Ushbu maqolada oʻzbek tilida omonimlarni ajratish uchun kompyuter tilshunosligi doirasida gibrid teglash modeli taklif qilingan. Omonim birliklarni ajratish uchun standartlashtirilgan tizimning yoʻqligi tabiiy tilni qayta ishlash dasturlarining samaradorligini sezilarli darajada cheklaydi. Tadqiqotda grammatik va semantik xususiyatlarni birlashtirgan ikki darajali teglash tizimi joriy etilgan. Modelni baholash uchun 1200 ta omonim misollardan iborat qoʻlda izohlangan maʼlumotlar toʻplami ishlatilgan. Natijalar shuni koʻrsatadiki, taklif qilingan yondashuv omonimlarni ajratishda 87,3% aniqlikka erishadi va faqat nutqning bir qismini belgilashga asoslangan asosiy usullardan ustun turadi. Topilmalar kognitiv-semantik markerlarni kam resursli tillar uchun teglash tizimlariga integratsiya qilish muhimligini taʼkidlaydi.
| Mualliflar | Muqaddas Tursunaliyevna, Abdurahmanova, Diyoraxon Zikrillo qizi, Asilxujayeva |
|---|---|
| Jurnal | Science time |
| Nashr sanasi | 2026-04-18 |
| Jild | 4 |
| Son | 4/1 |
| Betlar | 381-387 |
| Til | Ingliz |
| DOI | 10.66345/stj.v4i4/1.5743 |
DOI: 10.66345/stj.v4i4/1.5743 · Maqolaning asl sahifasi
omonimiya, teglash, NLP, o‘zbek tili, korpus lingvistikasi, disambiguatsiya
Ushbu maqolada tildagi subyektiv baho munosabatining semantik tabiyati va kognitiv mexanizmlari tadqiq etiladi. Baholash kategoriyasi insonning borliqqa munosabatini ifodalovchi universal hodisa sifatida, uning tildagi…
Ushbu maqolada oliy ta’lim muassasalarida filologik va pedagogik ta’limni masofaviy shaklda tashkillashtirishda sun’iy intellektdan foydalanishning roli, sun’iy intellekt yordamida talabalarga badiiy asar o‘qitishning…
Mazkur maqolada o‘zbek tilida singarmonizm hodisasining ayrim xususiyatlari tahlil qilingan. Unda singarmonizmning fonetik-fonologik mohiyati, tarixiy rivojlanish bosqichlari hamda hozirgi o‘zbek adabiy tilidagi holati…
Mazkur maqolada bo‘lajak o‘qituvchilarda raqamli va axborot xavfsizligi madaniyatini shakllantirishning nazariy-metodologik asoslari hamda bu jarayonda Sun’iy intellekt vositalaridan foydalanish imkoniyatlari tahlil…
Ushbu maqolada shoira Guljamol Asqarova she’riyatida qo‘langan ijobiy va salbiy konnotatsiyali so‘zlar va ularning badiiy-estetik vazifasi tahlil qilingan. Shoira she’rlarida qo‘llanilgan sevgi, mehr, muhabbat…
Artificial Intelligence (AI) is increasingly reshaping the field of foreign language education by offering adaptive, interactive, and personalized learning environments. This paper explores the theoretical foundations…
Mazkur maqolada o‘zbek tilidagi “mafkura” tushunchasi lingvistik nuqtayi nazardan tahlil qilingan. Tadqiqot davomida til vositasida “mafkura” tushunchasining ifodalanishiga alohida e’tibor qaratilib, mazkur terminning…
Maqolada akmeologik yondashuv asosida bo‘lajak ingliz tili o‘qituvchilarining pedagogik texnikasini rivojlantirish mexanizmi va uning samaradorligi 520 nafar talaba ishtirokidagi tajriba-sinov ishlari misolida…
Mazkur maqolada “Mahbub ul-qulub” asarida uchraydigan axloqiy qadriyatlarni ifodalovchi leksik birliklar tizimi tahlil qilingan. Asarda qo‘llanilgan so‘z va iboralar orqali insoniy fazilatlar hamda ma’naviy…
Ushbu maqolada jahon tajribasida talaba-qizlar ijtimoiy faolligining shakllanishi va tarixiy rivojlanish tendensiyalari tahlil qilinadi. Tadqiqot doirasida XIX asr oxiridan boshlab ayollar ta’lim olish huquqi uchun olib…