INGLIZ TILIDAGI NUTQ AKTLARINING GRAMMATIK XUSUSIYATLARI

Qo‘chqarov, Isoxon

FarDU ilmiy xabarlari · 2025-yil

Annotatsiya

<p><em>Ushbu tadqiqot ingliz tilidagi nutq aktlarining grammatik va pragmatik xususiyatlarini o‘rganib, ularning ilokutsion kuchi va perlokutsion ta’sirini shakllantirishda til tuzilmalari qanday rol o‘ynashini tahlil qiladi. Tadqiqot nutq aktlari nazariyasiga asoslanib, ularni lokutsion, ilokutsion va perlokutsion darajalarga ajratadi. Deklarativ, imperativ va interrogativ gaplar, shuningdek, modal va performativ fe’llardan foydalangan holda ma’no va harakat yaratilishi o‘rganilgan. Sifatli metodologiya asosida adabiy matnlar, muloqot parchalari va ommaviy axborot vositalari tahlil qilindi. Tadqiqot natijalari ingliz tilida bilvosita nutq aktlarining keng tarqalganligini va ularning odob va ijtimoiy totuvlik me’yorlariga mos kelishini ko‘rsatadi. Deklarativ gaplar ko‘pincha assertiv, komissiv va ekspressiv aktlarni ifodalaydi, imperativ gaplar esa ko‘pincha buyruqlarni bildiradi. Interrogativ gaplar modal fe’llar (could, would) bilan yumshatilgan holda bilvosita so‘rov vazifasini bajaradi. Tadqiqot grammatik tuzilmalar va pragmatik kontekstlarning bir-biriga bog‘liq ekanligini ochib beradi. Ingliz tilida nutq aktlarining bilvosita va modal jihatdan boyligi mustaqillik, hurmat va ijtimoiy muvozanat kabi qadriyatlarni aks ettiradi. Ushbu grammatik va pragmatik o‘zaro ta’sir tilning moslashuvchanligini va samarali kommunikatsiyadagi ahamiyatini ko‘rsatadi. Kelgusidagi tadqiqotlar nutq aktlari grammatikasini tahlil qilishda tillararo taqqoslash va raqamli kommunikatsiyaning ta’sirini o‘rganishga yo‘naltirilishi mumkin.</em></p>

Maqola ma’lumotlari
MualliflarQo‘chqarov, Isoxon
JurnalFarDU ilmiy xabarlari
Nashr sanasi2025-02-03
Jild30
Son6
TilO‘zbek

Kalit so‘zlar

nutq aktlari, grammatik xususiyatlar, ingliz lingvistikasi, sintaksis, pragmatika, modal fe’llar., speech acts, grammatical features, English linguistics, syntax, pragmatics, modal verbs.

Ilmiy soha

FarDU ilmiy xabarlari jurnalidan boshqa maqolalar

FarDU ilmiy xabarlari — barcha maqolalar