Muqimiy asarlarida aruz vaznining fonopoetik imkoniyatlari

Ramziya Abdurahimovna Jo‘rayeva

World of Philology · 2026-yil

Annotatsiya

Maqolada she’riy matnlarning fonopoetikani shakllantirishda ohang, ritm va fonetik vositalarning o‘rni, ayniqsa, o‘zbek mumtoz she’riyatidagi aruz vazni asosida tahliI qilinadi. Muqimiy ijodi misolida olingan holda, barmoq vaznidan farqli ravishda, arab adabiyotidan kelib chiqqan va hijolarning nafaqat miqdoriy, balki sifatiy (cho‘ziq-qisqa) jihatdan moslashuviga asoslangan aruz tizimi ko‘rib chiqiladi. Tadqiqotda aruz vaznini o‘zbek tiliga moslashtirish uchun qo‘llaniladigan turli fonetik o‘zgarishlar: vaznni aniglash, tovushlarning qo‘shilib ketishi, cho‘zib talaffuz, vazndagi uzilish, tovush tushirish, tovush qo‘shish va tovushlarning o‘rin almashtirishi hodisalari misollar bilan yoritilgan. Xulosa qilib aytganda, aruz vazni o‘zbek tilining fonetik imkoniyatlariga to‘liq mos kelmasa-da, uning qo‘llanilishi til boyligini oshirgan, so‘z variantlari va sinonimik qatorlarning paydo bo‘lishida muhim rol o‘ynagan.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarRamziya Abdurahimovna Jo‘rayeva
JurnalWorld of Philology
NashriyotЎзбекистон давлат санъат ва маданият институтининг Фарғона минтақавий филиали
Nashr sanasi2026-09-11
Jild4
Son3
Betlar58-63
TilO‘zbek
Ilmiy sohaFilologiya
Indeksga qo‘shilgan2026-09-12

Kalit so‘zlar

aruz vazni, fonopoetika, muqimiy, she’riy ritm, fonetik

Ilmiy soha

Iqtibos keltirish

APARamziya Abdurahimovna Jo‘rayeva (2026). MUQIMIY ASARLARIDA ARUZ VAZNINING FONOPOETIK IMKONIYATLARI. World of Philology, 4(3), 58-63. https://journals-kokandsu.uz/index.php/philo/article/view/5517
GOST (OAK)Ramziya Abdurahimovna Jo‘rayeva MUQIMIY ASARLARIDA ARUZ VAZNINING FONOPOETIK IMKONIYATLARI // World of Philology. – 2026. – T. 4, № 3. – B. 58-63.
MLARamziya Abdurahimovna Jo‘rayeva. “MUQIMIY ASARLARIDA ARUZ VAZNINING FONOPOETIK IMKONIYATLARI.” World of Philology, 4(3), 58-63, 2026. https://journals-kokandsu.uz/index.php/philo/article/view/5517
ChicagoRamziya Abdurahimovna Jo‘rayeva. “MUQIMIY ASARLARIDA ARUZ VAZNINING FONOPOETIK IMKONIYATLARI.” World of Philology, 4(3), 58-63 (2026). https://journals-kokandsu.uz/index.php/philo/article/view/5517
HarvardRamziya Abdurahimovna Jo‘rayeva (2026) ‘MUQIMIY ASARLARIDA ARUZ VAZNINING FONOPOETIK IMKONIYATLARI’, World of Philology, 4(3), 58-63. https://journals-kokandsu.uz/index.php/philo/article/view/5517
BibTeX
@article{ramziyaabdurahimovnajorayeva2026,
  title = {MUQIMIY ASARLARIDA ARUZ VAZNINING FONOPOETIK IMKONIYATLARI},
  author = {Ramziya Abdurahimovna Jo‘rayeva},
  journal = {World of Philology},
  year = {2026},
  volume = {4},
  number = {3},
  pages = {58-63},
  url = {https://journals-kokandsu.uz/index.php/philo/article/view/5517}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

World of Philology jurnalidan boshqa maqolalar

World of Philology — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Filologiya sohasidagi boshqa maqolalar

Filologiya sohasidagi OAK jurnallari