Долзарблиги. Маълумки, пародонт тўқимасиининг яллиғланиш касалликлари (ПТЯК), жумладан сурункали гипертрофик (СГГ) ва сурункали катарал гингивит (СКГ) этиологиясида махаллий омилларнинг, жумладан оғиз бўшлиғи (ОБ) гигенаси, тиш ва тиш қатори аномалиялари, тиш-милк чўнтак (ТМЧ) хамда ОБ суюқлигининг микробиологик ва иммунологик хусусиятларининг ўз ўрни бор. Пародонт тўқимаси (ПТ) гемодинамикаси ва моддалар алмашинувининг бузилиши билан, St. dentisani ва St. salivarius ва бошқа қатор микроорганизмларнинг СГГ ва СКГ ни келиб чиқишида ўрни маълум. Бироқ, замонавий полимер занжир реакциялари (ПЗР) ва генетик-молекуляр тадқиқотлар ёрдамида биосубстратларда мукаммал тадқиқотлар натижасида - mecA, VanA ва VanB каби микробларнинг генлар, коагулазаманфий (-) стафилокок (CoNS (Coagulase-Negative Staphylococci)) турларининг аниқланиши, минтақавий тавсифи билан ўзига хос даво-профилактика усуллари ишлаб чиқишни тақозо этади.Материал ва усуллар. Тадқиқотда сурункали гипертрофик гингивит (СГГ ( n=165)) ва ПТ соғлом (Н/Г n=65) - жами 230 болалар ва ўсмирлар жалб этилган: юз-жағ сохаси (ЮЖС), ПТ ва ОБ суюқликларда клиник, функционал, лаборатор (иммунологик, гистобиокимёвий, микробиологик) текшириш усуллар ўтказилди.Натижалар. Патологиянинг хавф омиллари ОБнинг гигиеник холатининг қониқарсизлиги (ГИ, ПИ , OHI-s CPITN ва МКК (милкдан қон кетиши) индекс натижалари)); прикус аномалиялари (51,5%), жумладан фронтал тишлар зичлиги (32,1%), лаб ва тил юганча анамалияси ва оғиз даҳлизи кичиклиги (35,1%); махаллий иммунологик омиллар - CD8⁺ Т-ҳужайралар сони ортиши ва CD4⁺ сонининг оқибатида қон зардобида IgG, IgA ва IgM концентрацияси ортиши; шартли патоген турдаги микроб коллониялари сони ўртача: ОБ суюқлигида (Str.β - 94,6±0,4*; Neisseria - 54,8±0,2*; Candida - 54,8±0,2*: ҳамда ТМЧ эгатларида (-144,6±0,68*; - 8,3±0,22*; -4,6±0,3* мосликда): салбий нисбатларда ўзгариши, шунингдек, Porphyromonas gingivalis - 11,6%; - Treponema denticola - 10%; - Tannerella forsythensis - 6,7% аниқлади. Генетик-молекуляр тадқиқотлар ёрдамида илк бор - mecA, VanA ва VanB каби микроб генлари, коагулазаманфий стафилокок (CoNS - Coagulase-Negative Staphylococci) турлари аниқланди. Натижаларга таяниб анъанавий даволаш усулларига нисбатан, таклиф қилинган комплекс – «Инфламдент» гели ва фитоўсимлик “Имбир” дамламасининг клиник, стоматологик, иммунологик ва микробиологик кўрсаткичлари самарадорлиги асосланди.Хулоса. Аниқланган mecA, VanA ва VanB микроб генлари, коагулазаманфий стафилококлар (CoNS - Coagulase-Negative Staphylococci) турлари СГГни қўзғатувчи потенциал хавф омили қаторига киритиш, хамда комплекс – махаллий ишлаб чиқарилаётган «Инфламдент» гели ва фитоўсимлик “Имбир” дамламасининг даво-профилактика учун қўлланилиши клиник-стоматологик, иммунологик ва микробиологик кўрсаткичларда самарадорлигини кўрсатди.
