Xolid Said Xoʻjayev (1888-1937) Toshkent viloyati Qo‘shqo‘rg‘on qishlog‘ida tug‘ilib o‘sgan o‘zbek va ozarbayjon tilshunosi. Shuningdek, Ozarbayjon tilini lotin alifbosiga oʻtkazishda muhim rol oʻynagan shaxslardan biri. Xolid Said Xo‘jayev 1926 yilda Bokuda o‘tkazilgan Birinchi Turkologiya Qurultoyining faol ishtirokchilaridan biri bo‘ldi. U Birinchi Turkologiya Qurultoyi vakillari bilan uchrashuvlar o‘tkazib, yangi alifboni qabul qilish yo‘nalishida faol targ‘ibotchilardan biriga aylandi. «Usmonli, o‘zbek va qozoq tillarining qiyosiy sarfi», «Yangi alifbo yo‘lida: eski xotira va tuyg‘ularim», «Qisqacha uslubiyat», «Mufassal sintaksis», «Uslubiyat nazariyasi», «Turkiy tillarning tarixiy grammatikasi», «Chig‘atoy adabiyoti bo‘yicha ma’ruzalar», «Turkiy adabiyot nazariyasi», «Turkiston tarixining qisqacha sharhi», «Eron tillari grammatikasi», «Mahmud Qoshg‘ariyning “Devon” matnining izohli ilmiy tarjimasi», «O‘rxun yodgorliklarining ilmiy tadqiqi», «Turkiy maktablar uchun rus tili» kabi asarlar muallifi. Maqolada jadid tilshunosning hayoti va ilmiy merosi haqida ma’lumot beriladi.
| Mualliflar | Yo‘ldoshev, Ma’rufjon |
|---|---|
| Jurnal | Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар |
| Nashr sanasi | 2026-07-14 |
| Jild | 8 |
| Son | 05 |
| Betlar | 17-21 |
| Til | Ingliz |
| DOI | 10.70728/b.series.fil.v08.i05.002 |
DOI: 10.70728/b.series.fil.v08.i05.002 · Maqolaning asl sahifasi
Jadidchilik, Xolid Said Xoʻjayev, Birinchi Turkologiya Qurultoyi, tilshunos, ilmiy meros.
Ekzistensial detektiv roman — klassik detektiv janrining falsafiy- psixologik rivojlanish bosqichi bo'lib, unda jinoyatni fosh etish jarayoni shaxsning o'z-o'zini anglash, mavjudlik ma'nosi va axloqiy tanlov muammolari…
Maqolada so‘nggi yillarda ontolingvistikaga oid izlanishlarda bolalar nutqiy ijod mahsulining o‘ziga xos jihatlarini o‘rganishga e’tibor kuchayishi natijasida maydonga kelgan ilmiy va amaliy tadqiqotlar tavsifi…
Ushbu maqola Charlz Dikkensnin 1850–60-yillar novellalistik ijodini koʻp qirrali tahlil qilishga bagʻishlangan. Tadqiqotda yozuvchining kech davr hikoyalarida ijtimoiy tanqid, psixologik yozuv, fantastik va detektiv…
Mazkur maqolada o‘zbek tarixining muhim bir davrini, xususan, Bobur Mirzo va uning zamondoshlarining urushlari, siyosiy o‘zgarishlari, va Movarounnahrda yuz berayotgan ijtimoiy va siyosiy jarayonlarni tasvirlanadi…
Mazkur maqolada ingliz va o’zbek jinoiy-detektiv filmlari diskursida qo’llaniladigan tahdid nutqiy aktlarining funksional-pragmatik xususiyatlari tahlil qilinadi. Nutqiy aktlar nazariyasi doirasida tahdid aktining…
Mazkur maqolada Temur va Temuriylar davri madaniyatiga tojik tarixchilarining qarashlari tahlil qilingan. Tojik tarixshunosligida Amir Temur va Temuriylar sulolasi faoliyatiga berilgan baholar, ularning ilm-fan…
Ushbu maqolada ingliz va o‘zbek adabiyotida toponimlarning badiiy- estetik, lingvokulturologik va milliy dunyoqarashni ifodalovchi semantik vazifalari qiyosiy jihatdan tadqiq etiladi. Toponimlar adabiy matnda faqat…
Ushbu maqola Temuriylar imperiyasining shakllanishi va mustahkamlanish jarayonlari tahlil qilinadi. Unda «legitimlik tanqisligi» modeli orqali Temur hokimiyatining asosiy tayanchlarini ko‘rsatiladi: harbiy g‘alabalar…
Mazkur maqolada arab adabiyotidagi maqoma janrining shakllanishi, taraqqiyot bosqichlari va badiiy xususiyatlari tadqiq etilgan. Maqoma istilohining etimologiyasi, janrning paydo bo‘lish omillari hamda uning mumtoz arab…
Mazkur maqolada XIX asrning ikkinchi yarmi – XX asr boshlarida Turkiston hududida yashagan xorijiy fuqarolar faoliyati fransuzlar va litvaliklar misolida tahlil qilinadi. Tadqiqotda ushbu jamoalarning mintaqaning…