Bolalarda o‘tkir glomerulonefritning klinik-laborator xususiyatlari va immun-yallig‘lanish biomarkerlarining diagnostik ahamiyati

Raximova Sh.X.

Ёш олимлар тиббиёт журнали · 2026-yil

Annotatsiya

Dolzarblik. Glomerulonefrit bolalar nefrologiyasida uchraydigan eng muhim immun-yallig‘lanishli buyrak kasalliklaridan biri bo‘lib, o‘tkir bosqichda klinik sog‘ayish kuzatilishiga qaramay, ko‘plab holatlarda kech tashxis qo‘yilishi natijasida surunkali buyrak kasalligi rivojlanishiga olib keladi. Pediatrik amaliyotda glomerulonefritning klinik belgilari namoyon bo‘lishidan ancha oldin buyrak to‘qimasida faol immun-yallig‘lanish jarayonlari kechadi. Kasallikning subklinik bosqichi mavjudligi esa erta tashxisni murakkablashtiradi. Maqsad. Bolalarda glomerulonefritda IL-6, TNF-α va MCP-1 darajalarining kasallikni erta aniqlash hamda glomerulyar yallig‘lanish faolligini baholashdagi diagnostik ahamiyatini o‘rganish. Material va metodlar. Tadqiqot klinik-kuzatuv (observatsion) dizaynda o‘tkazildi. Tadqiqotga 7–14 yoshdagi glomerulonefrit bilan kasallangan 50 nafar bola va nazorat sifatida 30 nafar sog‘lom bola jalb etildi. Barcha ishtirokchilarda klinik ko‘rik, umumiy qon va siydik tahlillari hamda biokimyoviy ko‘rsatkichlar o‘tkazildi. IL-6, TNF-α va MCP-1 darajalari immunoferment tahlil (ELISA) usuli orqali aniqlandi. Olingan natijalar statistik jihatdan SPSS dasturida tahlil qilindi (p<0.05). Natijalar. Tadqiqotda glomerulonefrit bilan kasallangan bolalarda klinik, laborator va immunologik o‘zgarishlar nazorat guruhiga nisbatan sezilarli yuqori ekanligi aniqlandi. GN guruhida gematuriya (80%), proteinuriya (68%), shish sindromi (58%) va arterial gipertenziya (44%) ustunlik qildi (p<0.001). Siydik tahlilida eritrotsituriya (80%), proteinuriya (68%) va silindruriya (36%) ko‘p uchradi (p<0.001). Qon biokimyoviy ko‘rsatkichlarida kreatinin va mochevina oshishi, gemoglobin pasayishi kuzatildi (p<0.001). IL-6, TNF-α va MCP-1 darajalari GN guruhida sezilarli yuqori bo‘lib, kasallik faolligi bilan kuchli bog‘liqlikni namoyon etdi (p<0.001). Xulosa. Bolalarda glomerulonefrit klinik jihatdan gematuriya, proteinuriya, shish sindromi va arterial gipertenziya bilan namoyon bo‘ladi. Kasallikda buyrak funksional ko‘rsatkichlari buzilishi va yallig‘lanish jarayonlarining faollashuvi kuzatiladi. IL-6, TNF-α va MCP-1 darajalarining sezilarli oshishi ularning glomerulonefritni erta tashxislash va kasallik faolligini baholashda muhim diagnostik va prognostik ahamiyatga ega ekanligini ko‘rsatadi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarRaximova Sh.X.
JurnalЁш олимлар тиббиёт журнали
NashriyotТошкент тиббиёт академияси
ISSN2181-3485
Nashr sanasi2026-06-20
Son18
Betlar68-72
TilO‘zbek
Ilmiy sohaTibbiyot
Indeksga qo‘shilgan2026-08-27

Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

Glomerulonefrit, bolalar, IL-6, TNF-α, MCP-1, biomarkerlar, siydik tahlili, immun-yallig‘lanish, erta diagnostika, buyrak kasalliklari.

Ilmiy soha

Tibbiyot

Iqtibos keltirish

APARaximova Sh.X. (2026). BOLALARDA O‘TKIR GLOMERULONEFRITNING KLINIK-LABORATOR XUSUSIYATLARI VA IMMUN-YALLIG‘LANISH BIOMARKERLARINING DIAGNOSTIK AHAMIYATI. Ёш олимлар тиббиёт журнали, (18), 68-72. https://journals.tnmu.uz/index.php/yotj/article/view/5439
GOST (OAK)Raximova Sh.X. BOLALARDA O‘TKIR GLOMERULONEFRITNING KLINIK-LABORATOR XUSUSIYATLARI VA IMMUN-YALLIG‘LANISH BIOMARKERLARINING DIAGNOSTIK AHAMIYATI // Ёш олимлар тиббиёт журнали. – 2026. – № 18. – B. 68-72.
MLARaximova Sh.X. “BOLALARDA O‘TKIR GLOMERULONEFRITNING KLINIK-LABORATOR XUSUSIYATLARI VA IMMUN-YALLIG‘LANISH BIOMARKERLARINING DIAGNOSTIK AHAMIYATI.” Ёш олимлар тиббиёт журнали, (18), 68-72, 2026. https://journals.tnmu.uz/index.php/yotj/article/view/5439
ChicagoRaximova Sh.X. “BOLALARDA O‘TKIR GLOMERULONEFRITNING KLINIK-LABORATOR XUSUSIYATLARI VA IMMUN-YALLIG‘LANISH BIOMARKERLARINING DIAGNOSTIK AHAMIYATI.” Ёш олимлар тиббиёт журнали, (18), 68-72 (2026). https://journals.tnmu.uz/index.php/yotj/article/view/5439
HarvardRaximova Sh.X (2026) ‘BOLALARDA O‘TKIR GLOMERULONEFRITNING KLINIK-LABORATOR XUSUSIYATLARI VA IMMUN-YALLIG‘LANISH BIOMARKERLARINING DIAGNOSTIK AHAMIYATI’, Ёш олимлар тиббиёт журнали, (18), 68-72. https://journals.tnmu.uz/index.php/yotj/article/view/5439
BibTeX
@article{raximovashx2026,
  title = {BOLALARDA O‘TKIR GLOMERULONEFRITNING KLINIK-LABORATOR XUSUSIYATLARI VA IMMUN-YALLIG‘LANISH BIOMARKERLARINING DIAGNOSTIK AHAMIYATI},
  author = {Raximova Sh.X.},
  journal = {Ёш олимлар тиббиёт журнали},
  year = {2026},
  number = {18},
  pages = {68-72},
  url = {https://journals.tnmu.uz/index.php/yotj/article/view/5439}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Ёш олимлар тиббиёт журнали jurnalidan boshqa maqolalar

Ёш олимлар тиббиёт журнали — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Tibbiyot sohasidagi boshqa maqolalar

Tibbiyot sohasidagi OAK jurnallari