O'zbekistonda tashqi savdo va logistika infratuzilmasini takomillashtirish orqali agroeksportni diversifikatsiya qilish: qovun eksportining Yevropa ittifoqi bozorlariga chiqish imkoniyatlari

Raximov , Feruz

Муҳандислик ва Иқтисодиёт · 2026-yil

Annotatsiya

Mazkur maqolada O‘zbekistonda tashqi savdo va transport-logistika infratuzilmasini takomillashtirish orqaliagroeksport geografiyasini diversifikatsiya qilish imkoniyatlari qovun eksporti misolida tadqiq etilgan. O‘zbekiston qovuneksportining amaldagi geografik tarkibi, uning ayrim an’anaviy bozorlarga bog‘liqligi hamda Yevropa Ittifoqi, xususan,Germaniya bozoriga kirish istiqbollari baholangan. Tadqiqotda iqtisodiy-statistik, qiyosiy va tarkibiy tahlil usullari, Herfindahl–Hirschman indeksi (HHI) hamda oddiy chiziqli regressiya modelidan foydalanilgan. Hisob-kitoblar 2019–2025-yillardaqovun eksporti konsentratsiyasining ayrim yillarda yuqori darajada saqlanib qolganini ko‘rsatgan. Regressiya tahliligako‘ra, Germaniya bozorining qovun eksportidagi ulushi bilan umumiy eksport hajmi o‘rtasida ijobiy va statistik jihatdanahamiyatli bog‘liqlik aniqlangan (β = 2,2202; R² = 0,787; p = 0,0077). Natijalarga ko‘ra, Germaniya bozoridagi ulushning1 foiz punktga oshishi umumiy qovun eksporti hajmining o‘rtacha 2,2 foizga ko‘payishi bilan bog‘liq. Tadqiqotda eksportnidiversifikatsiya qilish uchun sovuq logistika zanjirlarini rivojlantirish, multimodal transport yo‘nalishlarini kengaytirish,GLOBALG.A.P. va Yevropa Ittifoqi standartlarini joriy etish, elektron fitosanitariya tizimini takomillashtirish, Germaniyadadistribyutorlik markazlarini tashkil etish hamda sun’iy intellekt asosidagi “Aqlli eksport” platformasini yaratish taklif etilgan

Maqola ma’lumotlari
MualliflarRaximov , Feruz
JurnalМуҳандислик ва Иқтисодиёт
NashriyotПлеханов номидаги Россия иқтисодиёти университетининг Тошкент шаҳридаги филиали
ISSN3060-463X, 3060-463X
Nashr sanasi2026-08-01
Jild4
Son8
Betlar404-414
TilO‘zbek
Ilmiy sohaIqtisodiyot
Indeksga qo‘shilgan2026-08-26

Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

tashqi savdo, logistika infratuzilmasi, agroeksport, eksport diversifikatsiyasi, qovun eksporti, Yevropa Ittifoqi, Germaniya bozori, Herfindahl–Hirschman indeksi, regressiya tahlili, sovuq logistika, transport koridorlari.

Ilmiy soha

Iqtisodiyot

Iqtibos keltirish

APARaximov , Feruz (2026). O'ZBEKISTONDA TASHQI SAVDO VA LOGISTIKA INFRATUZILMASINI TAKOMILLASHTIRISH ORQALI AGROEKSPORTNI DIVERSIFIKATSIYA QILISH: QOVUN EKSPORTINING YEVROPA ITTIFOQI BOZORLARIGA CHIQISH IMKONIYATLARI. Муҳандислик ва Иқтисодиёт, 4(8), 404-414. https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/4016
GOST (OAK)Raximov , Feruz O'ZBEKISTONDA TASHQI SAVDO VA LOGISTIKA INFRATUZILMASINI TAKOMILLASHTIRISH ORQALI AGROEKSPORTNI DIVERSIFIKATSIYA QILISH: QOVUN EKSPORTINING YEVROPA ITTIFOQI BOZORLARIGA CHIQISH IMKONIYATLARI // Муҳандислик ва Иқтисодиёт. – 2026. – T. 4, № 8. – B. 404-414.
MLARaximov , Feruz. “O'ZBEKISTONDA TASHQI SAVDO VA LOGISTIKA INFRATUZILMASINI TAKOMILLASHTIRISH ORQALI AGROEKSPORTNI DIVERSIFIKATSIYA QILISH: QOVUN EKSPORTINING YEVROPA ITTIFOQI BOZORLARIGA CHIQISH IMKONIYATLARI.” Муҳандислик ва Иқтисодиёт, 4(8), 404-414, 2026. https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/4016
ChicagoRaximov , Feruz. “O'ZBEKISTONDA TASHQI SAVDO VA LOGISTIKA INFRATUZILMASINI TAKOMILLASHTIRISH ORQALI AGROEKSPORTNI DIVERSIFIKATSIYA QILISH: QOVUN EKSPORTINING YEVROPA ITTIFOQI BOZORLARIGA CHIQISH IMKONIYATLARI.” Муҳандислик ва Иқтисодиёт, 4(8), 404-414 (2026). https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/4016
HarvardRaximov , Feruz (2026) ‘O'ZBEKISTONDA TASHQI SAVDO VA LOGISTIKA INFRATUZILMASINI TAKOMILLASHTIRISH ORQALI AGROEKSPORTNI DIVERSIFIKATSIYA QILISH: QOVUN EKSPORTINING YEVROPA ITTIFOQI BOZORLARIGA CHIQISH IMKONIYATLARI’, Муҳандислик ва Иқтисодиёт, 4(8), 404-414. https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/4016
BibTeX
@article{raximovferuz2026,
  title = {O'ZBEKISTONDA TASHQI SAVDO VA LOGISTIKA INFRATUZILMASINI TAKOMILLASHTIRISH ORQALI AGROEKSPORTNI DIVERSIFIKATSIYA QILISH: QOVUN EKSPORTINING YEVROPA ITTIFOQI BOZORLARIGA CHIQISH IMKONIYATLARI},
  author = {Raximov , Feruz},
  journal = {Муҳандислик ва Иқтисодиёт},
  year = {2026},
  volume = {4},
  number = {8},
  pages = {404-414},
  url = {https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/4016}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Муҳандислик ва Иқтисодиёт jurnalidan boshqa maqolalar

Муҳандислик ва Иқтисодиёт — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Raximov , Feruz — boshqa maqolalari

Iqtisodiyot sohasidagi boshqa maqolalar

Iqtisodiyot sohasidagi OAK jurnallari