| Mualliflar | Гаффоров С.А., Нурматова Н.Т., Гаффорова С.С., Собиров А.А. |
|---|---|
| Jurnal | Интегративная стоматология и челюстно-лицевая хирургия |
| Nashriyot | Тошкент давлат стоматология институти |
| ISSN | 2181-3574 |
| Nashr sanasi | 2026-04-29 |
| Jild | 5 |
| Son | 1(13) |
| Betlar | 28-40 |
| Til | O‘zbek |
| Ilmiy soha | Tibbiyot |
| DOI | 10.57231/j.idmfs.2026.5.1.004 |
| Indeksga qo‘shilgan | 2026-09-02 |
DOI: 10.57231/j.idmfs.2026.5.1.004 · Maqolaning asl sahifasi · PDF
| APA | Гаффоров С.А., Нурматова Н.Т., Гаффорова С.С., Собиров А.А. (2026). Сурункали гипертрофик гингивит этиопатогенизида микроорганизмлар аҳамиятини баҳолаш ва даволашда табиий дори воситаларидан самарали фойдаланиш. Интегративная стоматология и челюстно-лицевая хирургия, 5(1(13)), 28-40. https://doi.org/10.57231/j.idmfs.2026.5.1.004 |
|---|---|
| GOST (OAK) | Гаффоров С.А., Нурматова Н.Т., Гаффорова С.С., Собиров А.А. Сурункали гипертрофик гингивит этиопатогенизида микроорганизмлар аҳамиятини баҳолаш ва даволашда табиий дори воситаларидан самарали фойдаланиш // Интегративная стоматология и челюстно-лицевая хирургия. – 2026. – T. 5, № 1(13). – B. 28-40. – DOI: 10.57231/j.idmfs.2026.5.1.004. |
| MLA | Гаффоров С.А., Нурматова Н.Т., Гаффорова С.С., Собиров А.А. “Сурункали гипертрофик гингивит этиопатогенизида микроорганизмлар аҳамиятини баҳолаш ва даволашда табиий дори воситаларидан самарали фойдаланиш.” Интегративная стоматология и челюстно-лицевая хирургия, 5(1(13)), 28-40, 2026. https://doi.org/10.57231/j.idmfs.2026.5.1.004 |
| Chicago | Гаффоров С.А., Нурматова Н.Т., Гаффорова С.С., Собиров А.А. “Сурункали гипертрофик гингивит этиопатогенизида микроорганизмлар аҳамиятини баҳолаш ва даволашда табиий дори воситаларидан самарали фойдаланиш.” Интегративная стоматология и челюстно-лицевая хирургия, 5(1(13)), 28-40 (2026). https://doi.org/10.57231/j.idmfs.2026.5.1.004 |
| Harvard | Гаффоров С.А., Нурматова Н.Т., Гаффорова С.С., Собиров А.А (2026) ‘Сурункали гипертрофик гингивит этиопатогенизида микроорганизмлар аҳамиятини баҳолаш ва даволашда табиий дори воситаларидан самарали фойдаланиш’, Интегративная стоматология и челюстно-лицевая хирургия, 5(1(13)), 28-40. https://doi.org/10.57231/j.idmfs.2026.5.1.004 |
| BibTeX | @article{article2026,
title = {Сурункали гипертрофик гингивит этиопатогенизида микроорганизмлар аҳамиятини баҳолаш ва даволашда табиий дори воситаларидан самарали фойдаланиш},
author = {Гаффоров С.А., Нурматова Н.Т., Гаффорова С.С., Собиров А.А.},
journal = {Интегративная стоматология и челюстно-лицевая хирургия},
year = {2026},
volume = {5},
number = {1(13)},
pages = {28-40},
doi = {10.57231/j.idmfs.2026.5.1.004},
url = {https://doi.org/10.57231/j.idmfs.2026.5.1.004}
} |
Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash
Mazkur maqolada qo‘shma (politravmatik) jarohatli bemorlarda yuz-jag‘ sohasi shikastlanishlarini davolash muammolari, ularning diagnostik va jarrohlik xususiyatlari, hamda zamonaviy davolash texnologiyalarining…
Maqola stomatologiyada vaqtinchalik restavratsiya uchun qo’llaniladigan zamonaviy 3D bosma materiallarni tahlil qilishga bag’ishlangan. Qo’shimcha ishlab chiqarish texnologiyalarida foydalaniladigan materiallarning…
