MALINA (RUBUS IDEAUS L) OSIMLIGIDA RASPBERRY LEAF CURL VIRUS (RLCV): MOLEKULYAR BIOLOGIYASI, EPIDEMIOLOGIYASI VA NAZORAT STRATEGIYALARI

X.Maxmudov, T., M.Gapparov, B., E.Izbasarov, B., A.A, Dolimov, O’. Ibragimov, T., D.Raxmonov, B., B, Z, Ergashev

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар · 2026-yil

Annotatsiya

Ushbu obzor maqolada malina (Rubus idaeus L.) o‘simligida uchraydigan Raspberry leaf curl virus (RLCV) ning molekulyar-genetik xususiyatlari, biologiyasi va tarqalish qonuniyatlari har tomonlama tahlil qilinadi. Maqolada virusning genom tuzilishi, uning asosiy genlari, replikatsiya mexanizmlari hamda mezbon o‘simlik hujayralari bilan o‘zaro ta’siri zamonaviy ilmiy yondashuvlar asosida batafsil yoritilgan. Shuningdek, RLCV ning epidemiologiyasi, ya’ni tabiiy sharoitda tarqalish dinamikasi, ekologik omillar ta’siri va virusni uzatuvchi asosiy vektorlar (jumladan, hasharotlar) ning roli chuqur tahlil qilingan. Maqolada kasallikning vizual va fiziologik simptomlari, o‘simlikning o‘sishi va rivojlanishiga salbiy ta’siri, xususan hosildorlik va meva sifatining pasayishi bilan bog‘liq jihatlar keng yoritilgan. Shu bilan birga, virusning latent shakllari va diagnostika usullari ham ko‘rib chiqilgan. Zamonaviy SCI bazasiga kiruvchi ilmiy manbalar asosida RLCV ga qarshi samarali kurash strategiyalari, jumladan agrotexnik choralar, virusga chidamli navlar yaratish, vektorlarni nazorat qilish hamda molekulyar diagnostika va monitoring usullari ilmiy asosda tahlil qilingan. Mazkur obzor RLCV ning biologik xususiyatlarini chuqurroq tushunishga, kasallik tarqalishini oldini olish va malina yetishtirish samaradorligini oshirishga xizmat qiluvchi ilmiy-amaliy tavsiyalarni shakllantirishga qaratilgan

Maqola ma’lumotlari
MualliflarX.Maxmudov, T., M.Gapparov, B., E.Izbasarov, B., A.A, Dolimov, O’. Ibragimov, T., D.Raxmonov, B., B, Z, Ergashev
JurnalҚўқон ДПИ. Илмий хабарлар
Nashr sanasi2026-06-27
Jild8
Son3
Betlar569-574
TilIngliz

Kalit so‘zlar

Rubus idaeus, RLCV, Closteroviridae, RNA virus, epidemiologiya, molekulyar diagnostika

Ilmiy soha

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар jurnalidan boshqa maqolalar

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар — barcha maqolalar