Maqolada o‘zbek tilining agglutinativ morfologik qurilishi huquqiy matnda normativ inferensiya qanday yuzaga kelishiga ta’siri tahlil qilinadi. Asosiy e’tibor normativ ma’noning faqat terminlar yoki gap mazmuni orqali emas, qo‘shimchalar tizimi, nisbat shakllari, ko‘makchili qurilmalar va sintaktik qamrov orqali ham shakllanishiga qaratiladi. O‘zbekiston Respublikasi Soliq kodeksining 239-moddasi - tovarlarni realizatsiya qilish bo‘yicha aylanma, 248-moddasi - soliq bazasini aniqlash tartibi, 370-377-moddalari - jismoniy shaxslarning jami daromadi tarkibi misolida grammatik shakl bilan huquqiy talqin o‘rtasidagi bog‘lanish ko‘rsatiladi. Tahlilda morfologik tahlil bosqichi, inferensial tiklash va deontik baholash bosqichlari qo‘llanadi. Natijada agglutinativ tuzilma normativ matnda sintaktik qamrov noaniqligi, interpretativ kolliziya, terminologik diffuziya va inferensial kengayish kabi hodisalarni yuzaga chiqarishi aniqlanadi. Maqola pragmalingvistika, deontik mantiq, diskurs tahlili va huquqiy interpretatsiya yondashuvlarini o‘zbek huquqiy diskursi materiali bilan bog‘laydi.
| Mualliflar | Dilrabo Qudratillayevna, Elova |
|---|---|
| Jurnal | Science time |
| Nashriyot | Ажиниёз номидаги Нукус давлат педагогика институти |
| ISSN | 2992-8850 |
| Nashr sanasi | 2026-05-29 |
| Jild | 4 |
| Son | 5/2 |
| Betlar | 834-850 |
| Til | O‘zbek |
| Ilmiy soha | Filologiya |
| DOI | 10.66345/stj.6521 |
| Indeksga qo‘shilgan | 2026-08-27 |
DOI: 10.66345/stj.6521 · Maqolaning asl sahifasi
agglutinativ tipologiya, normativ inferensiya, huquqiy diskurs, lingvo-mantiqiy ekspertiza, deontik mantiq, o‘zbek tili, soliq qonunchiligi, morfologik qatlam, interpretativ kolliziya, QQS, jismoniy shaxslar daromad solig‘i.
| APA | Dilrabo Qudratillayevna, Elova (2026). AGGLUTINATIV TILLARDA NORMATIV INFERENSIYA (OʻZBEK HUQUQIY DISKURSI MISOLIDA). Science time, 4(5/2), 834-850. https://doi.org/10.66345/stj.6521 |
|---|---|
| GOST (OAK) | Dilrabo Qudratillayevna, Elova AGGLUTINATIV TILLARDA NORMATIV INFERENSIYA (OʻZBEK HUQUQIY DISKURSI MISOLIDA) // Science time. – 2026. – T. 4, № 5/2. – B. 834-850. – DOI: 10.66345/stj.6521. |
| MLA | Dilrabo Qudratillayevna, Elova. “AGGLUTINATIV TILLARDA NORMATIV INFERENSIYA (OʻZBEK HUQUQIY DISKURSI MISOLIDA).” Science time, 4(5/2), 834-850, 2026. https://doi.org/10.66345/stj.6521 |
| Chicago | Dilrabo Qudratillayevna, Elova. “AGGLUTINATIV TILLARDA NORMATIV INFERENSIYA (OʻZBEK HUQUQIY DISKURSI MISOLIDA).” Science time, 4(5/2), 834-850 (2026). https://doi.org/10.66345/stj.6521 |
| Harvard | Dilrabo Qudratillayevna, Elova (2026) ‘AGGLUTINATIV TILLARDA NORMATIV INFERENSIYA (OʻZBEK HUQUQIY DISKURSI MISOLIDA)’, Science time, 4(5/2), 834-850. https://doi.org/10.66345/stj.6521 |
| BibTeX | @article{dilraboqudratillayevnaelova2026,
title = {AGGLUTINATIV TILLARDA NORMATIV INFERENSIYA (OʻZBEK HUQUQIY DISKURSI MISOLIDA)},
author = {Dilrabo Qudratillayevna, Elova},
journal = {Science time},
year = {2026},
volume = {4},
number = {5/2},
pages = {834-850},
doi = {10.66345/stj.6521},
url = {https://doi.org/10.66345/stj.6521}
} |
Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash
Ushbu maqola epifaniya janridagi badiiy asarlarda real hayot va fantaziyani tashkil qiluvchi omillarni nazariy hamda tahliliy jihatdan o‘rganishga bag‘ishlangan. Muallif ushbu ikki qatlamning — voqelikka asoslangan…
Mazkur maqolada rus tilidagi frazeologik birliklarning lingvokulturologik xususiyatlari tahlil qilinadi. Frazeologizmlarning xalq mentaliteti, milliy tafakkur, madaniy qadriyat va tarixiy tajribani ifodalashdagi o‘rni…
Ushbu maqolada Shum bola asarida kishilarga nisbatan qo‘llanilgan leksemalarning semantik xususiyatlari tahlil qilindi. Tadqiqot davomida yo‘lboshchi, birodar, beva, meshkob, xo‘shmo‘ylov, nuroniy, pahlavon, mug‘ombir…
Mazkur maqolada abstrakt so‘zlar orasidagi ma’noviy ziddiyat o‘rganildi. Aksiologik juftliklardagi abstrakt so‘zlarning antonimik munosabati qadim ildizlarga ega eganligi tahlil qilindi. Hosila ma’nolarning antonimik…
Mazkur maqolada “Boburnoma” asarini zamonaviy raqamli va lingvistik texnologiyalar asosida o‘rganish masalalari tahlil etiladi. Xususan, raqamlashtirish, korpus lingvistikasi, parallel matnlar yaratish, sun’iy intellekt…
Ushbu maqolada O‘zbek tilida qat’iyat konseptining o‘z o‘rni borligi, u boshqa konseptlar bilan o‘zaro aloqadorlikda ekanligi haqida so‘z boradi. Xususan, “qat’iyat” konseptining o‘zi ham turli tashkil etuvchi uzvlar va…
Ushbu maqolada adabiyotshunoslik terminologiyasining zamonaviy leksikografik talqini, uning nazariy va amaliy asoslari hamda rivojlanish tendensiyalari tahlil qilinadi. Adabiyotshunoslik terminologiyasini…
Ushbu maqolada Abdurauf Fitratning Buxoro Xalq Shoʻrolar Jumhuriyatining Ma’orif noziri sifatida Buxoroda birinchi Shashmaqom musiqa maktabini tashkil etishi hamda ruslarning mashhur kompozitori V. A.Uspenskiyni…
The modernization of healthcare systems and the rapid development of medical science require highly qualified physicians possessing not only professional knowledge and clinical skills but also strong moral values and…
The development of speaking ability is a goal of foreign language instruction in primary education. Young learners need chances to communicate, interact and express ideas confidently in classrooms. This article looks at…
Science time — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi
Ushbu maqolada ingliz tilini xorijiy til sifatida o‘rganishda yangi so‘zlarni vizual va verbal usullar orqali o‘zlashtirish samaradorligi tahlil qilinadi. Tadqiqotda vizual materiallar (rasmlar, grafik tasvirlar va…
Ushbu maqolada mashina tarjimasi (MT) vositalarining Toshkent Kimyo xalqaro universitetida tahsil olayotgan o‘zbek-ingliz ikki tilli talabalarning ingliz tilidagi yozma ishlarida uchraydigan xatolarga ta’siri…
Maqolada 1892-yilda “Туркестанские ведомости” gazetasida chop etilgan Sattorxon Abdulg'afforovning “Qo'qon xonligining ruslar tomonidan istilo etilishidan oldingi ichki ahvoli haqida qisqacha ocherk” asarining…
This article examines the linguistic units and metaphorical fields that structure English ecological discourse — the texts that construct public understanding of nature and environmental crisis. Drawing on Conceptual…
Maqolada 1929–1930-yillardan boshlab O‘zbekiston SSRda amalga oshirilgan yalpi kollektivlashtirish, “quloqlarni sinf sifatida tugatish” siyosati va majburiy surgunning mahalliy jamiyat hayotiga ta’siri Farg‘ona vodiysi…
Amudaryo quyi oqimidagi sugʻoriladigan hududlarda qishloq xoʻjaligi qurgʻoqchiligini asosan yogʻin emas, balki daryodan olinadigan suv hajmi belgilaydi. Tadqiqotda Xorazm viloyatida bir yillik (2000, 2008, 2011) va…