Kirish. Zamonaviy globallashuv va raqamli transformatsiya sharoitida oliy taʼlim tizimi oldida nafaqat bilimli, balki mustaqil, tanqidiy va kreativ fikrlay oladigan, tez o‘zgaruvchan sharoitlarda samarali qaror qabul qila oladigan mutaxassislarni tayyorlash vazifasi turibdi. XXI Ta’limda istiqbolli izlanishlar - xalqaro ilmiy-metodik jurnal № 7/2026 ISSN: 3060-527X asr axborot asri bo‘lib, unda yangi maʼlumotlar hajmi keskin ortib borayotgani, talabalarning kognitiv resurslariga bo‘lgan talablarni ham oshirmoqda. Shu nuqtai nazardan, talabalarning intellektual va kognitiv faolligini rivojlantirish masalasi nafaqat pedagogik, balki chuqur psixologik yondashuvni talab etadi. Bugungi kunda anʼanaviy maʼruza usuli talabalarning kognitiv faolligini atigi 5–10% darajasida faollashtirsa, interfaol treninglar bu ko‘rsatkichni 60–70% gacha oshirishi mumkinligi ilmiy jihatdan isbotlangan [1]. Talaba passiv tinglovchi bo‘lib qolganida uning miyasi cheklangan resurslar bilan ishlaydi, ammo faol muhokama, muammoli vaziyat, guruhli tahlil yoki amaliy mashqlar orqali diqqat, xotira, tafakkur va nutq kabi deyarli barcha kognitiv jarayonlar faollashadi. Bu esa materialni uzoq muddat esda saqlash va amaliyotda qo‘llash imkoniyatini sezilarli darajada oshiradi [10]. Metakognitiv treninglar orqali talabalar o‘z bilish jarayonlarini rejalashtirish, nazorat qilish va baholash ko‘nikmalarini rivojlantiradi. Tadqiqotlar shuni ko‘rsatadiki, metakognitiv treninglardan o‘tgan talabalar o‘quv materialini 40–50% samaraliroq o‘zlashtiradilar [4]. Bundan tashqari, raqamli muhitda axborot ortiqchaligi, diqqatning parchalanishi va surunkali charchoq talabalarning kognitiv resurslarini jiddiy sinovdan o‘tkazmoqda. Treninglar esa kognitiv yuklanishni …
| Mualliflar | NORQULOVA, SEVARA |
|---|---|
| Jurnal | Таълимда истиқболли изланишлар |
| Nashr sanasi | 2026-07-23 |
| Son | 7 |
| Betlar | 151-155 |
| Til | O‘zbek |
| DOI | 10.67547/fanistiqbollari.2026.69 |
DOI: 10.67547/fanistiqbollari.2026.69 · Maqolaning asl sahifasi · PDF
intellectual activity, cognitive activity, training, metacognition, mnemonics, problem-based learning, neuroplasticity, reflection, learning motivation, интеллектуальная активность, когнитивная активность, тренинг, метакогниция, мнемоника, проблемное обучение, нейропластичность, рефлексия, учебная мотивация
Kirish. Mamlakatimizda ta’lim tizimini modernizatsiya qilish, uning sifat va samaradorligini oshirish, xalqaro ta’lim standartlariga mos innovatsion pedagogik mexanizmlarni joriy etishga alohida e’tibor qaratilmoqda…
Kirish. Bugungi globallashuv va raqobat kuchayib borayotgan sharoitda jamiyatning iqtisodiy taraqqiyoti, mehnat bozorining barqaror rivojlanishi hamda inson kapitalining samarali shakllanishida tadbirkorlik…
Kirish. Globallashuv va raqamli transformatsiya jarayonlari sharoitida yoshlarning, ayniqsa qizlarning jamiyat hayotidagi faolligini oshirish masalasi davlat siyosatining ustuvor Ta’limda istiqbolli izlanishlar…
Kirish. Bugungi kunda ta’lim muassasalarida dars mashg‘ulоtlari samaradоrligini оshirish uchun о‘qituvchi darsga ijоdiy izlanib tayyоrgarlik kо‘rishi, о‘z ustida ishlashi, multimediali va Ta’limda istiqbolli izlanishlar…
Kirish. Zamonaviy ta’lim tizimida bo‘lajak o‘qituvchilarni kasbiy tayyorlash jarayoni ta’lim sifatini ta’minlovchi asosiy omillardan biri hisoblanadi. Global ta’lim paradigmasi o‘zgarib borayotgan hozirgi sharoitda…
Kirish. Bugungi globallashuv, axborot texnologiyalarining jadal rivojlanishi va ijtimoiy munosabatlarning murakkablashuvi sharoitida o‘smirlar orasida agressiv xulq-atvorning ortib borishi pedagogika va psixologiya…
Kirish. Bugungi globallashuv va raqamli texnologiyalar jadal rivojlanayotgan davrda gadjetlar inson hayotining ajralmas qismiga aylanib bormoqda. Smartfon, planshet, kompyuter, televizor va boshqa raqamli qurilmalar…
Kirish. Zamonaviy sog‘liqni saqlash tizimining jadal rivojlanishi, tibbiyot sohasida innovatsion texnologiyalarning keng joriy etilishi hamda aholiga ko‘rsatilayotgan tibbiy xizmatlar sifatiga qo‘yilayotgan talablarning…
Kirish. So‘nggi yillarda dunyo sog‘liqni saqlash tizimida yuz berayotgan tub o‘zgarishlar, tibbiyot fanining jadal rivojlanishi, raqamli texnologiyalar va sun’iy intellektning klinik amaliyotga keng joriy etilishi…
Kirish. Hozirgi kunda jamiyatning barcha sohalarida, xususan ta’lim tizimida ham inson omiliga, uning psixologik barqarorligi va shaxsiy rivojlanishiga alohida e’tibor qaratilmoqda. Oliy ta’lim muassasalarida tahsil…