O'simlik birikmalari va jismoniy mashqlarning molekulyar mexanizmi hamda fiziologik sharhi

Yo'ldosheva, Roila Jumayevna

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар · 2026-yil

Annotatsiya

Jadal jismoniy mashqlar oksidlovchi stress, yallig‘lanish va mushaklarning shikastlanishini keltirib chiqaradi, bu esa sport natijalari hamda tiklanish jarayoniga salbiy ta’sir ko‘rsatishi mumkin. Ushbu keng qamrovli sharh maqola mazkur fiziologik stress omillarini kamaytirishda o‘simliklardan olingan biofaol birikmalarning molekulyar mexanizmlari va klinik samaradorligi bo‘yicha mavjud ilmiy dalillarni umumlashtiradi. Maqolada o‘simlik manbalaridan olinadigan biofaol birikmalar, ayniqsa polifenollar va boshqa fitokimyoviy moddalar, redoks signalizatsiyasi, yallig‘lanish yo‘llari hamda hujayraviy stress javoblarini modulyatsiya qilish orqali qanday himoya ta’sirini namoyon etishi tahlil qilingan. Asosiy natijalar kurkumin, kversetin, resveratrol va nordon gilos (tart cherry) tarkibidagi antosianinlar kabi birikmalar mushak shikastlanishi (kreatin kinaza), oksidlovchi stress (lipid peroksidlanishi) va yallig‘lanish (IL-6, CRP) ko‘rsatkichlarini kamaytirishi mumkinligini ko‘rsatadi. Biroq, biologik o‘zlashtirilishdagi muammolar hamda klinik tadqiqotlarda kuzatilgan nomuvofiq natijalar ularning formulatsiyasini yanada takomillashtirish zarurligini ta’kidlaydi. Sharh maqola mexanistik kashfiyotlar bilan sport ovqatlanishidagi amaliy qo‘llanmalar o‘rtasidagi tafovutni tushunish uchun muhim ilmiy asos yaratadi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarYo'ldosheva, Roila Jumayevna
JurnalҚўқон ДПИ. Илмий хабарлар
NashriyotҚўқон давлат педагогика институти
ISSN3030-3958
Nashr sanasi2026-10-10
Jild8
Son9
Betlar1398-1405
TilO‘zbek
Ilmiy sohaPsixologiya
DOI10.70728/a.series.tab.v08.i09.182
Indeksga qo‘shilgan2026-10-11

DOI: 10.70728/a.series.tab.v08.i09.182 · Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

biofaol birikmalar, polifenollar, jismoniy mashqlar, oksidlovchi stress, mushak shikastlanishi, yallig‘lanish, kurkumin, tiklanish. 1.

Ilmiy soha

Psixologiya

Iqtibos keltirish

APAYo'ldosheva, Roila Jumayevna (2026). O'SIMLIK BIRIKMALARI VA JISMONIY MASHQLARNING MOLEKULYAR MEXANIZMI HAMDA FIZIOLOGIK SHARHI. Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(9), 1398-1405. https://doi.org/10.70728/a.series.tab.v08.i09.182
GOST (OAK)Yo'ldosheva, Roila Jumayevna O'SIMLIK BIRIKMALARI VA JISMONIY MASHQLARNING MOLEKULYAR MEXANIZMI HAMDA FIZIOLOGIK SHARHI // Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар. – 2026. – T. 8, № 9. – B. 1398-1405. – DOI: 10.70728/a.series.tab.v08.i09.182.
MLAYo'ldosheva, Roila Jumayevna. “O'SIMLIK BIRIKMALARI VA JISMONIY MASHQLARNING MOLEKULYAR MEXANIZMI HAMDA FIZIOLOGIK SHARHI.” Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(9), 1398-1405, 2026. https://doi.org/10.70728/a.series.tab.v08.i09.182
ChicagoYo'ldosheva, Roila Jumayevna. “O'SIMLIK BIRIKMALARI VA JISMONIY MASHQLARNING MOLEKULYAR MEXANIZMI HAMDA FIZIOLOGIK SHARHI.” Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(9), 1398-1405 (2026). https://doi.org/10.70728/a.series.tab.v08.i09.182
HarvardYo'ldosheva, Roila Jumayevna (2026) ‘O'SIMLIK BIRIKMALARI VA JISMONIY MASHQLARNING MOLEKULYAR MEXANIZMI HAMDA FIZIOLOGIK SHARHI’, Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(9), 1398-1405. https://doi.org/10.70728/a.series.tab.v08.i09.182
BibTeX
@article{yoldoshevaroilajumayevna2026,
  title = {O'SIMLIK BIRIKMALARI VA JISMONIY MASHQLARNING MOLEKULYAR MEXANIZMI HAMDA FIZIOLOGIK SHARHI},
  author = {Yo'ldosheva, Roila Jumayevna},
  journal = {Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар},
  year = {2026},
  volume = {8},
  number = {9},
  pages = {1398-1405},
  doi = {10.70728/a.series.tab.v08.i09.182},
  url = {https://doi.org/10.70728/a.series.tab.v08.i09.182}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар jurnalidan boshqa maqolalar

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Psixologiya sohasidagi boshqa maqolalar

Psixologiya sohasidagi OAK jurnallari