Сурункали юрак етишмовчилиги ва қандли диабет коморбид ҳолатларида касаллик патогенезининг ўзига хос хусусиятлари.

rakhimov, abdurakhmon, Mahmudov, Ilhom

O‘zbekiston terapiya axborotnomasi · 2026-yil

Annotatsiya

Юрак-қон томир касалликлари одатда қандли диабет (ҚД) каби хавф омилларидан бошланади. Вақт ўтиши билан бу ҳолат қон томирлар шикастланишига (васкулопатия), миокард фаолиятининг бузилишига олиб келади ва охир-оқибат юрак-қон томир ўлими билан якунланиши мумкин. Қандли диабет юрак етишмовчилиги (ЮЕ) ривожланиш хавфини 2–4 баробар оширади. Шунингдек, қандли диабети бўлган юрак етишмовчилиги беморларида касаллик кечиши ва прогноз ушбу касаллик бўлмаган беморларга нисбатан анча оғирроқ бўлади. Қандли диабет миокард ишемиясини ҳам микро-, ҳам макроваскулопатия орқали келтириб чиқаради ва шу билан бирга юрак мушагига тўғридан-тўғри зарар етказади. Гипергликемия, гиперинсулинемия ва инсулинга резистентлик қон томирларининг нормал гомеостазини бузади. Бу жараён азот оксиди ишлаб чиқарилиши камайиши ва реактив кислород шакллари кўпайишига олиб келади, натижада яллиғланиш кучаяди. Ушбу ўзгаришлар атеротромботик жараёнларнинг ривожланиши ва миокард дисфункциясини чуқурлаштиришга сабаб бўлади. Ҳозиргача нейрогумораль ва метаболик механизмларга таъсир этувчи дори воситалари чиқарилиш фракцияси пасайган юрак етишмовчилигида ўлим ва касалланиш кўрсаткичларини камайтиришда самарали экани исботланган. Шунинг учун бундай беморларга клиник тавсияларга мувофиқ тўлиқ медикаментоз терапия тайинланиши шарт.

Maqola ma’lumotlari
Mualliflarrakhimov, abdurakhmon, Mahmudov, Ilhom
JurnalO‘zbekiston terapiya axborotnomasi
NashriyotЎзбекистон терапевтлар ассоциацияси
ISSN2181-5887
Nashr sanasi2026-04-20
Son1
TilO‘zbek
Ilmiy sohaTibbiyot
DOI10.2222/h2wvgf86
Indeksga qo‘shilgan2026-08-26

DOI: 10.2222/h2wvgf86 · Maqolaning asl sahifasi

Ilmiy soha

Tibbiyot

Iqtibos keltirish

APArakhimov, abdurakhmon, & Mahmudov, Ilhom (2026). СУРУНКАЛИ ЮРАК ЕТИШМОВЧИЛИГИ ВА ҚАНДЛИ ДИАБЕТ КОМОРБИД ҲОЛАТЛАРИДА КАСАЛЛИК ПАТОГЕНЕЗИНИНГ ЎЗИГА ХОС ХУСУСИЯТЛАРИ.. O‘zbekiston terapiya axborotnomasi, (1). https://doi.org/10.2222/h2wvgf86
GOST (OAK)rakhimov, abdurakhmon, Mahmudov, Ilhom СУРУНКАЛИ ЮРАК ЕТИШМОВЧИЛИГИ ВА ҚАНДЛИ ДИАБЕТ КОМОРБИД ҲОЛАТЛАРИДА КАСАЛЛИК ПАТОГЕНЕЗИНИНГ ЎЗИГА ХОС ХУСУСИЯТЛАРИ. // O‘zbekiston terapiya axborotnomasi. – 2026. – № 1. – DOI: 10.2222/h2wvgf86.
MLArakhimov, abdurakhmon, and Mahmudov, Ilhom. “СУРУНКАЛИ ЮРАК ЕТИШМОВЧИЛИГИ ВА ҚАНДЛИ ДИАБЕТ КОМОРБИД ҲОЛАТЛАРИДА КАСАЛЛИК ПАТОГЕНЕЗИНИНГ ЎЗИГА ХОС ХУСУСИЯТЛАРИ..” O‘zbekiston terapiya axborotnomasi, (1), 2026. https://doi.org/10.2222/h2wvgf86
Chicagorakhimov, abdurakhmon, and Mahmudov, Ilhom. “СУРУНКАЛИ ЮРАК ЕТИШМОВЧИЛИГИ ВА ҚАНДЛИ ДИАБЕТ КОМОРБИД ҲОЛАТЛАРИДА КАСАЛЛИК ПАТОГЕНЕЗИНИНГ ЎЗИГА ХОС ХУСУСИЯТЛАРИ..” O‘zbekiston terapiya axborotnomasi, (1) (2026). https://doi.org/10.2222/h2wvgf86
Harvardrakhimov, abdurakhmon, and Mahmudov, Ilhom (2026) ‘СУРУНКАЛИ ЮРАК ЕТИШМОВЧИЛИГИ ВА ҚАНДЛИ ДИАБЕТ КОМОРБИД ҲОЛАТЛАРИДА КАСАЛЛИК ПАТОГЕНЕЗИНИНГ ЎЗИГА ХОС ХУСУСИЯТЛАРИ.’, O‘zbekiston terapiya axborotnomasi, (1). https://doi.org/10.2222/h2wvgf86
BibTeX
@article{rakhimovabdurakhmon2026,
  title = {СУРУНКАЛИ ЮРАК ЕТИШМОВЧИЛИГИ ВА ҚАНДЛИ ДИАБЕТ КОМОРБИД ҲОЛАТЛАРИДА КАСАЛЛИК ПАТОГЕНЕЗИНИНГ ЎЗИГА ХОС ХУСУСИЯТЛАРИ.},
  author = {rakhimov, abdurakhmon and Mahmudov, Ilhom},
  journal = {O‘zbekiston terapiya axborotnomasi},
  year = {2026},
  number = {1},
  doi = {10.2222/h2wvgf86},
  url = {https://doi.org/10.2222/h2wvgf86}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

O‘zbekiston terapiya axborotnomasi jurnalidan boshqa maqolalar

O‘zbekiston terapiya axborotnomasi — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Tibbiyot sohasidagi boshqa maqolalar

Tibbiyot sohasidagi OAK jurnallari