This article investigates the structural and semantic adaptation of English information-technology terminology in contemporary Uzbek. It focuses on direct and transliterated borrowing, calquing, descriptive translation, hybrid formation, and the coexistence of competing variants. ISO 704:2022 treats terminology work as a systematic relationship among objects, concepts, definitions, and designations; this principle is particularly relevant to the standardization of rapidly changing IT vocabulary. A transparent analytical sample of 24 frequently encountered English–Uzbek IT term pairs is classified into three principal transfer strategies: 8 direct/transliterated borrowings, 9 calques or translated formations, and 7 hybrid or competing formations. The analysis shows that Uzbek IT terminology does not develop through simple replacement of English words by local equivalents. Instead, it negotiates a functional balance between international recognizability, conceptual precision, morphological naturalness, and user comprehensibility. Stable terminology therefore requires coordinated decisions concerning spelling, semantic scope, word-formation compatibility, and controlled synonymy.
| Mualliflar | Gunesh, Fazliddinova |
|---|---|
| Jurnal | Science time |
| Nashriyot | Ажиниёз номидаги Нукус давлат педагогика институти |
| ISSN | 2992-8850 |
| Nashr sanasi | 2026-10-04 |
| Jild | 4 |
| Son | 10/1 |
| Betlar | 69-75 |
| Til | Ingliz |
| Ilmiy soha | Filologiya |
| DOI | 10.66345/st.7514 |
| Indeksga qo‘shilgan | 2026-10-18 |
DOI: 10.66345/st.7514 · Maqolaning asl sahifasi
IT terminology, borrowing, calquing, structural adaptation, semantic adaptation, hybrid term, terminology standardization, English, Uzbek, digital lexicon
| APA | Gunesh, Fazliddinova (2026). STRUCTURAL-SEMANTIC ADAPTATION OF ENGLISH IT TERMINOLOGY IN CONTEMPORARY UZBEK: BORROWING, CALQUING, AND HYBRID FORMATION. Science time, 4(10/1), 69-75. https://doi.org/10.66345/st.7514 |
|---|---|
| GOST (OAK) | Gunesh, Fazliddinova STRUCTURAL-SEMANTIC ADAPTATION OF ENGLISH IT TERMINOLOGY IN CONTEMPORARY UZBEK: BORROWING, CALQUING, AND HYBRID FORMATION // Science time. – 2026. – T. 4, № 10/1. – P. 69-75. – DOI: 10.66345/st.7514. |
| MLA | Gunesh, Fazliddinova. “STRUCTURAL-SEMANTIC ADAPTATION OF ENGLISH IT TERMINOLOGY IN CONTEMPORARY UZBEK: BORROWING, CALQUING, AND HYBRID FORMATION.” Science time, 4(10/1), 69-75, 2026. https://doi.org/10.66345/st.7514 |
| Chicago | Gunesh, Fazliddinova. “STRUCTURAL-SEMANTIC ADAPTATION OF ENGLISH IT TERMINOLOGY IN CONTEMPORARY UZBEK: BORROWING, CALQUING, AND HYBRID FORMATION.” Science time, 4(10/1), 69-75 (2026). https://doi.org/10.66345/st.7514 |
| Harvard | Gunesh, Fazliddinova (2026) ‘STRUCTURAL-SEMANTIC ADAPTATION OF ENGLISH IT TERMINOLOGY IN CONTEMPORARY UZBEK: BORROWING, CALQUING, AND HYBRID FORMATION’, Science time, 4(10/1), 69-75. https://doi.org/10.66345/st.7514 |
| BibTeX | @article{guneshfazliddinova2026,
title = {STRUCTURAL-SEMANTIC ADAPTATION OF ENGLISH IT TERMINOLOGY IN CONTEMPORARY UZBEK: BORROWING, CALQUING, AND HYBRID FORMATION},
author = {Gunesh, Fazliddinova},
journal = {Science time},
year = {2026},
volume = {4},
number = {10/1},
pages = {69-75},
doi = {10.66345/st.7514},
url = {https://doi.org/10.66345/st.7514}
} |
Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash
