O‘zbekistonda tabiiy harakatning asosiy ko‘rsatkichlarini arima modeli yordamida demografik prognozlash

Abduraxmanov , Abduazim

Innovations in Science and Technologies · 2025-yil

Annotatsiya

Mazkur maqolada O‘zbekistonda tabiiy harakatning asosiy ko‘rsatkichlari — tug‘ilish, o‘lim va tabiiy o‘sish demografik jarayonlarining istiqboldagi dinamikasini baholash uchun vaqt qatorlari tahliliga asoslangan ARIMA modeli qo‘llanildi. Tadqiqot uchun 2000–2024-yillar davridagi Davlat statistika qo‘mitasi ma’lumotlaridan foydalanildi. ARIMA modelining identifikatsiya, baholash va diagnostika bosqichlari ketma-ket amalga oshirilib, demografik ko‘rsatkichlarning kelgusi besh yillik davr uchun prognozlari shakllantirildi. Empirik natijalar tug‘ilishning pasayish tendensiyasi sekinlashayotganini, o‘lim ko‘rsatkichlari nisbatan barqarorlashayotganini, tabiiy o‘sish darajasi esa hududlar kesimida sezilarli farqlar bilan davom etayotganini ko‘rsatdi. Prognozlar demografik siyosatni rejalashtirish, aholining barqaror rivojlanishini ta’minlash hamda mehnat resurslari taqsimotini samarali boshqarishda ilmiy asos sifatida qo‘llanilishi mumkin.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarAbduraxmanov , Abduazim
JurnalInnovations in Science and Technologies
NashriyotТошкент давлат иқтисодиёт университети
ISSN3030-3451
Nashr sanasi2025-08-17
Jild2
Son7
Betlar300-310
TilO‘zbek
Ilmiy sohaIqtisodiyot
Indeksga qo‘shilgan2026-08-26

Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

O‘zbekiston, tabiiy harakat, tug‘ilish, o‘lim, tabiiy o‘sish, demografik prognozlash, ARIMA modeli, vaqt qatori, statistika

Ilmiy soha

Iqtisodiyot

Iqtibos keltirish

APAAbduraxmanov , Abduazim (2025). O‘ZBEKISTONDA TABIIY HARAKATNING ASOSIY KO‘RSATKICHLARINI ARIMA MODELI YORDAMIDA DEMOGRAFIK PROGNOZLASH. Innovations in Science and Technologies, 2(7), 300-310. https://innoist.uz/index.php/ist/article/view/1197
GOST (OAK)Abduraxmanov , Abduazim O‘ZBEKISTONDA TABIIY HARAKATNING ASOSIY KO‘RSATKICHLARINI ARIMA MODELI YORDAMIDA DEMOGRAFIK PROGNOZLASH // Innovations in Science and Technologies. – 2025. – T. 2, № 7. – B. 300-310.
MLAAbduraxmanov , Abduazim. “O‘ZBEKISTONDA TABIIY HARAKATNING ASOSIY KO‘RSATKICHLARINI ARIMA MODELI YORDAMIDA DEMOGRAFIK PROGNOZLASH.” Innovations in Science and Technologies, 2(7), 300-310, 2025. https://innoist.uz/index.php/ist/article/view/1197
ChicagoAbduraxmanov , Abduazim. “O‘ZBEKISTONDA TABIIY HARAKATNING ASOSIY KO‘RSATKICHLARINI ARIMA MODELI YORDAMIDA DEMOGRAFIK PROGNOZLASH.” Innovations in Science and Technologies, 2(7), 300-310 (2025). https://innoist.uz/index.php/ist/article/view/1197
HarvardAbduraxmanov , Abduazim (2025) ‘O‘ZBEKISTONDA TABIIY HARAKATNING ASOSIY KO‘RSATKICHLARINI ARIMA MODELI YORDAMIDA DEMOGRAFIK PROGNOZLASH’, Innovations in Science and Technologies, 2(7), 300-310. https://innoist.uz/index.php/ist/article/view/1197
BibTeX
@article{abduraxmanovabduazim2025,
  title = {O‘ZBEKISTONDA TABIIY HARAKATNING ASOSIY KO‘RSATKICHLARINI ARIMA MODELI YORDAMIDA DEMOGRAFIK PROGNOZLASH},
  author = {Abduraxmanov , Abduazim},
  journal = {Innovations in Science and Technologies},
  year = {2025},
  volume = {2},
  number = {7},
  pages = {300-310},
  url = {https://innoist.uz/index.php/ist/article/view/1197}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Innovations in Science and Technologies jurnalidan boshqa maqolalar

Innovations in Science and Technologies — barcha maqolalar · 2025-yil arxivi

Abduraxmanov , Abduazim — boshqa maqolalari

Iqtisodiyot sohasidagi boshqa maqolalar

Iqtisodiyot sohasidagi OAK jurnallari