O‘ZBEKISTONDA YASHIRIN IQTISODIYOTNING ISHSIZLIK DARAJASIGA TA’SIRINING EKONOMETRIK TAHLILI

Raxmonov, Bekzod

Яшил иқтисодиёт ва тараққиёт · 2025-yil

Annotatsiya

Mazkur maqolada O‘zbekistonda yashirin iqtisodiyotning ishsizlik darajasiga ta’siri ARDL (AutoRegressiveDistributed Lag) modeli yordamida empirik jihatdan tahlil qilingan. Tadqiqotda 2010–2023-yillar davriga oid ma’lumotlardanfoydalanilib, yashirin iqtisodiyot, iqtisodiy o‘sish, inflyatsiya, soliq yuki, iqtisodiy ochiqlik, asosiy kapitalga investitsiyalarva davlatning iqtisodiyotdagi ulushi kabilarning ishsizlikka ta’siri o‘rganilgan. Natijalar shuni ko‘rsatadiki, yashiriniqtisodiyotning YaIMdagi ulushi 1 foiz punktga oshganda, ishsizlar soni o‘rtacha 30,5 ming kishiga ortadi, ya’ni yashiriniqtisodiyot ishsizlikni sezilarli darajada kuchaytiradi. Aksincha, YaIM o‘sishi, iqtisodiy ochiqlik va asosiy kapitalgainvestitsiyalar ishsizlikni kamaytiruvchi omillar sifatida namoyon bo‘ladi. Inflyatsiya, soliq yuki va davlat ishtirokiningortishi esa ishsizlikni oshiruvchi ta’sir ko‘rsatadi. Tadqiqot natijalari O‘zbekiston uchun yashirin iqtisodiyotni qisqartirish,soliq yukini optimallashtirish, rasmiy bandlikni rag‘batlantirish va mehnat bozorini institutsional jihatdan mustahkamlashzarurligini ko‘rsatadi. Shuningdek, ARDL modeli natijalari qisqa muddatda iqtisodiy moslashuv jarayonlari mavjudligini,ammo uzoq muddatda yashirin iqtisodiyotning mehnat bozori barqarorligiga salbiy ta’sir etishini tasdiqlaydi. Ushbu tadqiqotO‘zbekistonda ishsizlikni kamaytirish va rasmiy sektorni kengaytirish bo‘yicha iqtisodiy siyosatga amaliy tavsiyalar beradi

Maqola ma’lumotlari
MualliflarRaxmonov, Bekzod
JurnalЯшил иқтисодиёт ва тараққиёт
Nashr sanasi2025-10-01
Jild3
Son10
TilO‘zbek
DOI10.5281/zenodo.17515700

Kalit so‘zlar

yashirin iqtisodiyot, ishsizlik, ARDL modeli, iqtisodiy o‘sish, inflyatsiya, soliq yuki, O‘zbekiston iqtisodiyoti

Ilmiy soha

Яшил иқтисодиёт ва тараққиёт jurnalidan boshqa maqolalar

Яшил иқтисодиёт ва тараққиёт — barcha maqolalar