Ushbu maqolada kriminologiyaning fan sifatida vujudga kelishining ijtimoiy zarurati, rivojlanishining istiqbollari va hozirgi kundagi dolzarb vazifalari tahlil qilingan. Kriminologiya o‘z maqsadiga ko‘ra jinoyatchilik, uning sabab va shart-sharoitlari, jinoyatchi shaxsi, jinoyatdan jabrlanuvchi, jinoyatlar profilaktikasining mohiyati, xususiyati va qonuniyatlarini o‘rganish, jinoyatchilikning alohida turlari hamda yo‘nalishlariga kriminologik tavsif berish, jinoyatlar profilaktikasi samaradorligini oshirish choralarini ishlab chiqish hamda huquqbuzarliklar profilaktikasi amaliyotini ilmiy taklif va tavsiyalar bilan ta’minlovchi ijtimoiy-huquqiy fan ekanligi asoslangan. Ushbu fan boshqa huquqiy fanlarga nisbatan “yosh” bo‘lsa-da, ham ijtimoiy, ham huquqiy fanlar bilan aloqadorlikda jinoyatchilikka qarshi kurashish amaliyotini zarur ma’lumotlar bilan ta’minlashda alohida ahamiyat kasb etadi. Kriminologiya fanining mustaqil fan sifatida vujudga kelishi XIX asr o‘rtalariga to‘g‘ri keladi. Ba’zi tadqiqotchilar kriminologiya fani yuzaga kelishini 1764-yilda italiyalik Chezare Bekkariyaning “Jinoyatlar va jazolar haqida” nomli kitobi nashr etilishi bilan bog‘laydi, biroq kriminologiya atamasini ilk bor 1879-yilda fransiyalik Pol Topinard o‘zining antropologik izlanishlar olib borish jarayonida qo‘llagan. Maqolada kriminologiyaning fan sifatida mavjudligi uch xil yondashuv asosida oʻrganilgan. Shuningdek, kriminologiya fani aniqlash, toʻplash, bashorat qilish va aholini xabardor qilish orqali oʻz vazifalarini bajarishi tahlil qilingan. “Raqamli kriminologiya”, “Jinoyatlarni prognoz qilishda sun’iy intellektning o‘rni”, “Axborot texnologiyalari sohasidagi jinoyatlarning oldini olishda sun’iy intellektning o‘rni” va “Axborot texnologiyalari sohasidagi jinoyatlarning oldini olishda sun’iy intellektning o‘rni” kabi mavzularda tadqiqot olib borish zarurligi to‘g‘risida takliflar bildirilgan.
| Mualliflar | Abdurasulova , Qumrinisa, Abdurasulova , Kumrinisa, Абдурасулова , Кумриниса |
|---|---|
| Jurnal | Юриспруденция |
| Nashr sanasi | 2026-04-29 |
| Jild | 4 |
| Son | 4 |
| Betlar | 77-88 |
| Til | O‘zbek |
criminology, science, crime, offense, crime prevention, collection function, definition function, forecasting function, public information function, криминология, наука, преступность, правонарушение, профилактика правонарушений, функция сбора, функция определения, функция прогнозирования, функция информирования населения, kriminologiya, fan, jinoyatchilik, huquqbuzarlik, huquqbuzarliklarning oldini olish, yig‘ish funksiyasi, ta’riflash funksiyasi, prognoz qilish funksiyasi, aholini xabardor qilish funksiyasi
Bugungi davrda shiddat bilan rivojlanayotgan ijtimoiy munosabatlarni tartibga soladigan koʻplab normativ-huquqiy hujjatlarning qabul qilinishi kuzatilmoqda, natijada huquqni qoʻllash jarayonida muayyan…
Maqolada oʻzbek tilida qoʻshma affiks va affikslar tizmasidagi omonimiyaga oid affikslarni guruhlarga ajratish, ular oʻrtasidagi semantik munosabatlar, ularning semantik-struktur xususiyatlarini aniqlash, bundan…
Ushbu maqolada tabiiy huquq nazariyasining zamonaviy huquqshunoslikdagi tamoyillari va prinsiplari oʻrganilib, uning konstitutsiyaviy talqini va huquqiy asoslash bilan bogʻliqligiga eʼtibor qaratilgan. Jumladan, tabiiy…
Mazkur maqolada ijtimoiy xavfli harakat tushunchasi, uning tuzilishi va, belgilari atroflicha oʻrganilgan. Ijtimoiy xavfli harakatning jinoyat tarkibining zaruriy belgisi sifatida eʼtirof etilishi va u haqida jinoyat…
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2023-yil 4-iyuldagi “Maʼmuriy islohotlar doirasida oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar sohasida davlat boshqaruvini samarali tashkil qilish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi…
Mazkur maqolada insonni uning a’zolarini va (yoki) to‘qimalarini transplantatsiya uchun olishga rozilik berishga majburlash jinoyati tushunchasi, jinoyatning o‘ziga xos belgilari hamda ushbu jinoyatga oid asosiy…
Ushbu maqolada mamlakatimizda olib borilayotgan maʼmuriy islohotlarning bir qismi boʻlgan oliy taʼlimni 2030-yilga qadar rivojlantirish masalalari koʻrib chiqildi, milliy va xorijiy olimlarning ilmiy ishlari hamda…
Maqolada Oʻzbekiston Respublikasida ekologik muvozanatni yaxshilashga oid chora-tadbirlarni amalga oshirish, aholining ekologik madaniyatini yuksaltirishda ekologik huquqiy targʻibotning oʻrni va ahamiyati oʻrganilgan…
Mazkur maqolada moliya tizimi tarkibi sifatida bank tizimi, turlari, bank prinsiplari va vazifalari tahlil qilingan. Ushbu tadqiqotdan maqsad ilmiy oʻrganish natijasida bank tizimini takomillashtirishga qaratilgan…
В настоящей научной статье предметом исследования является понятие нотариального процесса и его характерных составляющих: элементов, признаков и особенностей. Учитывая многопрофильность деятельности нотариусов и…