The relationship between language and society has long occupied a central place in linguistic thought, philosophical inquiry, and social theory. This article examines how the study of language as a social phenomenon has developed from ancient grammatical traditions to contemporary integrative paradigms in linguistics. The research traces major intellectual stages in the evolution of ideas about language and society, including ancient and medieval reflections, nineteenth-century philosophical linguistics, twentieth-century structural, functional, sociolinguistic, pragmatic, cognitive, and critical discourse approaches, as well as their impact on Uzbek linguistics. The study applies historical-comparative, descriptive- analytical, and interpretive methods to systematize the contributions of key scholars such as Pāṇini, Aristotle, Humboldt, Saussure, Sapir, Bloomfield, Labov, Halliday, Hymes, Lakoff, Tomasello, van Dijk, Fairclough, and leading Uzbek linguists. The findings show that language has consistently been understood not merely as a formal system of signs, but as a social, cultural, cognitive, and ideological mechanism. The article argues that modern linguistics has moved toward an integrative model in which language is treated as a multidimensional phenomenon reflecting communication, identity, power, and collective consciousness. This perspective also influenced Uzbek linguistics, where the study of language and society developed from Jadid thought to contemporary sociolinguistic and discourse-oriented research. The article concludes that the relationship between language and society remains one of the most enduring and productive issues in linguistic scholarship.
| Mualliflar | Karimov, Rivojiddin Gulamjonovich |
|---|---|
| Jurnal | Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар |
| Nashr sanasi | 2026-06-27 |
| Jild | 8 |
| Son | 3 |
| Betlar | 743-754 |
| Til | Ingliz |
| DOI | 10.70728/b.series.v08.i03.123 |
DOI: 10.70728/b.series.v08.i03.123 · Maqolaning asl sahifasi
language and society, sociolinguistics, linguistic thought, communicative competence, cognitive linguistics, discourse analysis, Uzbek linguistics TILSHUNOSLIKDA TIL VA JAMIYAT MUNOSABATLARINI O‘RGANISH: TARIXIY, NAZARIY VA INTEGRATIV YONDASHUVLAR
This article explores communicative intention and persuasive strategies in economic texts from a linguopragmatic perspective. It analyzes how authors construct meaning, influence readers, and achieve strategic goals…
Ushbu maqolada Qo‘qon adabiy muhitida yashab, ijod etgan Muqimiy, Furqat va Muhyi tavhid va munojot hamd g‘azallarida ilohiy ishq mavzusi yoritilgan. Shoirlarning diniy-so‘fiyona qarashlarini o‘zida mujassam etgan hamd…
This article examines the linguocultural representation of respect in Japanese and Uzbek from a sociopragmatic perspective. Respect is analyzed as a culturally embedded communicative category shaped by social hierarchy…
Ushbu maqola matnshunoslikdagi kommunikativ-pragmatik yondashuvning nazariy va amaliy jihatlarini tahlil etishga bag’ishlangan. Matnni muloqot jarayonidagi faol ijtimoiy vosita sifatida talqin qilish zamonaviy…
Ushbu maqolada konsept hodisasining ko‘p qatlamli va murakkab tabiati nazariy jihatdan tahlil qilinadi. Konsept turli tarkibiy qismlardan tashkil topgan ko‘p darajali tuzilma sifatida talqin etilib, u nafaqat o‘ziga xos…
Ushbu maqolada “O‘tmishdan ertaklar” va “Bolalik” qissalarida oila, maktab va adabiy muhit qahramonlarning ma’naviy kamoloti va dunyoqarashi shakllanishida muhim rol o‘ynashi hamda oila tarbiya asosini bersa, maktab…
Статья посвящена функционально-семантическому анализу предложных конструкций русского языка и их соответствий в узбекском языке. Рассматриваются структурные особенности двух языков, обусловленные различиями флективной и…
Mazkur maqolada ingliz va o‘zbek badiiy asarlarida paralingvistik usullarning qo‘llanilishi qiyosiy tahlil qilingan. Tana tili, imo-ishoralar, intonatsiya, yuz ifodalari, pauzalar va ovoz ohangi kabi noverbal vositalar…
Mazkur maqolada maktabgacha ta'lim tizimida innovatsion pedagogik texnologiyalarning mazmun-mohiyati, ularning turlari, joriy etish mexanizmlari va samaradorligi ilmiy-nazariy jihatdan tahlil qilinadi. Maktabgacha…
Ushbu maqolada qisqa nasr janrida, xususan drabble va flash fiction shakllarida konfliktning qanday ifodalanishi tahlil qilinadi. Konfliktning ichki va tashqi turlari, uning siqiq shakldagi estetik ifodasi hamda til…