Ushbu maqolada tabiiy tilni qayta ishlash (Natural Language Processing, NLP) bo‘yicha zamonaviy yondashuvlar, ayniqsa, chuqur o‘rganish (deep learning) modellarining NLP sohasidagi o‘rni tahlil qilinadi. Tadqiqotda BERT, GPT va FastText kabi ilg‘or NLP modellarining ishlash tamoyillari va ularning o‘zbek tiliga tatbiq etish imkoniyatlari o‘rganilgan. Adabiyot tahlili, eksperimental tahlil va amaliy tadqiqot metodlari asosida NLP sohasidagi asosiy yutuqlar hamda o‘zbek tilida NLP rivojlanishining muammolari tahlil qilinadi. Natijalarga ko‘ra, o‘zbek tilidagi NLP rivojlanishini tezlashtirish uchun annotatsiyalangan korpuslarni yaratish, transformer modellarini moslashtirish va xalqaro hamkorlikni kuchaytirish zarurligi aniqlangan.
| Mualliflar | A.Sattarov |
|---|---|
| Jurnal | World of Philology |
| Nashriyot | Ўзбекистон давлат санъат ва маданият институтининг Фарғона минтақавий филиали |
| Nashr sanasi | 2026-09-11 |
| Jild | 4 |
| Son | 2 |
| Betlar | 54-58 |
| Til | O‘zbek |
| Ilmiy soha | Filologiya |
| Indeksga qo‘shilgan | 2026-09-12 |
Tabiiy tilni qayta ishlash, NLP, chuqur o‘rganish, sun’iy neyron tarmoqlar, BERT, GPT, FastText, o‘zbek tili, til texnologiyalari, ma’lumotlar tahlili
| APA | A.Sattarov (2026). AXBOROT TEXNOLOGIYALARI YORDAMIDA TABIIY TILNI QAYTA ISHLASHNING ZAMONAVIY YONDASHUVLARI. World of Philology, 4(2), 54-58. https://journals-kokandsu.uz/index.php/philo/article/view/5546 |
|---|---|
| GOST (OAK) | A.Sattarov AXBOROT TEXNOLOGIYALARI YORDAMIDA TABIIY TILNI QAYTA ISHLASHNING ZAMONAVIY YONDASHUVLARI // World of Philology. – 2026. – T. 4, № 2. – B. 54-58. |
| MLA | A.Sattarov. “AXBOROT TEXNOLOGIYALARI YORDAMIDA TABIIY TILNI QAYTA ISHLASHNING ZAMONAVIY YONDASHUVLARI.” World of Philology, 4(2), 54-58, 2026. https://journals-kokandsu.uz/index.php/philo/article/view/5546 |
| Chicago | A.Sattarov. “AXBOROT TEXNOLOGIYALARI YORDAMIDA TABIIY TILNI QAYTA ISHLASHNING ZAMONAVIY YONDASHUVLARI.” World of Philology, 4(2), 54-58 (2026). https://journals-kokandsu.uz/index.php/philo/article/view/5546 |
| Harvard | A.Sattarov (2026) ‘AXBOROT TEXNOLOGIYALARI YORDAMIDA TABIIY TILNI QAYTA ISHLASHNING ZAMONAVIY YONDASHUVLARI’, World of Philology, 4(2), 54-58. https://journals-kokandsu.uz/index.php/philo/article/view/5546 |
| BibTeX | @article{asattarov2026,
title = {AXBOROT TEXNOLOGIYALARI YORDAMIDA TABIIY TILNI QAYTA ISHLASHNING ZAMONAVIY YONDASHUVLARI},
author = {A.Sattarov},
journal = {World of Philology},
year = {2026},
volume = {4},
number = {2},
pages = {54-58},
url = {https://journals-kokandsu.uz/index.php/philo/article/view/5546}
} |
Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash
Maqolada Maktabgacha ta’lim tashkilotlarida “Bola huquqlari to‘g‘risidagi Konvensiya”dan foydalanishning ahamiyati hamda “Bola huquqlari to‘g‘risidagi Konvensiya”ning asosiy tamoyillari masalasiga e’tibor qaratilgan…
Bugungi kunda, ko‘plab mamlakatlarda gender tengligi yo‘lida yutuqlar mavjud bo‘lsa-da, hali ham genderga asoslangan stereotiplar, maosh tafovutlari va yuqori lavozimlarga ayollarni tayinlashda to‘siqlar mavjud. Shu…
В статье в ретроспективе рассматривается проблема поэтики и эстетики жанра исторического романа. Актуальность исследования обусловлена необходимостью четкого научного описания жанра и выявления его инвариантов в…
Maqolada nomoddiy madaniy merosning Anʼanaviy hunarmand- chilik va Ijro sanʼati yoʻnalishida sozgarlik sohasining paydo boʻlishi, bu xaqda arxeologik topilmalar, cholgʻu sozlarining takomillashib borishi xaqida misollar…
