Telekommunikatsiya kompaniyalarining texnik samaradorligini obyektiv baholashda an’anaviy moliyaviyko‘rsatkichlar yetarli darajada to‘liq tasavvur bermaydi. Mazkur maqolada O‘zbektelekom AJning 2020–2025-yillardavomidagi texnik samaradorligi parametrik bo‘lmagan DEA CCR modeli (Data Envelopment Analysis — Charnes,Cooper, Rhodes) hamda Malmquist umumiy omil unumdorligi (TFP) indeksi asosida kompleks baholandi. Ushbumetodologiyalar korxonaning kirish resurslari (CAPEX, xodimlar soni, operatsion xarajatlar) va chiqish natijalari (daromad,EBITDA, abonentlar soni, tarmoq kengayishi) o‘rtasidagi nisbatni frontir tahlil usuli orqali aniqlash imkonini beradi.Tadqiqot natijalariga ko‘ra, O‘zbektelekom AJning 2025-yildagi DEA CCR samaradorlik ko‘rsatkichi 0.72 ni tashkil etib,mavjud resurslardan foydalanishda qo‘shimcha samaradorlik imkoniyatlari mavjudligini ko‘rsatadi. Malmquist TFP indeksi1.46 ga teng bo‘lib, bu ko‘rsatkich texnik samaradorlikning 1.18 barobarga oshishi hamda texnologik rivojlanishning 1.24barobarga ortishi hisobiga shakllangan.Mintaqaviy qiyosiy tahlil natijalariga ko‘ra, O‘zbektelekom AJ (0.72) Kazakhtelecom (0.81) ko‘rsatkichidan pastroq,biroq Kyrgyztelecom (0.63) va Tajiktelecom (0.55) ko‘rsatkichlaridan yuqori natijani qayd etgan. DEA tahlili asosidasamaradorlikni yanada oshirishning uchta ustuvor yo‘nalishi aniqlandi: CAPEX resurslarini yanada optimal taqsimlash,xodimlar unumdorligini oshirish hamda raqamli xizmatlar ulushini kengaytirish
| Mualliflar | Salimova , Husniya |
|---|---|
| Jurnal | Муҳандислик ва Иқтисодиёт |
| Nashr sanasi | 2026-03-01 |
| Jild | 4 |
| Son | 3 |
| Til | O‘zbek |
DEA CCR modeli, Malmquist TFP indeksi, texnik samaradorlik, texnologik rivojlanish, frontir tahlil, O‘zbektelekom AJ, telekommunikatsiya samaradorligi
Mazkur maqolada biznes-jarayonlarni modellashtirishning mohiyati hamda ularni moliyaviy-iqtisodiyko‘rsatkichlar bilan integratsiya qilish orqali kompaniya samaradorligini oshirish imkoniyatlari ilmiy jihatdan tahlil…
Mazkur maqola biznes jarayonlarini modellashtirishning nazariy-uslubiy asoslarini chuqur o‘rganishgabag‘ishlangan. Raqamli iqtisodiyot sharoitida korxonalar faoliyatining samaradorligi ko‘p jihatdan biznes…
Mazkur maqolada xorijiy turistlar uchun kreativ va jozibador turizm mahsulotlarini shakllantirishning zamonaviyyondashuvlari hamda samarali yo‘llari tahlil qilinadi. Tadqiqot jarayonida turizm mahsulotining…
Sun’iy intellekt (AI) mehnat unumdorligi o‘zgarishining asosiy drayveriga hamda korxonalarning barqarorrivojlanishiga ta’sir etuvchi muhim omilga aylandi. Mazkur maqolada sun’iy intellektning xalqaro savdo…
Ushbu maqolada O‘zbekiston Respublikasining xalqaro moliya institutlari bilan olib borayotgan hamkorlikaloqalari, ushbu institutlar tomonidan ajratilayotgan moliyaviy resurslar hamda ularning mamlakat iqtisodiy…
Ushbu maqolada tushum va daromad hisob kategoriyalarining mazmuni, ularning iqtisodiy mohiyati hamdaxalqaro moliyaviy hisobot standartlari asosida tan olinishi va baholanishi tahlil qilinadi. Xususan, tushum va…
Despite growing scholarly interest in both talent development and employee job satisfaction, relatively littleresearch has examined how structured talent development investments directly influence job satisfaction…
Mazkur maqolada Qashqadaryo viloyatida nodavlat notijorat tashkilotlarining (NNT) ijtimoiy-iqtisodiyrivojlanish tendensiyalari tahlil qilinadi. Tadqiqot jarayonida hududda faoliyat yuritayotgan NNTlarning…
Mazkur maqolada foto elektr stansiyalari tomonidan elektr energiya ishlab chiqarishning hozirgi holati varivojlanish tendensiyalari tahlil qilingan. Tadqiqot ishida 2020-2024-yillar kesimidagi statistik ma’lumotlar…
Masofaviy bank xizmatlari (MBX) so‘nggi yillarda global moliyaviy tizimning muhim tarkibiy qismiga aylanib,bank xizmatlarini ko‘rsatish jarayonida raqamli texnologiyalardan foydalanish darajasini sezilarli darajada…