This article examines modern approaches to teaching English for Specific Purposes (ESP) in higher education, focusing on communicative language teaching, task-based learning, project-based instruction and digital…
Ushbu maqolada Kavsar Turdiyevaning «Zamonaviy qizaloq» she’ri misolida XXI asr bolalar she’riyatida ko‘p rolli bola obrazining badiiy talqini tahlil qilinadi. She’rda qizaloqning o‘quvchi, farzand, tengdosh, axborot va…
Mazkur maqolada til va nutq birliklarining nominativ xususiyatlari, ularning borliqdagi narsa, hodisa, belgi, harakat va munosabatlarni nomlashdagi o‘rni hamda funksional imkoniyatlari tadqiq etiladi. Nominatsiya…
Maqolada talaba-yoshlar madaniy immunitetini rivojlantirishning tuzilmaviy-funksional modeli ishlab chiqiladi. Madaniy immunitet shaxsning qadriyatlarni anglash, axborot va madaniy xabarlarni tanqidiy baholash…
Mazkur maqolada o‘zbek tilining izohli lug‘atlarida berilgan tarixga oid terminlarning qamrov darajasi, ularning lug‘at tarkibidagi illyustrativ misollar vositasida izohlanish xususiyatlari tahlil qilinadi. Lug‘atlarda…
Mazkur maqolada o‘zbek akademik yozuvini intellektual tahrirlash uchun imloviy (IML), uslubiy (USL) va terminologik (TER) bilim bazalarining konseptual modeli taklif etiladi. Bilim bazasi faqat “noto‘g‘ri → to‘g‘ri”…
Maqolada Zahiriddin Muhammad Boburning "Boburnoma" asaridagi temporal leksika semantik va funksional jihatdan tadqiq etilgan. Temporal leksemalar sakkiz leksik-semantik guruhga ajratilgan, asarda vaqt ifodasining…
Mazkur maqolada Jeyn Osten romanlarida ayol obrazining badiiy talqini intellektual mustaqillik va an’anaviy gender stereotiplari munosabati doirasida o‘rganiladi. Fanni Prays, Ketrin Morland, Enn Elliot va boshqa ayol…
Maqolada raqamli ta’lim muhitining bo‘lajak o‘qituvchilar kasbiy-pedagogik barqarorligiga ta’sir etuvchi omillari pedagogika nazariyasi nuqtai nazaridan tahlil qilingan. Raqamli transformatsiya va pedagogik ta’limga oid…
Ushbu maqolada zamonaviy psixolingvistika terminologiyasining shakllanishi, rivojlanishi hamda psixolingvistik terminlarning strukturaviy va semantik xususiyatlari tadqiq etiladi. Psixolingvistikaning tilshunoslik…
Science time — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi
Ushbu maqolada ingliz tilini xorijiy til sifatida o‘rganishda yangi so‘zlarni vizual va verbal usullar orqali o‘zlashtirish samaradorligi tahlil qilinadi. Tadqiqotda vizual materiallar (rasmlar, grafik tasvirlar va…
Ushbu maqolada mashina tarjimasi (MT) vositalarining Toshkent Kimyo xalqaro universitetida tahsil olayotgan o‘zbek-ingliz ikki tilli talabalarning ingliz tilidagi yozma ishlarida uchraydigan xatolarga ta’siri…
Maqolada 1892-yilda “Туркестанские ведомости” gazetasida chop etilgan Sattorxon Abdulg'afforovning “Qo'qon xonligining ruslar tomonidan istilo etilishidan oldingi ichki ahvoli haqida qisqacha ocherk” asarining…
This article examines the linguistic units and metaphorical fields that structure English ecological discourse — the texts that construct public understanding of nature and environmental crisis. Drawing on Conceptual…
Maqolada 1929–1930-yillardan boshlab O‘zbekiston SSRda amalga oshirilgan yalpi kollektivlashtirish, “quloqlarni sinf sifatida tugatish” siyosati va majburiy surgunning mahalliy jamiyat hayotiga ta’siri Farg‘ona vodiysi…
Amudaryo quyi oqimidagi sugʻoriladigan hududlarda qishloq xoʻjaligi qurgʻoqchiligini asosan yogʻin emas, balki daryodan olinadigan suv hajmi belgilaydi. Tadqiqotda Xorazm viloyatida bir yillik (2000, 2008, 2011) va…