Ushbu maqolada askiyachilik san‘ati tarixi va uning nazariyasi to‘g‘risida ma’lumotlar berilgan. Mavzu doirasida ilmiy ish qilgan olimlar tadqiqotlarini o‘rganib tarixiylik tamoyili prinsipi orqali mavzuning mazmun…
Inklyuziv ta’limda o‘quvchilarga individual o‘quv yondashuvlari, turli metodikalar va yordamlar ko‘rsatiladi, bu orqali ular o‘z o‘qishdagi qiyinchiliklarni yengib o‘tishlari mumkin. Masalan, nogiron o‘quvchilarga…
Student-centered learning, encouraging critical thinking, and incorporating technology into the classroom are the main focuses of modern pedagogy. Active learning, which substitutes debates, problem-solving, and…
Ingliz tilidagi qanotli iboralar tilning boyligini aks ettiruvchi eng muhim birliklardan biridir. Jumladan, ingliz adabiyotidan olingan qanotli iboralar nafaqat tilni boyitadi, balki matnni ma’nodor, ta’sirchan…
Mazkur maqola gender tengligi va teatr sahnasidagi ayol obrazlarining o‘zgarishi haqida batafsil tahlil qilinadi. U tarixiy va zamonaviy davrni solishtirib, aktrisalarning teatrda o‘z o‘rnini qanday topgani, ularning…
So‘nggi yillarda metaforaning til va madaniyat o‘zaro aloqasini ochib berishdagi roli filolog olimlar e’tiborini o‘ziga tortmoqda. Topishmoqlar esa xalq og‘zaki ijodining eng qadimiy va sermazmun janrlaridan biri…
World of Philology — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi
С целью четкого понимания изменений в распространении и плотности трипсов в тонких и средних волокнах культурных видов хлопчатника G. Barbadenze и G. Hirzitum, а также сорта Xinluzao-52, завезенного из Китая, были…
Ushbu maqolada mikrob biotexnologiyasining mikroorganizmlarning biokimyoviy faolligini boshqarishdagi o’rni to’g’risida so’z borgan. Mikroorganizmlar faoliyati va imkoniyatidan foydalanish ularni hosildor turlarini…
В статье рассматривается дихотомия эвфемизации и дисфемизации как инструментов прагматического воздействия в художественном тексте. Анализируются когнитивные механизмы деавтоматизации, возникающие в результате…
Ushbu maqolada ingliz tilini xorijiy til sifatida o‘rganishda yangi so‘zlarni vizual va verbal usullar orqali o‘zlashtirish samaradorligi tahlil qilinadi. Tadqiqotda vizual materiallar (rasmlar, grafik tasvirlar va…
Ushbu maqolada mashina tarjimasi (MT) vositalarining Toshkent Kimyo xalqaro universitetida tahsil olayotgan o‘zbek-ingliz ikki tilli talabalarning ingliz tilidagi yozma ishlarida uchraydigan xatolarga ta’siri…
Maqolada 1892-yilda “Туркестанские ведомости” gazetasida chop etilgan Sattorxon Abdulg'afforovning “Qo'qon xonligining ruslar tomonidan istilo etilishidan oldingi ichki ahvoli haqida qisqacha ocherk” asarining…
This article examines the linguistic units and metaphorical fields that structure English ecological discourse — the texts that construct public understanding of nature and environmental crisis. Drawing on Conceptual…
Maqolada 1929–1930-yillardan boshlab O‘zbekiston SSRda amalga oshirilgan yalpi kollektivlashtirish, “quloqlarni sinf sifatida tugatish” siyosati va majburiy surgunning mahalliy jamiyat hayotiga ta’siri Farg‘ona vodiysi…
Amudaryo quyi oqimidagi sugʻoriladigan hududlarda qishloq xoʻjaligi qurgʻoqchiligini asosan yogʻin emas, balki daryodan olinadigan suv hajmi belgilaydi. Tadqiqotda Xorazm viloyatida bir yillik (2000, 2008, 2011) va…