<p><em>Ushbu tadqiqot XIX-asrning ikkinchi yarmi – XX asr boshlaridagi Turkistonning Rossiya imperiyasi tarkibidagi ijtimoiy-iqtisodiy holatini Britaniyalik jurnalist, tarixchi va yozuvchi Piter Hopkirkning ikki marta - 1990 va 2006–yillarda nashr etilgan "Katta o‘yin: Baland tog‘li Osiyodagi maxfiy xizmatda" asari asosida yoritishga qaratilgan. </em></p> <p><em>Rossiya va Britaniya imperiyalari XIX-asr va XX-asr boshlarida eng yirik jahon kuchlari sifatida Osiyo qita'sining katta qismida, xususan, Markaziy Osiyoda harbiy-siyosiy va iqtisodiy raqobat olib bordi. </em><em>Tarixshunoslikda bu raqobat ko‘proq "Katta o‘yin" nomi bilan mashhur. Ma’lumki, bu geosiyosiy qarama-qarshilik natijasi Rossiya imperiyasi tomonidan Markaziy Osiyoning janubiy va markaziy qismlarini – uchta o‘zbek xonligini bosib olishi va 1867-yilda yangi bosib olingan hududlarda Turkiston general-gubernatorligini tashkil etilishi bilan izohlandi. Keyingi oʻn yilliklarda bu xonliklar oʻz davlatchiligini butunlay yoʻqotdilar, masalan, Qoʻqon xonligi 1876–yilda Turkiston general-gubernatorligi qoʻshinlari tomonidan bosib olinishi natijasida yoʻq qilindi yoki Rossiya imperiyasining yarim mustaqil protektoratlariga aylantirildi. 1868–yilda Buxoro amirligi, 1873–yilda esa Xiva xonligi o‘z mustaqilligini yo‘qotdi. </em></p> <p><em>Shunday qilib, Markaziy Osiyo yoki Rossiya va Britaniya imperiyalarining geosiyosiy manfaatlari o‘rtasidagi faraziy bufer bo‘lgan "hech kinga tegishli bo‘lmagan bahsli hudud" Rossiyaning siyosiy va iqtisodiy manfaatlari orbitasiga tortildi.</em></p>
| Mualliflar | Abdurasulov, Xushnud |
|---|---|
| Jurnal | FarDU ilmiy xabarlari |
| Nashr sanasi | 2024-02-05 |
| Jild | 29 |
| Son | 6 |
| Betlar | 338-342 |
| Til | O‘zbek |
| DOI | 10.56292/sjfsu/vol29_iss6/a65 |
DOI: 10.56292/sjfsu/vol29_iss6/a65 · Maqolaning asl sahifasi
Turkiston general-gubernatorligi, Rossiya, Britaniya, Katta O‘yin, Qo‘qon xonligi, Ost-Indiya kompaniyasi., Turkestan General-Governorship, Russia, Britain, Great Game, Kokand Khanate, East India Company.
Ushbu maqolada Afg‘onistonda matbuot organlarining vujudga kelishi, bosmaxonalar, nashriyot ishlarining yo‘lga qo‘yilishi, dastlabki afg‘on matbuoti “Shams an-Naxor Kobuli” va uning qisqacha tavsifi, Afg‘oniston amiri…
Maqola amir Muzaffar o‘g‘li Muhammad Siddiqning hayot va ijodiy merosiga bag‘ishlangan bo‘lib, u ilmiy va adabiy muhitda “Hashmat ” va “Vohid ” taxallusi bilan ma’lum bo‘lgan. U 35 yil davomida amir Abdulahad va uning…
Ushbu maqolada Farg‘ona vodiysi an’anaviy taomlari misolida gastroturizm sohasini raqamlashtirishga oid masalalar ko‘riladi hamda yechimlari mobil ilova misoli orqali ko‘riladi.
Mazkur maqolada Qoʻqon xonligida yashagan tarixchi Abu Ubaydullohning “Xulosat ul-ahvol” asari memuar manba sifatida talqin etilgan. Asardagi asosan muallifning zakotchi kasbi bilan bogʻliq va ayni damda xonlik…
Ushbu maqolada Rossiyadagi Оktabr to‘ntarishidan so‘ng Turkistonda, xususan Farg‘ona viloyatidagi ta’lim tizimining holati, savodsizlik masalalari, yangi sovet maktablarini tashkil etilishi kabi ma’lumotlarning arxiv…
Maqolada Rossiya Federatsiyasi muzeylarida saqlanayotgan Oʻzbekiston madaniy merosi namunalari va ularning tahlili haqidagi maʼlumotlar bayon qilingan. Oʻzbekiston madaniy merosi namunalarining Rossiyaga borib qolish…
Maqolada Farg‘ona vodiysida suv xavfsizligi borasidagi yondashuvlar va uning ilmiy-nazariy jihatlari, suv resurslaridan oqilona foydalanish bo‘yicha chora-tadbirlar, suv xavfsizligi xalqaro suv hamjamiyatining faoliyati…
Ushbu maqolada Buxorodagi ip-gazlama kombinatining mustaqillik yillarida sanoat sohasida bo‘lgan o‘zgarishlari bayon etilgan. Respublika yengil sanoatidagi bir qator ijobiy o‘zgarishlar Buxoro to‘qimachilik sanoatiga…
Ushbu maqolada temuriy malikalardan biri Gavharshodbegim tavallud topgan oila, ushbu oilaning temuriylar davlatida tutgan o‘rni , malikaning Amir Temur davridagi hayoti va faoliyati tarixiy manbalar asosida tadqiq…
Maqolada tarixiy manbalar va adabiyotlarga asoslangan holda Turkiston mintaqasidagi etnik jarayonlar yoritilgan. Jumladan, Zarafshon vodiysi, Qashqadaryo va Surxondaryo vohalari, hozirgi Tojikiston hududidagi Vaxsh…