O‘zbekiston iqtisodiyotida qarz mablag‘lari va xorijiy valyuta ayirboshlash bozorlarining ta’minot va talab mexanizmlari: nazariy asoslar va amaliy tahlil

Xalilova , Sevaraxon

Муҳандислик ва Иқтисодиёт · 2025-yil

Annotatsiya

Ushbu maqolada O‘zbekiston iqtisodiyotida qarz mablag‘lari bozori (loanable funds market) va xorijiyvalyuta ayirboshlash bozori (foreign-currency exchange market) o‘rtasidagi o‘zaro bog‘liqlik Mankiwning ochiq iqtisodiyotmodeli asosida tahlil qilinadi. Tadqiqotning maqsadi — zahira, investitsiya, foiz stavkalari va valyuta kursi o‘rtasidagi ta’sirmexanizmlarini nazariy hamda amaliy jihatdan aniqlash va ularning milliy iqtisodiy barqarorlikka ta’sirini baholashdaniborat. Tadqiqotda O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki, Davlat statistika qo‘mitasi, Jahon banki va Xalqaro valyutajamg‘armasi ma’lumotlari asosida 2010–2024-yillar oralig‘idagi asosiy makroiqtisodiy ko‘rsatkichlar o‘rganilgan. Empiriktahlil jarayonida stansionarlik, kointegratsiya va VAR/VECM modellari qo‘llanilib, real foiz stavkasi, zahira-investitsiyatafovuti (S–I), sof kapital chiqimi (NCO), real almashuv kursi (REER) hamda to‘lov balansi o‘rtasidagi bog‘liqlik aniqlangan.Natijalar shuni ko‘rsatadiki, O‘zbekiston iqtisodiyotida ichki zahira darajasi va remittanslar hajmi kapital oqimlariga sezilarlita’sir ko‘rsatadi, bu esa o‘z navbatida milliy valyuta kursi barqarorligiga bevosita ta’sir etadi. Maqola yakunida pul-kreditsiyosatini optimallashtirish, investitsiya muhitini yaxshilash hamda kapital harakatini muvozanatli boshqarish bo‘yichataklif va tavsiyalar ilgari surilgan

Maqola ma’lumotlari
MualliflarXalilova , Sevaraxon
JurnalМуҳандислик ва Иқтисодиёт
NashriyotПлеханов номидаги Россия иқтисодиёти университетининг Тошкент шаҳридаги филиали
ISSN3060-463X, 3060-463X
Nashr sanasi2025-09-01
Jild3
Son9
TilO‘zbek
Ilmiy sohaIqtisodiyot
Indeksga qo‘shilgan2026-08-26

Kalit so‘zlar

loanable funds bozori, xorijiy valyuta ayirboshlash bozori, zahira va investitsiya, sof kapital chiqimi (NCO), net eksport (NX), real almashuv kursi (REER), foiz stavkasi, Mankiw modeli, O‘zbekiston iqtisodiyoti, makroiqtisodiy barqarorlik

Ilmiy soha

Iqtibos keltirish

APAXalilova , Sevaraxon (2025). O‘zbekiston iqtisodiyotida qarz mablag‘lari va xorijiy valyuta ayirboshlash bozorlarining ta’minot va talab mexanizmlari: nazariy asoslar va amaliy tahlil. Муҳандислик ва Иқтисодиёт, 3(9). https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/1224
GOST (OAK)Xalilova , Sevaraxon O‘zbekiston iqtisodiyotida qarz mablag‘lari va xorijiy valyuta ayirboshlash bozorlarining ta’minot va talab mexanizmlari: nazariy asoslar va amaliy tahlil // Муҳандислик ва Иқтисодиёт. – 2025. – T. 3, № 9.
MLAXalilova , Sevaraxon. “O‘zbekiston iqtisodiyotida qarz mablag‘lari va xorijiy valyuta ayirboshlash bozorlarining ta’minot va talab mexanizmlari: nazariy asoslar va amaliy tahlil.” Муҳандислик ва Иқтисодиёт, 3(9), 2025. https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/1224
ChicagoXalilova , Sevaraxon. “O‘zbekiston iqtisodiyotida qarz mablag‘lari va xorijiy valyuta ayirboshlash bozorlarining ta’minot va talab mexanizmlari: nazariy asoslar va amaliy tahlil.” Муҳандислик ва Иқтисодиёт, 3(9) (2025). https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/1224
HarvardXalilova , Sevaraxon (2025) ‘O‘zbekiston iqtisodiyotida qarz mablag‘lari va xorijiy valyuta ayirboshlash bozorlarining ta’minot va talab mexanizmlari: nazariy asoslar va amaliy tahlil’, Муҳандислик ва Иқтисодиёт, 3(9). https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/1224
BibTeX
@article{xalilovasevaraxon2025,
  title = {O‘zbekiston iqtisodiyotida qarz mablag‘lari va xorijiy valyuta ayirboshlash bozorlarining ta’minot va talab mexanizmlari: nazariy asoslar va amaliy tahlil},
  author = {Xalilova , Sevaraxon},
  journal = {Муҳандислик ва Иқтисодиёт},
  year = {2025},
  volume = {3},
  number = {9},
  url = {https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/1224}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Муҳандислик ва Иқтисодиёт jurnalidan boshqa maqolalar

Муҳандислик ва Иқтисодиёт — barcha maqolalar · 2025-yil arxivi

Xalilova , Sevaraxon — boshqa maqolalari

Iqtisodiyot sohasidagi boshqa maqolalar

Iqtisodiyot sohasidagi OAK jurnallari