Исследование выявило сильные корреляции (r=0,70-0,91) между провоспалительными цитокинами (ИЛ-1β, ИЛ-6, ФНО-α) и пародонтальными индексами (PK r=0,793, PMA r=0,681), а также антагонизм с ИЛ-4/ИЛ-10 (r=-0,659 - -0,913) у…
В данной, обзорной статье проведен анализ современных литературных данных, посвященных оказанию стоматологической помощи пациентам с онкологическими заболеваниями области головы и шеи. Рассмотрены тенденции…
Целью данной обзорной статьи является анализ современных подходов к диагностике, лечению и профилактике ограниченных одонтогенных гнойно-воспалительных заболеваний челюстно-лицевой области (ЧЛО). Рассмотрены ключевые…
Частичная адентия сопровождается ремоделированием костной ткани челюстей и формированием дефицита костного объёма, который имеет различные морфо-топографические варианты. Несмотря на широкое применение лучевых методов…
В этой статье мы обсуждаем выбор и применение разных ортопедических конструкций для зубных имплантатов с разными абатментами. Мы рассмотрим актуальные подходы к ортопедии в имплантологии и объясним, как выбор…
В данной статье представлены современные данные об эпидемиологических особенностях, диагностических подходах и принципах комплексного лечения предраковых и раковых заболеваний нижней челюсти. Рассмотрены…
В статье приведены результаты комплексного клинико-рентгенологического, функционального, микроциркуляторного и микробиологического исследования, направленного на оценку эффективности адгезивного шинирования у пациентов…
The article analyzes the clinical effectiveness and socio-economic significance of introducing new antiseptic agents into surgical dentistry in accordance with the socio-economic development strategy of Uzbekistan. The…
Интегративная стоматология и челюстно-лицевая хирургия — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi
Настоящее исследование посвящено разработке алгоритма раннего выявления сенсоневральной тугоухости у детей с использованием методов полимеразной цепной реакции (ПЦР). Обследовано 235 детей с нарушениями слуха, из…
В статье представлены клинические аспекты и диагностические проблемы выявления сенсоневральной тугоухости у новорождённых с перинатальной патологией. Обследовано 115 новорождённых, из которых 35 перенесли асфиксию, а у…
Сенсоневральная тугоухость (СНТ) у детей остаётся одной из наиболее актуальных проблем современной оториноларингологии и медицинской генетики. Ранняя диагностика нарушений слуха играет ключевую роль в предупреждении…
Сенсоневральная тугоухость у новорождённых является одной из ведущих причин нарушения слухоречевого развития и ранней инвалидизации. Наиболее уязвимыми считаются дети, перенёсшие перинатальные осложнения, такие как…
Mazkur eksperimental tadqiqotda yuqori yog‘li ratsion va seftriaksonning lipid hamda uglevod almashinuviga alohida va birgalikdagi ta’siri 160 ta oq zotsiz erkak kalamushda o‘rganildi. Tajriba hayvonlari to‘rtta guruhga…
Мазкур тадқиқотда Тошкет вилоятидаги Ўрта Чирчиқ тумани 25-сонли, Бўка тумани 3-сонли ва 9-сонли давлат мактабгача таълим ташкилотларида 2025 йил ёз мавсумидаги таомномаларнинг озиқ-овқат маҳсулотлари билан…