Ushbu maqolada ot va sifat turkumidan tashqaridagi polifunksional so‘zlar majmuasini struktura-semantik jihatdan modellashtirish masalasi tahlil qilingan. Sintagmatik va paradigmatik munosabatlar balansi, valentlik nazariyasi hamda kognitiv- semantik diskurs asosida polifunksional birliklarni aniqlash mexanizmlari yoritilgan. To‘plamlar nazariyasi, predikatlar mantiqi va ehtimolliklar nazariyasiga asoslangan zamonaviy kompyuter lingvistikasi yondashuvlari (bilim graflari, LLM lokalizatsiyasi, semantik qidiruv) ko‘rib chiqilgan. “Batartib”, “favqulodda”, “ko‘tara”, “oshkor”, “to‘la”, “o‘zaro”, “nochor”, “bitik”, “vaqtli”, “yengil” kabi so‘zlar misolida ravish va sifat vazifasidagi polifunksionallik Pj ADV+Vj va Pj ADJ+Nj formulalari orqali modellashtirilgan. Ishlab chiqilgan model korpus annotatsiyasi va morfologik teglash sifatini oshirishga xizmat qiladi.
| Mualliflar | Usmonova, Shahnoza Alisher qizi |
|---|---|
| Jurnal | Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар |
| Nashr sanasi | 2026-08-08 |
| Jild | 8 |
| Son | 7 |
| Betlar | 256-264 |
| Til | Ingliz |
| DOI | 10.70728/b.series.fil.v08.i07.040 |
DOI: 10.70728/b.series.fil.v08.i07.040 · Maqolaning asl sahifasi
struktural-semantik model, polifunksional so‘z, valentlik nazariyasi, sintagmatik-paradigmatik munosabat, kognitiv-semantik diskurs, korpus lingvistikasi, bilim graflari, semantik qidiruv, morfologik teglash, kompyuter lingvistikasi, distributiv tahlil.
Ushbu maqolada o‘zbek va ingliz tillarida suyish ma’nosini ifodalovchi birliklar tizimidagi antropologik birliklar haqida tushuncha va misollar berilgan. Antropologik birliklarni shartli ravishda uch guruhga bo‘lib…
Ushbu maqolada filologiya fanlari doktori, professor Qoraqalpog‘istonda xizmat ko‘rsatgan fan arbobi Hamdam Abdullayevning ogahiyshunoslik faoliyati xususida fikr yuritiladi. Olimning “Badiiy ijod Ogahiy nigohida”…
Maqolada suyish funksional-semantik maydonining sotsiolingvistik xususiyatlarga ko‘ra tasnifi yoritilgan. Sotsiolingvistika yo‘nalishida jahon va o‘zbek tilshunosligida bir qator ishlarni amalga oshirgan takidlab…
Maqolada o‘zbek tilidagi umumiy izohli lug‘atlarda sport terminlarining leksikografik talqini tahlil qilinadi. O‘zbek tilining izohli lug‘ati (O‘TIL) misolida sport terminlarining lug‘at maqolalarida berilishi, maxsus…
Ushbu maqolada o‘zbek va turk xalq topishmoqlarida "Inson" konseptining kognitiv va lingvokulturologik xususiyatlari qiyosiy-chog‘ishtirma yo‘nalishda tahlil qilinadi. Tadqiqotda inson siymosining somatik, ontologik va…
Ushbu maqolada sun‘iy intellekt (SI) texnologiyalari, xususan, chuqur o‘rganish (deep learning) va tabiiy tilni qayta ishlash (NLP) usullaridan foydalangan holda elektron lug'atlarda frazeologik birliklarni kontekstual…
Ushbu maqolada ingliz va oʻzbek mediadiskursining janriy-tipologik strukturasi chogʻishtirma-pragmatik aspektda tadqiq etiladi. Globallashuv va raqamli transformatsiya sharoitida ommaviy axborot vositalari matnlarining…
Ushbu maqolada ingliz detektiv adabiyotining shakllanishi, tarixiy rivoji va lingvopoetik-narrativ xususiyatlari tizimli ravishda tahlil qilinadi. Tadqiqot Poe asos solgan analitik modeldan boshlab Doylening deduktiv…
Ushbu maqolada ingliz adabiyotida motiv, ramz, qiyos va talqin uyg‘unliklari Ernest Hemingueyning “Chol va dengiz” asari misolida chuqur ilmiy-nazariy asosda tahlil qilinadi.
This article examines the classification of legal terms in English and Karakalpak according to areas of law. The topic is relevant because legal communication is becoming increasingly bilingual, digital, and…