YOG‘OCH MATERIALLARI UCHUN ANTIPIREN QOPLAMALARNING INFRAQIZIL SPEKTROSKOPIK TAHLILI VA TARKIBIY XUSUSIYATLARINI BAHOLASH

Xoliqulov, Shoxrux Pirnafas o'g'li, Nurqulov, Fayzulla Nurmuminovich, Djalilov, Abdulahat Turapovich

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар · 2026-yil

Annotatsiya

Ushbu maqolada oldingi tadqiqotda eng samarali deb topilgan ikkita antipiren kompozitsiyasi: AP-240 va AP-250 namunalarining IK-spektroskopiya usuli tahlil qilindi. Spektrlar Shimadzu rusumli FTIR spektrometrda 4000-400 sm⁻¹ diapazonda, 4 sm⁻¹ spektral ajratuvchanlik va 10 ta skan yig‘indisi bilan qayd etildi. AP-240 spektrida organik komponentlarga xos C-H va C=O polosalari bilan bir qatorda Si-O, Al-OH hamda metall kislorod bog‘lanishlariga mos signallar kuzatildi. AP-200 spektrida esa 1153 va 993 sm⁻¹ sohalardagi silikat yoki alyumosilikat tuzilmalarga xos yutilish polosalari ustun bo‘ldi. Olingan natijalar AP-200 namunasida noorganik faza nisbatan yaqqol ifodalanganini ko‘rsatadi. Bu holat GOST 16363-98 bo‘yicha aniqlangan massa yo‘qotilishi ko‘rsatkichlari (AP-200 - 8,5%; AP-240 - 9,8%) bilan sifat jihatidan uyg‘un bo‘lib, qoplamaning himoya ta’sirida issiqlik va massa almashinuvini cheklovchi noorganik qatlam muhim o‘rin tutishi mumkinligini ko‘rsatadi. Biroq FTIR ma’lumotlari funksional guruhlar va tarkibiy xususiyatlarni tavsiflaydi; himoya qatlamining yuqori haroratda shakllanish mexanizmini to‘liq tasdiqlash uchun qizdirilgandan keyingi FTIR, termik va morfologik tahlillar zarur.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarXoliqulov, Shoxrux Pirnafas o'g'li, Nurqulov, Fayzulla Nurmuminovich, Djalilov, Abdulahat Turapovich
JurnalҚўқон ДПИ. Илмий хабарлар
Nashr sanasi2026-08-10
Jild8
Son07
Betlar671-678
TilIngliz
DOI10.70728/a.series.tab.v08.i07.087

Kalit so‘zlar

antipiren qoplama, yog‘och, FTIR, silikat tuzilma, Si-O, Al-O, yong‘indan himoyalash samaradorligi, massa yo‘qotilishi.

Ilmiy soha

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар jurnalidan boshqa maqolalar

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар — barcha maqolalar