Ushbu maqolada O‘zbekiston iqtisodiyotida qarz mablag‘lari bozori (loanable funds market) va xorijiyvalyuta ayirboshlash bozori (foreign-currency exchange market) o‘rtasidagi o‘zaro bog‘liqlik Mankiwning ochiq iqtisodiyotmodeli asosida tahlil qilinadi. Tadqiqotning maqsadi — zahira, investitsiya, foiz stavkalari va valyuta kursi o‘rtasidagi ta’sirmexanizmlarini nazariy hamda amaliy jihatdan aniqlash va ularning milliy iqtisodiy barqarorlikka ta’sirini baholashdaniborat. Tadqiqotda O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki, Davlat statistika qo‘mitasi, Jahon banki va Xalqaro valyutajamg‘armasi ma’lumotlari asosida 2010–2024-yillar oralig‘idagi asosiy makroiqtisodiy ko‘rsatkichlar o‘rganilgan. Empiriktahlil jarayonida stansionarlik, kointegratsiya va VAR/VECM modellari qo‘llanilib, real foiz stavkasi, zahira-investitsiyatafovuti (S–I), sof kapital chiqimi (NCO), real almashuv kursi (REER) hamda to‘lov balansi o‘rtasidagi bog‘liqlik aniqlangan.Natijalar shuni ko‘rsatadiki, O‘zbekiston iqtisodiyotida ichki zahira darajasi va remittanslar hajmi kapital oqimlariga sezilarlita’sir ko‘rsatadi, bu esa o‘z navbatida milliy valyuta kursi barqarorligiga bevosita ta’sir etadi. Maqola yakunida pul-kreditsiyosatini optimallashtirish, investitsiya muhitini yaxshilash hamda kapital harakatini muvozanatli boshqarish bo‘yichataklif va tavsiyalar ilgari surilgan
| Mualliflar | Xalilova , Sevaraxon |
|---|---|
| Jurnal | Муҳандислик ва Иқтисодиёт |
| Nashriyot | Плеханов номидаги Россия иқтисодиёти университетининг Тошкент шаҳридаги филиали |
| ISSN | 3060-463X, 3060-463X |
| Nashr sanasi | 2025-09-01 |
| Jild | 3 |
| Son | 9 |
| Til | O‘zbek |
| Ilmiy soha | Iqtisodiyot |
| Indeksga qo‘shilgan | 2026-08-26 |
loanable funds bozori, xorijiy valyuta ayirboshlash bozori, zahira va investitsiya, sof kapital chiqimi (NCO), net eksport (NX), real almashuv kursi (REER), foiz stavkasi, Mankiw modeli, O‘zbekiston iqtisodiyoti, makroiqtisodiy barqarorlik
| APA | Xalilova , Sevaraxon (2025). O‘zbekiston iqtisodiyotida qarz mablag‘lari va xorijiy valyuta ayirboshlash bozorlarining ta’minot va talab mexanizmlari: nazariy asoslar va amaliy tahlil. Муҳандислик ва Иқтисодиёт, 3(9). https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/1224 |
|---|---|
| GOST (OAK) | Xalilova , Sevaraxon O‘zbekiston iqtisodiyotida qarz mablag‘lari va xorijiy valyuta ayirboshlash bozorlarining ta’minot va talab mexanizmlari: nazariy asoslar va amaliy tahlil // Муҳандислик ва Иқтисодиёт. – 2025. – T. 3, № 9. |
| MLA | Xalilova , Sevaraxon. “O‘zbekiston iqtisodiyotida qarz mablag‘lari va xorijiy valyuta ayirboshlash bozorlarining ta’minot va talab mexanizmlari: nazariy asoslar va amaliy tahlil.” Муҳандислик ва Иқтисодиёт, 3(9), 2025. https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/1224 |
| Chicago | Xalilova , Sevaraxon. “O‘zbekiston iqtisodiyotida qarz mablag‘lari va xorijiy valyuta ayirboshlash bozorlarining ta’minot va talab mexanizmlari: nazariy asoslar va amaliy tahlil.” Муҳандислик ва Иқтисодиёт, 3(9) (2025). https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/1224 |
| Harvard | Xalilova , Sevaraxon (2025) ‘O‘zbekiston iqtisodiyotida qarz mablag‘lari va xorijiy valyuta ayirboshlash bozorlarining ta’minot va talab mexanizmlari: nazariy asoslar va amaliy tahlil’, Муҳандислик ва Иқтисодиёт, 3(9). https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/1224 |
| BibTeX | @article{xalilovasevaraxon2025,
title = {O‘zbekiston iqtisodiyotida qarz mablag‘lari va xorijiy valyuta ayirboshlash bozorlarining ta’minot va talab mexanizmlari: nazariy asoslar va amaliy tahlil},
author = {Xalilova , Sevaraxon},
journal = {Муҳандислик ва Иқтисодиёт},
year = {2025},
volume = {3},
number = {9},
url = {https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/1224}
