Tarjimonlik faoliyatida sun’iy intellektdan foydalanish: imkoniyatlar, cheklovlar va professional kompetensiyalar

Jabbarova Mavluda G'affarovna

Таълим ва тараққиёт · 2026-yil

Annotatsiya

Maqolada tarjimonlik faoliyatiga sun’iy intellekt (SI), neyron mashina tarjimasi va generativ til modellarining kirib kelishi natijasida yuzaga kelayotgan kasbiy transformatsiyalar tahlil qilinadi. Tadqiqotning maqsadi SI vositalarining tarjima jarayonidagi real imkoniyatlari va cheklovlarini tizimlashtirish, inson tarjimoni saqlab qolayotgan funksional ustunliklarni aniqlash hamda zamonaviy professional kompetensiyalar modelini taklif etishdan iborat. Tadqiqot 2019–2026-yillarda chop etilgan xalqaro ilmiy manbalar, Yevropa Komissiyasining EMT kompetensiyalar ramkasi, O‘zbekistonning sun’iy intellektni rivojlantirish strategiyasi va mahalliy ilmiy adabiyotlar asosida qiyosiy-kontent tahlil usulida amalga oshirildi. Natijalar SI tezlik, terminologik izchillik, katta hajmdagi matnlarni dastlabki qayta ishlash va post-tahrirni qo‘llab-quvvatlashda samarali ekanini, biroq kontekst, pragmatika, madaniy implikatsiya, etik mas’uliyat va yuqori xavfli sohalarda mustaqil yakuniy qaror chiqarishda cheklovlarga egaligini ko‘rsatdi. Zamonaviy tarjimon uchun lingvomadaniy, texnologik, post-tahrir, sifat va riskni boshqarish, axborot xavfsizligi, etik va uzluksiz o‘rganish kompetensiyalarining integratsiyasi zarur degan xulosaga kelindi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarJabbarova Mavluda G'affarovna
JurnalТаълим ва тараққиёт
NashriyotНаманган давлат педагогика институти
ISSN2022-2026, 2992-9008
Nashr sanasi2026-09-16
Son5
TilO‘zbek
Ilmiy sohaPedagogika
Indeksga qo‘shilgan2026-10-12

Maqolaning asl sahifasi · PDF

Ilmiy soha

Pedagogika

Iqtibos keltirish

APAJabbarova Mavluda G'affarovna (2026). TARJIMONLIK FAOLIYATIDA SUN’IY INTELLEKTDAN FOYDALANISH: IMKONIYATLAR, CHEKLOVLAR VA PROFESSIONAL KOMPETENSIYALAR. Таълим ва тараққиёт, (5). https://journal.namspi.uz/articleview/1163
GOST (OAK)Jabbarova Mavluda G'affarovna TARJIMONLIK FAOLIYATIDA SUN’IY INTELLEKTDAN FOYDALANISH: IMKONIYATLAR, CHEKLOVLAR VA PROFESSIONAL KOMPETENSIYALAR // Таълим ва тараққиёт. – 2026. – № 5.
MLAJabbarova Mavluda G'affarovna. “TARJIMONLIK FAOLIYATIDA SUN’IY INTELLEKTDAN FOYDALANISH: IMKONIYATLAR, CHEKLOVLAR VA PROFESSIONAL KOMPETENSIYALAR.” Таълим ва тараққиёт, (5), 2026. https://journal.namspi.uz/articleview/1163
ChicagoJabbarova Mavluda G'affarovna. “TARJIMONLIK FAOLIYATIDA SUN’IY INTELLEKTDAN FOYDALANISH: IMKONIYATLAR, CHEKLOVLAR VA PROFESSIONAL KOMPETENSIYALAR.” Таълим ва тараққиёт, (5) (2026). https://journal.namspi.uz/articleview/1163
HarvardJabbarova Mavluda G'affarovna (2026) ‘TARJIMONLIK FAOLIYATIDA SUN’IY INTELLEKTDAN FOYDALANISH: IMKONIYATLAR, CHEKLOVLAR VA PROFESSIONAL KOMPETENSIYALAR’, Таълим ва тараққиёт, (5). https://journal.namspi.uz/articleview/1163
BibTeX
@article{jabbarovamavludagaffarovna2026,
  title = {TARJIMONLIK FAOLIYATIDA SUN’IY INTELLEKTDAN FOYDALANISH: IMKONIYATLAR, CHEKLOVLAR VA PROFESSIONAL KOMPETENSIYALAR},
  author = {Jabbarova Mavluda G'affarovna},
  journal = {Таълим ва тараққиёт},
  year = {2026},
  number = {5},
  url = {https://journal.namspi.uz/articleview/1163}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Таълим ва тараққиёт jurnalidan boshqa maqolalar

Таълим ва тараққиёт — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Jabbarova Mavluda G'affarovna — boshqa maqolalari

Pedagogika sohasidagi boshqa maqolalar

Pedagogika sohasidagi OAK jurnallari