Poetik sintaksis: ekspressiv va ekstralingvistik vositalar talqini

Abdupattoev, Muhammadtohir

FarDU ilmiy xabarlari · 2024-yil

Annotatsiya

Maqolada lingvopoetikaning asosiy sohalaridan biri hisoblangan poetik sintaksis masalalari, poetik sintaksisning asosiy tadqiqot obyekti hisoblangan poetik nutq tarkibida ishtirok etuvchi ekspressiv va ekstralingvistik vositalarning asosiy belgi-xususiyatlari yoritilgan. Shuningdek, poetik nutqning sintaktik xususiyatlarini o‘rganishda e’tibor qaratilishi lozim bo‘lgan yana bir masala ekspressivlik ekanligi, ekspressivlik muammosi tilshunoslikda uzoq yillardan buyon tadqiqotchilar diqqatini o‘ziga tortib kelishi yoritiladi. Poetik sintaksis doirasida e’tibor qaratilishi lozim bo‘lgan masalalardan yana biri poetik nutqning yaratilishiga ta’sir qiluvchi ekstralingvistik omillar masalasidir. Nutqning yaratilish jarayonida, fikr ifoda etish uchun faqat lingvistik omillarga tayanilmaydi. Nutqning qanday shakllanishiga tashqi ta’sir ko‘rsatuvchi shunday kategoriyalar ham mavjudki, ular tilshunoslikda ekstralingistik omillar deb yuritiladi. Umuman, poetik nutqning shakllanishida ekspressiv va ekstralingvistik vositalarning ta’siri yuqorida biz to‘xtalib o‘tgan xususiyatlariga ko‘ra ko‘zga tashlanadi. Faqat ekstralingistik vositalarning u yoki bu turi ma’lum bir nutqning yaratilishiga faol ta’sir etsa, boshqa bir nutqda nofaol bo‘ladi. Ekspressivlik tilning eng asosiy vazifalaridan biri hisoblangan ta’sir qilish funksiyasining yuzaga chiqishida muhim rol o‘ynaydi. Mazkur kategoriya poetik nutqda tilning xilma xil birliklari va nutqiy vositalari yordamida ifoda etiladi. Ekspressivlikning poetik nutqda samarali qo‘llanishi natijasida emotsional ta’sirga ega bo‘lgan effekt shakllanishi isbotlab berilgan.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarAbdupattoev, Muhammadtohir
JurnalFarDU ilmiy xabarlari
NashriyotFarg‘ona davlat universiteti
ISSN2010-8419, 2181-1571
Nashr sanasi2024-12-31
Jild30
Son6
Betlar156-156
TilO‘zbek
Ilmiy sohaFilologiya
Indeksga qo‘shilgan2026-09-06

Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

lingvopoetika, poetik sintaksis, ekspressologiya, emotsionallik, ekspressiv nutq, aktual bo‘linish, ekstralingvistika, indviduallik, sintaktik figura, tasviriylik, ta’siriylik., linguopoetics, poetic syntax, expressology, emotionality, expressive speech, actual articulation, extralinguistics, individuality, syntactic figure, figurativeness, affectivity.

Ilmiy soha

Filologiya

Iqtibos keltirish

APAAbdupattoev, Muhammadtohir (2024). POETIK SINTAKSIS: EKSPRESSIV VA EKSTRALINGVISTIK VOSITALAR TALQINI. FarDU ilmiy xabarlari, 30(6), 156-156. https://journal.fdu.uz/main/article/1693
GOST (OAK)Abdupattoev, Muhammadtohir POETIK SINTAKSIS: EKSPRESSIV VA EKSTRALINGVISTIK VOSITALAR TALQINI // FarDU ilmiy xabarlari. – 2024. – T. 30, № 6. – B. 156-156.
MLAAbdupattoev, Muhammadtohir. “POETIK SINTAKSIS: EKSPRESSIV VA EKSTRALINGVISTIK VOSITALAR TALQINI.” FarDU ilmiy xabarlari, 30(6), 156-156, 2024. https://journal.fdu.uz/main/article/1693
ChicagoAbdupattoev, Muhammadtohir. “POETIK SINTAKSIS: EKSPRESSIV VA EKSTRALINGVISTIK VOSITALAR TALQINI.” FarDU ilmiy xabarlari, 30(6), 156-156 (2024). https://journal.fdu.uz/main/article/1693
HarvardAbdupattoev, Muhammadtohir (2024) ‘POETIK SINTAKSIS: EKSPRESSIV VA EKSTRALINGVISTIK VOSITALAR TALQINI’, FarDU ilmiy xabarlari, 30(6), 156-156. https://journal.fdu.uz/main/article/1693
BibTeX
@article{abdupattoevmuhammadtohir2024,
  title = {POETIK SINTAKSIS: EKSPRESSIV VA EKSTRALINGVISTIK VOSITALAR TALQINI},
  author = {Abdupattoev, Muhammadtohir},
  journal = {FarDU ilmiy xabarlari},
  year = {2024},
  volume = {30},
  number = {6},
  pages = {156-156},
  url = {https://journal.fdu.uz/main/article/1693}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

FarDU ilmiy xabarlari jurnalidan boshqa maqolalar

FarDU ilmiy xabarlari — barcha maqolalar · 2024-yil arxivi

Abdupattoev, Muhammadtohir — boshqa maqolalari

Filologiya sohasidagi boshqa maqolalar

Filologiya sohasidagi OAK jurnallari