} |
Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash
Ushbu maqolada tijorat banklarida komplayens-nazorat tizimini shakllantirish hamda uni moliyaviyxavfsizlikni ta’minlash mexanizmi bilan uzviy bog‘lashning nazariy va uslubiy jihatlari yoritilgan. Tadqiqotda…
This article analyzes the technological and operational characteristics of applying new heterocomposite polymermaterials in engineering activities. The study highlights their advantages related to heat resistance…
В данной статье проанализированы организационно-экономические механизмы, направленные наповышение эффективности функционирования системы «Махаллабай», реализуемой в Республике Узбекистан.В исследовании раскрыта роль…
Makroiqtisodiy ko‘rsatkichlar milliy iqtisodiyot darajasini hamda uning dinamik evolyutsiyasini tahlil qilishdamuhim ahamiyat kasb etadi. Bunday vaziyatlarda iqtisodiy o‘sish omillarini va ularning oqibatlarini aniqlash…
Ushbu maqolada to‘qimachilik sanoatining iqtisodiy rivojlanishida asosiy ko‘rsatkichlarni prognozlashgamo‘ljallangan algoritm ishlab chiqildi. Tadqiqot jarayonida iqtisodiy ko‘rsatkichlarni tahlil qilish va ularning…
Maqolada tijorat banklarining moliyaviy barqarorligiga taʼsir etuvchi omillarni baholashga eʼtibor qaratilgan.Ushbu maqsadda bank mijozlari o‘rtasida sotsiologik so‘rovnoma o‘tkazilgan. Mavzuga oid xorijiy va mahalliy…
Ushbu maqola O‘zbekiston Respublikasida raqamli bozorlarning shakllanishi va rivojlanish jarayonlarinitahlil qilishga bag‘ishlangan. Tadqiqotda elektron tijorat (e-commerce) platformalarining o‘sish dinamikasi, raqamli…
Maqolada rivojlangan mamlakatlar soliq mexanizmini tahlil qilish asosida O‘zbekiston soliq tiziminibarqaror rivojlantirishning konseptual asoslari yoritilgan. Soliq siyosatining iqtisodiy o‘sish, fiskal barqarorlik va…
Maqolada Yevropa Ittifoqi davlatlarining soliq siyosatini shakllantirishdagi ilg‘or tajribasi hamda uni MarkaziyOsiyo, xususan, O‘zbekiston soliq tizimini takomillashtirishda qo‘llash imkoniyatlari tahlil qilingan…
Tezisda O‘zbekiston elektrotexnika sanoatida texnologik modernizatsiya va investitsiya siyosatiningraqobatbardoshlikni oshirishdagi roli yoritilgan. Modernizatsiya, raqamlashtirish va xorijiy investitsiyalar…
Муҳандислик ва Иқтисодиёт — barcha maqolalar · 2025-yil arxivi
Maqolada O‘zbekistonda sanoat kooperatsiyasi asosida tayyor mahsulotlar ishlab chiqarishnimahalliylashtirish tizimi keng qamrovda o‘rganiladi. Sanoat siyosatining ustuvor yo‘nalishlaridan biri sifatida…
This study examines the association between Internet use and self-rated health and investigates the role of online health information behaviors in this relationship. Using data from the 2021 Chinese General Social…
На материалах, опубликованных по август 2024 года, исследуется достаточность бюджетного покрытия обязательств государственно-частного партнёрства. Предложена совместная проверка объёма, сроков и допустимых источников…
Maqolada O‘zbekiston sport tashkilotlarida sun’iy intellekt (SI) va ma’lumotlarga asoslangan boshqaruvning iqtisodiy samaradorlik bilan bog‘liqligini o‘rganish uchun rasmiy statistik ma’lumotlar tahlil qilinadi…
The article analyzes the institutional formation and everyday educational practice of girls’ education in Turkestan in the late nineteenth and early twentieth centuries. It examines traditional schools led by otinoyi…
This study presents a comprehensive analysis of the geostrategic role of Khwarezm in the transregional trade system of Eurasia during the 9th–12th centuries, based on written sources, historiography, and archaeological…
В статье исследуется, почему налоговые и тарифные льготы могут не приводить к привлечению инвестиций в дата-центры для искусственного интеллекта (ИИ). На основе теории комплементарности М. Кремера построена…