Aksiyadorlik jamiyatlarida moliyalashtirish manbalari va kapital tuzilmasining transformatsiyasi (O‘zbekistonning uchta aksiyadorlik jamiyati misolida 2016–2025-YILLAR panel tahlili)

Abdurazakova , Nargiza

Муҳандислик ва Иқтисодиёт · 2026-yil

Annotatsiya

Qizilqumsement AJ, O‘zbektelekom AK va O‘zbekiston Respublika tovar-xomashyo birjasi (O‘zRTXB)AJning 2016–2025-yillardagi moliyalashtirish manbalari 30 ta korxona-yil kuzatuvi asosida tahlil qilindi. Tadqiqotda xususiykapital, uzoq muddatli majburiyatlar va joriy majburiyatlarning balans passividagi ulushi, D/E koeffitsienti, doimiymoliyalashtirish ulushi hamda muallif tomonidan taklif etilgan moliyalashtirish konsentratsiyasi indeksi (FCI) baholandi. Rmuhitida takrorlanadigan ekonometrik spetsifikatsiya doirasida logarifmlangan D/E ko‘rsatkichi, korxonaning fiksirlanganeffektlari, vaqt trendi hamda firma × trend o‘zaro ta’sirlari qo‘llanildi. Kichik tanlama sharoitida heteroskedastiklikka chidamliHC3 standart xatolaridan foydalanildi. Natijalar uch xil moliyalashtirish arxitekturasi mavjudligini ko‘rsatdi: Qizilqumsementasosan xususiy kapitalga tayangan, O‘zbektelekom uzoq muddatli bank kreditlari va ularning joriy qismlari hisobigakapital sig‘imli rivojlanishni moliyalashtirgan, O‘zRTXBda esa yuqori balans leveraji bank kreditlari bilan emas, asosanoperatsion hisob-kitob majburiyatlari bilan izohlanadi. O‘zRTXBda log(D/E) trendining statistik jihatdan ahamiyatli pasayishianiqlandi (β = −0,0688; p = 0,009), O‘zbektelekom va Qizilqumsementda esa chiziqli trend statistik jihatdan ahamiyatliemas. 2024–2025-yillardagi ko‘rsatkichlar Qizilqumsementda tashqi moliyalashtirishga yo‘nalish kuchayganini, O‘zbektelekomdaqarz yukining yuqoriligini hamda O‘zRTXBda xususiy kapital buferining nisbatan kengayganini ko‘rsatdi

Maqola ma’lumotlari
MualliflarAbdurazakova , Nargiza
JurnalМуҳандислик ва Иқтисодиёт
NashriyotПлеханов номидаги Россия иқтисодиёти университетининг Тошкент шаҳридаги филиали
ISSN3060-463X, 3060-463X
Nashr sanasi2026-09-01
Jild4
Son9
Betlar355-362
TilO‘zbek
Ilmiy sohaIqtisodiyot
Indeksga qo‘shilgan2026-09-13

Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

moliyalashtirish manbalari, kapital tuzilmasi, xususiy kapital, majburiyatlar, D/E koeffitsienti, panel tahlil, HC3 standart xatolari, R muhiti, aksiyadorlik jamiyati.

Ilmiy soha

Iqtisodiyot

Iqtibos keltirish

APAAbdurazakova , Nargiza (2026). AKSIYADORLIK JAMIYATLARIDA MOLIYALASHTIRISH MANBALARI VA KAPITAL TUZILMASINING TRANSFORMATSIYASI (O‘ZBEKISTONNING UCHTA AKSIYADORLIK JAMIYATI MISOLIDA 2016–2025-YILLAR PANEL TAHLILI). Муҳандислик ва Иқтисодиёт, 4(9), 355-362. https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/4245
GOST (OAK)Abdurazakova , Nargiza AKSIYADORLIK JAMIYATLARIDA MOLIYALASHTIRISH MANBALARI VA KAPITAL TUZILMASINING TRANSFORMATSIYASI (O‘ZBEKISTONNING UCHTA AKSIYADORLIK JAMIYATI MISOLIDA 2016–2025-YILLAR PANEL TAHLILI) // Муҳандислик ва Иқтисодиёт. – 2026. – T. 4, № 9. – B. 355-362.
MLAAbdurazakova , Nargiza. “AKSIYADORLIK JAMIYATLARIDA MOLIYALASHTIRISH MANBALARI VA KAPITAL TUZILMASINING TRANSFORMATSIYASI (O‘ZBEKISTONNING UCHTA AKSIYADORLIK JAMIYATI MISOLIDA 2016–2025-YILLAR PANEL TAHLILI).” Муҳандислик ва Иқтисодиёт, 4(9), 355-362, 2026. https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/4245
ChicagoAbdurazakova , Nargiza. “AKSIYADORLIK JAMIYATLARIDA MOLIYALASHTIRISH MANBALARI VA KAPITAL TUZILMASINING TRANSFORMATSIYASI (O‘ZBEKISTONNING UCHTA AKSIYADORLIK JAMIYATI MISOLIDA 2016–2025-YILLAR PANEL TAHLILI).” Муҳандислик ва Иқтисодиёт, 4(9), 355-362 (2026). https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/4245
HarvardAbdurazakova , Nargiza (2026) ‘AKSIYADORLIK JAMIYATLARIDA MOLIYALASHTIRISH MANBALARI VA KAPITAL TUZILMASINING TRANSFORMATSIYASI (O‘ZBEKISTONNING UCHTA AKSIYADORLIK JAMIYATI MISOLIDA 2016–2025-YILLAR PANEL TAHLILI)’, Муҳандислик ва Иқтисодиёт, 4(9), 355-362. https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/4245
BibTeX
@article{abdurazakovanargiza2026,
  title = {AKSIYADORLIK JAMIYATLARIDA MOLIYALASHTIRISH MANBALARI VA KAPITAL TUZILMASINING TRANSFORMATSIYASI (O‘ZBEKISTONNING UCHTA AKSIYADORLIK JAMIYATI MISOLIDA 2016–2025-YILLAR PANEL TAHLILI)},
  author = {Abdurazakova , Nargiza},
  journal = {Муҳандислик ва Иқтисодиёт},
  year = {2026},
  volume = {4},
  number = {9},
  pages = {355-362},
  url = {https://muhandislik-iqtisodiyot.uz/index.php/journal/article/view/4245}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Муҳандислик ва Иқтисодиёт jurnalidan boshqa maqolalar

Муҳандислик ва Иқтисодиёт — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Abdurazakova , Nargiza — boshqa maqolalari

Iqtisodiyot sohasidagi boshqa maqolalar

Iqtisodiyot sohasidagi OAK jurnallari