Maqolada o‘zbek tilshunosligida so‘z birikmalarining leksik-semantik tabiatini aks ettiruvchi xususiy birikuvchili birikmalar nazariyasi yoritiladi. An’anaviy sintaktik tadqiqotlarda birikuvchanlik asosan formal-grammatik munosabatlar orqali izohlangan bo‘lsa-da, real nutq jarayonida so‘zlarning o‘zaro birikishi leksik-semantik cheklanish, nutqiy me’yor va assotsiativ faollashuv bilan belgilanadi. Maqolada xususiy birikuvchili birikmalar erkin so‘z birikmalari va frazeologik birliklar oralig‘ida joylashgan, leksik tanlovi cheklangan, ammo to‘liq idiomatik bo‘lmagan birliklar sifatida asoslanadi. Shuningdek bu hodisaning shakllanish bosqichlari, klassik sintaksis doirasida talqin qilinishi hamda valentlik nazariyasi va korpus lingvistikasi ta’sirida yangi ilmiy mazmun kasb etgani tahlil qilinadi. Natijada xususiy birikuvchanlikni mustaqil ilmiy obyekt sifatida o‘rganish uchun nazariy asos yaratadi.
| Mualliflar | Haydar Azamatovich, Hamdamov |
|---|---|
| Jurnal | World of Philology |
| Nashr sanasi | 2026-03-18 |
| Jild | 5 |
| Son | 02 |
| Betlar | 268-273 |
| Til | Ingliz |
| DOI | 10.70728/phil.v05.i02.043 |
DOI: 10.70728/phil.v05.i02.043 · Maqolaning asl sahifasi
xususiy birikuvchili birikmalar; so‘z birikmalari; birikuvchanlik; valentlik nazariyasi; kollokatsiya; korpus lingvistikasi; leksik-semantik seleksiya
Ушбу мақола араб хаттотлик илмининг тарихини ва ривожланишини ўрганишга қаратилган бўлиб, айниқса, араб тилшунослигига қўшган улкан ҳиссасини таҳлил қилади. Мақолада хат турлари илмининг илмий назариётчилари, илмий…
В статье рассматривается концепт «родина» в русских и узбекских пословицах с позиции лингвокультурологии. Применялись методы лингвокультурологического анализа, сопоставительного и описательного подходов…
Ushbu maqolada ingliz va o‘zbek tillaridagi sintaktik konstruksiyalar struktural va transformatsion nuqtai nazardan tahlil qilinadi. Tadqiqot so‘z birikmalari va gap tarkibini, argumentlar tizimi, kelishik belgilari…
the article examines the sociolinguistic and cultural significance of wedding invitations in Uzbek and English-speaking contexts. It argues that although invitations appear simple and decorative, they function as…
Maqolada Alisher Navoiy g‘azallaridagi sintaktik ekspressivlikning to‘rtta vositasi - inversiya, parallelizm, takror (anafora, epifora hamda radifga yaqin shakllar) va ritorik so‘roqlar tahlil qilinadi. Tadqiqot…
Ushbu ilmiy tadqiqot obyekti sifatida qarama-qarshilik ifodalovchi stilistik figuralar tanlab olingan bo‘lib, ularning shakllanishi, tilshunoslik, falsafa va ijtimoiy mavzularda qo‘llanilishi, turli xil davrlarda…
Maqolada ingliz va o‘zbek tillarida modallikni ifodalovchi vositalar, ayniqsa modal fe’llar hamda ularga ekvivalent funksional birliklarning semantik maydoni chog‘ishtirma yondashuvda tahlil qilinadi. Ingliz tilida…
Ushbu maqolada Sharq va G‘arb mutafakkirlarining yoshlarimiz tarbiyasi haqidagi qarashlari qiyosiy tahlil qilinadi. Xususan, Sharq allomalari bo‘lgan- Abu Nasr Forobiy, Abu Rayhon Beruniy, Abu Ali ibn Sino, Alisher…
Данная статья посвящена этапам изучения предложно-падежных конструкций в русском и узбекском языках, исследованию их типологические различия, обусловленные принадлежностью русского языка к флективной модели, а…
This article examines the theoretical foundations of pragmatics in advertising discourse from conceptual and functional perspectives. The study explores how pragmatic theory explains the communicative mechanisms…