis of regulatory legal acts providing for a mandatory…
Статья посвящена исследованию института медиации как альтернативного способа разрешения споров и инструмента совершенствования правовой культуры. Медиация, определяющая механизм досудебного урегулирования споров, то…
Article analyses the international mechanisms for the protection of women’s rights, the elimination of all forms of discrimination against women, to create and improve the effectiveness of national mechanisms for the…
This article examines the historical and legal evolution of international legal regulation and international cooperation of States in combating the illicit trafficking of narcotic drugs. It analyses the principal stages…
In the realm of information security, artificial intelligence is utilized not only for real-time operations, attack prediction, threat prevention, and the automation of authentication processes but also serves as a…
The international legal regulation of artificial intelligence at the global level is currently one of the key issues being addressed within the United Nations. The UN International Law Commission and the UN global…
The article analyzes the legal nature and significance of the institution of providing state-funded legal assistance in pre-trial criminal proceedings from a conceptual and legal perspective. The legal nature of this…
The article examines the socio-legal rationale for establishing criminal liability for abuse of official powers. It analyzes the social danger of this act, its adverse impact on the rights of citizens and the legitimate…
This article examines animal cruelty not merely as an offence against public morality or property interests, but as a multi-layered object of criminal-law protection involving the independent interest of a sentient…