Жигар монооксигеназа тизими фаоллигининг экспериментал диабет шароитида углевод алмашинувига таъсири

Абдурашидов, Абдулазиз Бахтиёрович, Джумаева, Гулноза Примовна, Турсунбойева, Мухлиса Хатамовна, Рахмонова, Шоҳидабону Дилшодовна

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар · 2026-yil

Annotatsiya

Мазкур тадқиқот лаборатория шароитида оқ каламушларда жигар монооксигеназа тизими (МОТ) индукциясини моделлаштириш ва унинг экспериментал диабет шароитида углевод алмашинуви кўрсаткичларига таъсирини ўрганишга қаратилган. Тажриба объекти сифатида 140–319 г тана вазнига эга 77 та етук эркак каламуш (Rattus norvegicus) танлаб олинди ва улар индуктор ҳамда ингибитор гуруҳларига ажратилди. Индуктор сифатида бензонал ва 3,4-бенз(а)пирен, ингибитор сифатида эса кобальт хлорид ва циметидин қўлланилди. Бензонал 50 мг/кг дозада 3 кун давомида, 3,4-бенз(а)пирен эса 30 мг/кг дозада тери остига юборилди. Кобальт хлорид 15 мг/кг дозада бир марта, циметидин эса 100 мг/кг дозада 10 кун давомида перорал йўл билан берилди. Барча моддалар жигар цитохром P450 тизими фаоллигини модуллаштириш мақсадида қўлланилди. Экспериментнинг кейинги босқичида аллоксан ёрдамида қандли диабет модели шакллантирилди. Эксперимент тугагандан сўнг қон намуналари олиниб, глюкоза миқдори глюкометр орқали, фруктозамин эса ўрта муддатли гликемия кўрсаткичи сифатида аниқланди. Олинган маълумотлар статистик қайта ишланди. Тадқиқот жигар монооксигеназа тизими фаоллигининг метаболик жараёнлар ва диабет патогенезидаги ролини баҳолаш ҳамда углевод алмашинуви бузилишларининг молекуляр механизмларини аниқлаш имконини берди.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarАбдурашидов, Абдулазиз Бахтиёрович, Джумаева, Гулноза Примовна, Турсунбойева, Мухлиса Хатамовна, Рахмонова, Шоҳидабону Дилшодовна
JurnalҚўқон ДПИ. Илмий хабарлар
NashriyotҚўқон давлат педагогика институти
ISSN3030-3958
Nashr sanasi2026-06-01
Jild8
Son4
Betlar846-850
TilRus
DOI10.70728/a.series.tab.v08.i04.128
Indeksga qo‘shilgan2026-08-27

Kalit so‘zlar

монооксигеназа тизими, холестерин, GOT, GPT, тригледсирин, индуктор, ингибитор, аллоксан диабети, глюкоза, фруктоза, инсулин, S-пептид.

Iqtibos keltirish

APAАбдурашидов, Абдулазиз Бахтиёрович, Джумаева, Гулноза Примовна, Турсунбойева, Мухлиса Хатамовна, & Рахмонова, Шоҳидабону Дилшодовна (2026). ЖИГАР МОНООКСИГЕНАЗА ТИЗИМИ ФАОЛЛИГИНИНГ ЭКСПЕРИМЕНТАЛ ДИАБЕТ ШАРОИТИДА УГЛЕВОД АЛМАШИНУВИГА ТАЪСИРИ. Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(4), 846-850. https://doi.org/10.70728/a.series.tab.v08.i04.128
GOST (OAK)Абдурашидов, Абдулазиз Бахтиёрович va b. ЖИГАР МОНООКСИГЕНАЗА ТИЗИМИ ФАОЛЛИГИНИНГ ЭКСПЕРИМЕНТАЛ ДИАБЕТ ШАРОИТИДА УГЛЕВОД АЛМАШИНУВИГА ТАЪСИРИ // Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар. – 2026. – T. 8, № 4. – С. 846-850. – DOI: 10.70728/a.series.tab.v08.i04.128.
MLAАбдурашидов, Абдулазиз Бахтиёрович, Джумаева, Гулноза Примовна, Турсунбойева, Мухлиса Хатамовна, and Рахмонова, Шоҳидабону Дилшодовна. “ЖИГАР МОНООКСИГЕНАЗА ТИЗИМИ ФАОЛЛИГИНИНГ ЭКСПЕРИМЕНТАЛ ДИАБЕТ ШАРОИТИДА УГЛЕВОД АЛМАШИНУВИГА ТАЪСИРИ.” Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(4), 846-850, 2026. https://doi.org/10.70728/a.series.tab.v08.i04.128
ChicagoАбдурашидов, Абдулазиз Бахтиёрович, Джумаева, Гулноза Примовна, Турсунбойева, Мухлиса Хатамовна, and Рахмонова, Шоҳидабону Дилшодовна. “ЖИГАР МОНООКСИГЕНАЗА ТИЗИМИ ФАОЛЛИГИНИНГ ЭКСПЕРИМЕНТАЛ ДИАБЕТ ШАРОИТИДА УГЛЕВОД АЛМАШИНУВИГА ТАЪСИРИ.” Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(4), 846-850 (2026). https://doi.org/10.70728/a.series.tab.v08.i04.128
HarvardАбдурашидов, Абдулазиз Бахтиёрович, Джумаева, Гулноза Примовна, Турсунбойева, Мухлиса Хатамовна, and Рахмонова, Шоҳидабону Дилшодовна (2026) ‘ЖИГАР МОНООКСИГЕНАЗА ТИЗИМИ ФАОЛЛИГИНИНГ ЭКСПЕРИМЕНТАЛ ДИАБЕТ ШАРОИТИДА УГЛЕВОД АЛМАШИНУВИГА ТАЪСИРИ’, Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар, 8(4), 846-850. https://doi.org/10.70728/a.series.tab.v08.i04.128
BibTeX
@article{article2026,
  title = {ЖИГАР МОНООКСИГЕНАЗА ТИЗИМИ ФАОЛЛИГИНИНГ ЭКСПЕРИМЕНТАЛ ДИАБЕТ ШАРОИТИДА УГЛЕВОД АЛМАШИНУВИГА ТАЪСИРИ},
  author = {Абдурашидов, Абдулазиз Бахтиёрович and Джумаева, Гулноза Примовна and Турсунбойева, Мухлиса Хатамовна and Рахмонова, Шоҳидабону Дилшодовна},
  journal = {Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар},
  year = {2026},
  volume = {8},
  number = {4},
  pages = {846-850},
  doi = {10.70728/a.series.tab.v08.i04.128},
  url = {https://doi.org/10.70728/a.series.tab.v08.i04.128}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар jurnalidan boshqa maqolalar

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi