Ko‘p darajali yondashuvning mikro, mezo va makro darajalardagi o‘zaro bog‘liqliklarini asoslash hamda model arxitekturasini shakllantirishning metodologik tamoyillari

Usmonov , Maxsud, Qodirov , Farrux

Яшил иқтисодиёт ва тараққиёт · 2026-yil

Annotatsiya

Ushbu maqolada ko‘p darajali yondashuvning (multi-level approach) mikro–mezo–makro darajalardaqanday o‘zaro bog‘lanishi nazariy va metodologik jihatdan asoslanadi hamda shu bog‘liqliklarni hisobga olgan holdamodel arxitekturasini shakllantirish tamoyillari ishlab chiqiladi. Mikro daraja agentlar (shaxs, xo‘jalik subyekti, jamoaa’zosi) xatti-harakati va lokal o‘zaro ta’sirlarni; mezo daraja institutlar, tarmoqlar, tashkilotlar, texnologik rejimlar va“qoidalar to‘plami”ni; makro daraja esa sekin o‘zgaruvchi kontekst (madaniyat, siyosiy-iqtisodiy landshaft, global trendlar)ni ifodalaydi. Darajalararo bog‘lanishlar (bottom-up, top-down va ko-evolyutsion)ni aniq formalizatsiya qilmasdan turib,real tizimlarni tushuntirish hamda bashoratlashda “o‘lchamlararo” xatolar (micro–macro gap, ecological fallacy) yuzagakelishi ko‘rsatiladi. Maqolada tizimlar nazariyasidagi ierarxik tuzilma va “deyarli parchalanuvchanlik” g‘oyasi modelnimodullashtirish, interfeyslar va bog‘lovchi mexanizmlarni aniqlashga metodologik asos bo‘lishi asoslanadi. Shuningdek,ijtimoiy tizimlar, sotsiotexnik o‘zgarishlar va ijtimoiy-ekologik tizimlar bo‘yicha ko‘p darajali konsepsiyalarni birlashtiruvchiarxitektura taklif etiladi

Maqola ma’lumotlari
MualliflarUsmonov , Maxsud, Qodirov , Farrux
JurnalЯшил иқтисодиёт ва тараққиёт
NashriyotТошкент давлат иқтисодиёт университети
ISSN2992-8982
Nashr sanasi2026-01-01
Jild4
Son1
TilO‘zbek
Ilmiy sohaIqtisodiyot
DOI10.5281/zenodo.18441630
Indeksga qo‘shilgan2026-08-26

DOI: 10.5281/zenodo.18441630 · Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

ko‘p darajali yondashuv; mikro–mezo–makro; darajalararo mexanizmlar; modulli arxitektura; ierarxiya; deyarli parchalanuvchan tizim; agentga asoslangan modellashtirish; sotsiotexnik rejim; tizim dinamikasi; validatsiya

Ilmiy soha

Iqtisodiyot

Iqtibos keltirish

APAUsmonov , Maxsud, & Qodirov , Farrux (2026). KO‘P DARAJALI YONDASHUVNING MIKRO, MEZO VA MAKRO DARAJALARDAGI O‘ZARO BOG‘LIQLIKLARINI ASOSLASH HAMDA MODEL ARXITEKTURASINI SHAKLLANTIRISHNING METODOLOGIK TAMOYILLARI. Яшил иқтисодиёт ва тараққиёт, 4(1). https://doi.org/10.5281/zenodo.18441630
GOST (OAK)Usmonov , Maxsud, Qodirov , Farrux KO‘P DARAJALI YONDASHUVNING MIKRO, MEZO VA MAKRO DARAJALARDAGI O‘ZARO BOG‘LIQLIKLARINI ASOSLASH HAMDA MODEL ARXITEKTURASINI SHAKLLANTIRISHNING METODOLOGIK TAMOYILLARI // Яшил иқтисодиёт ва тараққиёт. – 2026. – T. 4, № 1. – DOI: 10.5281/zenodo.18441630.
MLAUsmonov , Maxsud, and Qodirov , Farrux. “KO‘P DARAJALI YONDASHUVNING MIKRO, MEZO VA MAKRO DARAJALARDAGI O‘ZARO BOG‘LIQLIKLARINI ASOSLASH HAMDA MODEL ARXITEKTURASINI SHAKLLANTIRISHNING METODOLOGIK TAMOYILLARI.” Яшил иқтисодиёт ва тараққиёт, 4(1), 2026. https://doi.org/10.5281/zenodo.18441630
ChicagoUsmonov , Maxsud, and Qodirov , Farrux. “KO‘P DARAJALI YONDASHUVNING MIKRO, MEZO VA MAKRO DARAJALARDAGI O‘ZARO BOG‘LIQLIKLARINI ASOSLASH HAMDA MODEL ARXITEKTURASINI SHAKLLANTIRISHNING METODOLOGIK TAMOYILLARI.” Яшил иқтисодиёт ва тараққиёт, 4(1) (2026). https://doi.org/10.5281/zenodo.18441630
HarvardUsmonov , Maxsud, and Qodirov , Farrux (2026) ‘KO‘P DARAJALI YONDASHUVNING MIKRO, MEZO VA MAKRO DARAJALARDAGI O‘ZARO BOG‘LIQLIKLARINI ASOSLASH HAMDA MODEL ARXITEKTURASINI SHAKLLANTIRISHNING METODOLOGIK TAMOYILLARI’, Яшил иқтисодиёт ва тараққиёт, 4(1). https://doi.org/10.5281/zenodo.18441630
BibTeX
@article{usmonovmaxsud2026,
  title = {KO‘P DARAJALI YONDASHUVNING MIKRO, MEZO VA MAKRO DARAJALARDAGI O‘ZARO BOG‘LIQLIKLARINI ASOSLASH HAMDA MODEL ARXITEKTURASINI SHAKLLANTIRISHNING METODOLOGIK TAMOYILLARI},
  author = {Usmonov , Maxsud and Qodirov , Farrux},
  journal = {Яшил иқтисодиёт ва тараққиёт},
  year = {2026},
  volume = {4},
  number = {1},
  doi = {10.5281/zenodo.18441630},
  url = {https://doi.org/10.5281/zenodo.18441630}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Яшил иқтисодиёт ва тараққиёт jurnalidan boshqa maqolalar

Яшил иқтисодиёт ва тараққиёт — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Usmonov , Maxsud — boshqa maqolalari

Iqtisodiyot sohasidagi boshqa maqolalar

Iqtisodiyot sohasidagi OAK jurnallari