Markaziy Farg‘ona zovurlari sharoitida invaziv amur chebakchasi (pseudorasbora parva) populyatsiyasining morfometrik xususiyatlari va o‘sish qonuniyatlari

Sheraliyeva, M.K., Nosirova, M.D., Muqimov, M.A.

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар · 2026-yil

Annotatsiya

Mazkur tadqiqotning maqsadi Markaziy Farg‘ona zovurlari sharoitiga moslashgan invaziv tur – Amur chebakchasi (Pseudorasbora parva Temminck & Schlegel, 1846) populyatsiyasining morfometrik o‘zgaruvchanligi va o‘sish qonuniyatlarini aniqlashdan iborat. Tadqiqot davomida jami 20 ta namunaning 28 ta plastik belgisi standart ixtiologik usullar (Pravdin, 1966) yordamida o‘lchandi va variatsion-statistik hamda Pirson korrelyatsiyasi orqali tahlil qilindi. Natijalarga ko‘ra, baliqlarning o‘rtacha umumiy uzunligi 93,04±9,54 mm ni tashkil etdi. O‘lchamlar taqsimotida musbat asimmetriya aniqlandi va taqsimotdagi uzilishlar populyatsiyada kamida ikkita yosh avlodi (1+ va 2+) mavjudligini ko‘rsatdi. Korrelyatsion tahlil tana qismlari o‘rtasida o‘ta kuchli musbat bog‘liqlikni (r > 0,95; p < 0,001) isbotladi. Barcha asosiy morfologik belgilar, jumladan bosh uzunligi ham (b = 0,97; p > 0,05), izometrik o‘sishni namoyon qildi. Olingan xulosalar P. parva turining mahalliy sharoitda yuqori reproduktiv potensialga, kuchli fenotipik plastiklikka va morfologik barqarorlikka ega ekanligini tasdiqlaydi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarSheraliyeva, M.K., Nosirova, M.D., Muqimov, M.A.
JurnalҚўқон ДПИ. Илмий хабарлар
NashriyotҚўқон давлат педагогика институти
ISSN3030-3958
Nashr sanasi2026-06-01
Jild8
Son4
Betlar614-629
TilO‘zbek
DOI10.70728/a.series.tab.v08.i04.093
Indeksga qo‘shilgan2026-08-27

DOI: 10.70728/a.series.tab.v08.i04.093 · Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

Amur chebakchasi, Pseudorasbora parva, morfometriya, allometrik o‘sish, korrelyatsion tahlil, invaziv tur, Markaziy Farg‘ona.

Iqtibos keltirish

APASheraliyeva, M.K., Nosirova, M.D., & Muqimov, M.A. (2026). MARKAZIY FARG‘ONA ZOVURLARI SHAROITIDA INVAZIV AMUR CHEBAKCHASI (PSEUDORASBORA PARVA) POPULYATSIYASINING MORFOMETRIK XUSUSIYATLARI VA O‘SISH QONUNIYATLARI. Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(4), 614-629. https://doi.org/10.70728/a.series.tab.v08.i04.093
GOST (OAK)Sheraliyeva, M.K., Nosirova, M.D., Muqimov, M.A. MARKAZIY FARG‘ONA ZOVURLARI SHAROITIDA INVAZIV AMUR CHEBAKCHASI (PSEUDORASBORA PARVA) POPULYATSIYASINING MORFOMETRIK XUSUSIYATLARI VA O‘SISH QONUNIYATLARI // Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар. – 2026. – T. 8, № 4. – B. 614-629. – DOI: 10.70728/a.series.tab.v08.i04.093.
MLASheraliyeva, M.K., Nosirova, M.D., and Muqimov, M.A. “MARKAZIY FARG‘ONA ZOVURLARI SHAROITIDA INVAZIV AMUR CHEBAKCHASI (PSEUDORASBORA PARVA) POPULYATSIYASINING MORFOMETRIK XUSUSIYATLARI VA O‘SISH QONUNIYATLARI.” Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(4), 614-629, 2026. https://doi.org/10.70728/a.series.tab.v08.i04.093
ChicagoSheraliyeva, M.K., Nosirova, M.D., and Muqimov, M.A. “MARKAZIY FARG‘ONA ZOVURLARI SHAROITIDA INVAZIV AMUR CHEBAKCHASI (PSEUDORASBORA PARVA) POPULYATSIYASINING MORFOMETRIK XUSUSIYATLARI VA O‘SISH QONUNIYATLARI.” Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(4), 614-629 (2026). https://doi.org/10.70728/a.series.tab.v08.i04.093
HarvardSheraliyeva, M.K., Nosirova, M.D., and Muqimov, M.A (2026) ‘MARKAZIY FARG‘ONA ZOVURLARI SHAROITIDA INVAZIV AMUR CHEBAKCHASI (PSEUDORASBORA PARVA) POPULYATSIYASINING MORFOMETRIK XUSUSIYATLARI VA O‘SISH QONUNIYATLARI’, Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(4), 614-629. https://doi.org/10.70728/a.series.tab.v08.i04.093
BibTeX
@article{sheraliyevamk2026,
  title = {MARKAZIY FARG‘ONA ZOVURLARI SHAROITIDA INVAZIV AMUR CHEBAKCHASI (PSEUDORASBORA PARVA) POPULYATSIYASINING MORFOMETRIK XUSUSIYATLARI VA O‘SISH QONUNIYATLARI},
  author = {Sheraliyeva, M.K. and Nosirova, M.D. and Muqimov, M.A.},
  journal = {Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар},
  year = {2026},
  volume = {8},
  number = {4},
  pages = {614-629},
  doi = {10.70728/a.series.tab.v08.i04.093},
  url = {https://doi.org/10.70728/a.series.tab.v08.i04.093}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар jurnalidan boshqa maqolalar

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi